Hidde Middelweerd 01 december 2020, 15:45

Eigenaar kerncentrale Borssele pleit voor twee extra (én grotere) kerncentrales

Elektriciteitsproducent EPZ, eigenaar van de kerncentrale in Borssele, pleit voor de bouw van nog eens twee kerncentrales in Zeeland. De huidige kerncentrale in Borssele zou daarnaast ook tien of twintig jaar langer open kunnen blijven. De sluiting staat nu gepland voor 2033.

Epz kerncentrale 002813a1 1 13594545271958863432

Dat staat in een visiedocument van het Zeeuwse energiebedrijf, dat werd gepubliceerd in aanloop naar een hoorzitting in de Tweede Kamer. Tijdens de hoorzitting, die plaatsvindt op woensdag 2 december, wordt de rol van kernenergie in het toekomstige energiesysteem besproken. De milieuorganisaties WISE en Greenpeace reageren negatief op het voornemen van EPZ. 

‘Kernenergie noodzakelijk’

Volgens Carlo Wolter, directeur van het Zeeuwse energiebedrijf, zal de vraag naar elektriciteit de komende vijftien jaar fors stijgen in Nederland. Om aan die vraag te voldoen, is kernenergie absoluut noodzakelijk, stelt hij tegenover het FD. Hij vindt dan ook dat de Nederlandse overheid ‘actief aan de slag moet gaan met kernenergie’.

EPZ pleit voor twee opties (of een combinatie van beiden): Kerncentrale Borssele tien tot twintig jaar langer openhouden en/of twee grotere kerncentrales bij laten bouwen. De beoogde kerncentrales zouden een vermogen van ieder 1.500 megawatt moeten krijgen. Ter illustratie: met die capaciteit leveren ze ieder drie keer zoveel elektriciteit als de huidige kerncentrale in Borssele.

Twee nieuwe kerncentrales

Volgens het energiebedrijf vergen de nieuwe kerncentrales een investering van € 8 tot € 10 mrd per stuk, met een bouwtijd van zo’n acht jaar. Over het ontwerp en de bouw van de zogeheten Generatie III-kernreactoren heeft EPZ ook al ideeën. Dat zou het Franse EDF of een Zuid-Koreaans bedrijf voor zijn rekening kunnen nemen, aldus Wolter tegenover het FD: “Daar ontwerpen en ontwikkelen ze centrales en bouwen die ook. Ze hebben veel ervaring en hebben ook centrales in het buitenland gebouwd.”

In het gepubliceerde visiedocument benadrukt EPZ de voordelen van kernenergie. Als Borssele langer openblijft en er worden twee extra kerncentrales bijgebouwd, resulteert dat medio jaren ’30 bijvoorbeeld in 3.500 megawatt aan klimaatneutraal vermogen. Daarmee kan in 25 procent van de huidige elektriciteitsbehoefte voorzien worden op een oppervlakte van slechts 0,2 vierkante kilometer, aldus EPZ. Ter vergelijking: voor een vergelijkbaar vermogen is 1.570 vierkante kilometer aan windmolenparken of 231 vierkante kilometer aan zonneparken vereist.

‘Borssele eerder sluiten’

Wolter presenteert de visie van EPZ woensdag tijdens een hoorzitting in de Tweede Kamer over kernenergie, maar zal niet de enige zijn. Vanuit de wetenschappelijke hoek zal onder andere Machteld van den Broek van de Rijksuniversiteit Groningen en adviesbureau Enco hun visie presenteren.

Maar ook milieuorganisaties WISE en Greenpeace komen aan het woord. Zij pleiten er juist voor dat Kerncentrale Borssele zijn deuren in 2023 al sluit. Volgens WISE zijn nieuwe kerncentrales alleen mogelijk met forse staatssteun voor een groot deel van de levensduur van de centrale. Er hebben geen doorslaggevende ontwikkelingen plaatsgevonden in nucleaire energietechnologie die staatssteun zouden rechtvaardigen, aldus WISE.

Greenpeace stelt dat het kabinet zich vooral niet moet laten afleiden door kernenergie. Voor 2030 kan kernenergie (vanwege de lange bouwtijden) namelijk geen rol spelen in de verduurzaming van het Nederlandse energiesysteem. Terwijl in die periode juist een enorme inhaalslag gemaakt moet worden op het gebied van energie-efficientie en duurzame energieproductie, aldus Greenpeace.

Bronnen: FD, Tweede Kamer | Afbeelding: EPZ

Publiek warmte-infrabedrijf moet Gelderse warmtetransitie versnellen

Provincie Gelderland slaat voor dit haalbaarheidsonderzoek de handen ineen met gemeenten Arnhem, Wageningen, Apeldoorn, Ede, Lingewaard, Culemborg en Nijmegen. Ook netwerkbedrijf Alliander biedt een helpende hand. Het onderzoek wordt in het voorjaar van 2021 afgerond en vervolgens voorgelegd aan de Provinciale Staten en betrokken gemeenteraden.Potentie van warmtenetten is grootDe Rijksoverheid heeft gemeenten aangewezen als regisseurs van de warmtetransitie in Nederland. Zij moeten eind 2021 een zogeheten transitievisie warmte opleveren, waarin de route richting aardgasvrij beschreven staat. In Gelderland werken provincie, gemeenten en waterschappen gezamenlijk aan regionale energiestrategieën, waar het warmtevraagstuk een belangrijk onderdeel van is. De strategieën geven bijvoorbeeld inzicht in de verschillende beschikbare warmtebronnen in de provincie, zoals restwarmte en geothermie, en de potentiële afzetgebieden. De potentie van warmtenetten blijkt er groot.Dat geldt overigens ook voor de rest van het land. Vanaf 2025 (tot en met 2030) moeten 80.000 woningen per jaar aangesloten worden op stadswarmte, stelt het nationale Klimaatakkoord. Na 2030 moet dat volume zelfs omhoog.Warmtetransitie versnellenIn Gelderland moeten zo’n 8.000 tot 10.000 woningen per jaar de overstap op stadswarmte maken. Momenteel staat de teller echter op een paar honderd aansluitingen per jaar. Werk aan de winkel dus, vindt Jan van der Meer, gedeputeerde Energietransitie voor de provincie: “Het tempo waarin woningen worden aangesloten op duurzame warmtebronnen is nu te laag. Maar als overheid kunnen we ervoor zorgen dat bewoners ook in de toekomst op een betaalbare manier een warm huis hebben, zónder gebruik te hoeven maken van Gronings aardgas.”De oprichting van een warmte-infrabedrijf kan daar een essentiële rol in spelen. Zo’n bedrijf kan de warmte-infrastructuur namelijk voor zijn rekening nemen, die nodig is om aanbieders van duurzame warmte te verbinden met eindgebruikers. Bijkomend voordeel: Provincie Gelderland heeft al ruimschoots ervaring met warmtenetten. “We beschikken over verschillende grootschalige warmtenetten in de regio”, aldus Van der Meer. “Bijvoorbeeld in Arnhem en Nijmegen, waar duizenden woningen verwarmd worden met de restwarmte van afvalenergiecentrales in Duiven en Weurt. Maar ook in Ede, waar snoeihoutcentrales het warmtenet voeden en geothermie dat stokje in de toekomst wellicht overneemt.”“Verwarming hoort, net als energie en internet, bij de vitale infrastructuur. Het leveren van warmte via een collectief systeem zie ik daarom echt als een publieke dienst”, vervolgt hij. “Een publiek warmte-infrabedrijf zou ons echt helpen in de overschakeling naar een duurzame wereld.”Aardgasvrij in 2050Nederland telt ongeveer 7 miljoen woningen en 1 miljoen andere gebouwen, waarvan 95 procent momenteel met aardgas verwarmd wordt. In 2050 moet dat verleden tijd zijn. Die ambitie liegt er niet om. Om dat doel te behalen, moeten vanaf 2021 50.000 woningen per jaar van het gas af. Vanaf 2030 zal dat tempo drastisch omhoog moeten, naar 200.000 woningen per jaar.Lees ook:Zeven keer duurzaamheid in Gelderland: van waterstof-fabriek tot verwarming met afvalwater De duurzaamste bedrijven van Overijssel en Gelderland Bron & afbeelding: Provincie Gelderland