Teun Schröder
13 mei 2020, 15:25

Taskforce Industrie adviseert kabinet: investeer nu in duurzame infrastructuur

Vandaag overhandigde de Taskforce Infrastructuur Klimaatakkoord Industrie (TIKI) minister Wiebes een adviesrapport. Om de industrie te verduurzamen is een nieuwe energie-infrastructuur nodig voor onder andere waterstof, elektriciteit en CO2. Tot en met 2030 investeert de overheid maximaal €50 mld in de verschillende infrastructuren.

Noordzee

De ministerraad vroeg TIKI in oktober 2019 om te adviseren hoe de industrie moet verduurzamen om de klimaatdoelen voor 2030 en 2050 te halen. De driekoppige commissie met Carolien Gehrels, directeur van Arcadis, als voorzitter presenteerde een tienjarenplan waarin wordt ingezet op een netwerk voor waterstof, de opslag van CO2 in lege gasvelden en verzwaring van het elektriciteitsnetwerk.

Investeringsplannen

“De komende tien jaar is er €40 tot 50 mld aan investeringen gepland in de energie-netwerken", vertelt Gehrels tijdens de presentatie van het advies. "Wij adviseren om €5 tot 6 mld uit een investeringsfonds op voorhand te reserveren om te versnellen, door risico’s af te dekken. De industrie heeft een belangrijk aandeel in de werkgelegenheid en dat rechtvaardigt deze voorinvesteringen.” 

Lees ook: Directeur Arcadis: ‘Je kunt duurzaamheid niet blíjven aanjagen’

Verbinden van clusters

De taskforce analyseerde de uitdagingen, kansen en knelpunten vanuit zes industriële clusters: Noord-Nederland, het Noordzeekanaalgebied, Rotterdam-Moerdijk, Zeeland, Chemelot en een zesde cluster verspreid over het land zoals de voedselindustrie. Niet alleen roept de commissie op tot samenwerking binnen deze clusters, er moet ook gekeken worden naar een grensoverschrijdend waterstof- en CO2-netwerk. “Zo kan Nederland het duurzame energieknooppunt van Noordwest Europa worden,” aldus Gehrels.

Lees ook: Noordzee krijgt zeker 11,5 gigawatt windenergie en meer natuurbescherming

Overheid als kartrekker

Tot slot benadrukt de commissie de regierol van de overheid. Het Rijk moet de doelen van de transitie stellen, besluiten over infrastructuur naar voren halen en risico’s dragen als dat op de lange termijn rendabel is. Dit laatste punt is bijvoorbeeld belangrijk bij CO2-opslag in lege gasvelden in de Noordzee. Op het moment mijden veel organisaties deze oplossing omdat het financiële risico onbekend is.  

Lees ook: Den Helder wil een blauwe waterstoffabriek

Vestigingsklimaat voor de duurzame industrie

Minister Wiebes reageerde enthousiast op het rapport. “In het regeerakkoord hebben we ons heilig voorgenomen om te verduurzamen en daarin offensiever te zijn dan anderen. Als we niet op onze krent gaan zitten, is dit een kans om ons vestigingsklimaat voor duurzame industrieën te versterken en klimaatverandering tegen te gaan.” Het kabinet komt na de zomer met een uitgebreide reactie op het advies.  

Bron: TIKI | Beeld: Adobe Stock

Nieuwe fabriek in Groningen maakt zelfs onbruikbaar plasticafval nuttig

De fabriek verhakseld eerst het restmateriaal (voornamelijk verpakkingen waar geen nieuw plastic van gemaakt wordt) en maakt er granulaat van. Dit granulaat wordt vervolgens op hoge temperatuur vergast en zo omgevormd tot een 'drager', een materiaal dat gebruikt kan worden in de chemie om bijvoorbeeld waterstof, methaan of een andere brandstof te maken. De Eemshaven heeft verschillende chemische bedrijven die dit soort stoffen nuttig kunnen gebruiken.  Subsidie van provincieDe techniek achter deze plasticfabriek bestaat al langer, maar de installatie bij de Eemshaven wordt de eerste op commerciële schaal. In 2022 moet de fabriek af zijn, waarna er een testperiode aanbreekt. "Daarna weten we of het idee kostentechnisch werkt", vertelt Peter Teerlink van S4 GroNext. Om daarbij te helpen geeft de provincie Groningen een flinke subsidie van €2,8 mln. "S4 GroNext vormt een belangrijke nieuwe schakel in de steeds sterker wordende keten van circulair werkende bedrijven in ons havengebied," vertelt gedeputeerde IJzebrand Rijzebol in het persbericht.Lees ook: Zonnepark bij Eemshaven geeft tweede leven aan slapende dijkDe fabriek is volgens Teerlink circulair: afval wordt omgezet in nuttige grondstoffen. Daarvoor is wel veel warmte nodig, maar die komt deels van het materiaal dat de fabriek maakt. "Dit is sowieso beter dan plastic dat op een vuilstort ligt of zonder extra doel wordt verbrand." In de toekomst kunnen ook andere reststromen in een soortgelijke fabriek nuttig gemaakt worden. Voorwaarde is wel dat het afval schoon is, en geen materialen bevat die niet vergast kunnen worden.EnergiesysteemNaast de plasticfabriek krijgt de Eemshaven ook een energie-managementsysteem van S4. Dat systeem bestaat al langer en wordt halverwege 2021 geïnstalleerd. Daarmee kan het lokale energienet in balans gehouden worden, en kan overtollige duurzame stroom tijdelijk worden opgeslagen tot bedrijven er iets mee kunnen. De plasticfabriek zal ook onderdeel worden van dat energiesysteem; de geproduceerde dragers kunnen ook gebruikt worden om elektriciteit op te wekken.Lees ook: Delfzijl krijgt een fabriek voor bioplasticBron: Provincie Groningen/S4 GroNext | Beeld: S4 GroNext