Paul van Liempt 27 maart 2020, 14:49

'Coronacrisis leert ons dat we vol op klimaatverandering in moeten zetten'

Topondernemer Yousef Yousef, die wereldwijd algen bestrijdt en daardoor het drinkwater schoon houdt, is voorstander van meer geld voor de Green Deal. ‘We kunnen nu een ramp voorkomen, in plaats van er achteraf op reageren.’

Adobestock 312205363

'We hebben nu met eigen ogen gezien hoe kwetsbaar we zijn in het rijke Westen. En ook de overheid kan ons niet beschermen. Juist nu is het tijd voor bedrijven met purpose om er vol tegenaan te gaan. Ik hoop dat iedereen met kennis en kunde voor dit soort bedrijven wil gaan werken. Niet omdat het hip is, maar omdat het de mensheid kan redden. De nieuwe economie moet met innovatie en schone technologie klimaatverandering tegengaan, dat is de les van deze coronacrisis.'

Bijna voordat ik een vraag heb kunnen stellen, barst Yousef Yousef uit in een gloedvolle monoloog. Hij weet waarover hij praat als het gaat om rampen die je zomaar kunnen overkomen. Als Syrische vluchteling van 13 kwam de nu 37-jarige topondernemer met zijn zus, broer en moeder vanuit Damascus in Nederland aan. Van asielzoeker werkte hij zich op tot een ondernemer die gelauwerd en geprezen wordt. Hij was Young Entrepreneur 2014 en winnaar van de Business Achievement Award 2015. Ondanks zijn kritische houding ten aanzien van overheden, werd hij twee jaar geleden in het Europees Parlement door de eurocommissaris voor wetenschap & innovatie als 'toonbeeld van de European Dream' neergezet.

Zijn bedrijf LG Sonic (producent van algenbestrijdingsmiddelen) is ook een succesverhaal. Met op zonne-energie werkende ultrasone boeien wordt drinkwater van algen gezuiverd. Algen zijn niet tegen het geluid bestand, waardoor het water zuiver blijft. Met hulp van satellietbeelden van de NASA, ESA én met de slimme algoritmes van LG Sonic heeft het voor de internationale markt opererende bedrijf van Yousef Yousef een helder overzicht van de algenbloei in de zoetwatermeren over de hele wereld.

Je werkt internationaal, met tienduizend LG Sonic producten in ruim vijftig landen. Reizen is er niet meer bij, installaties kunnen niet worden vervoerd. Hoe werken jullie nu?

'Ik heb tegen mijn twintig medewerkers gezegd dat ze een paar maanden met betaald verlof mogen. Toen ik al iets aan voelde komen heb ik een van onze mensen naar zijn zieke ouders in Costa Rica gestuurd. Anderen mogen een taal gaan leren, of zich verdiepen in nieuwe technologie, wat ze maar willen. We hebben een paar heel goede jaren gehad en voldoende vet op de botten. '

Je hoofdkantoor staat in Zoetermeer, je had plannen voor internationale uitbreiding en bent van het grote denken. Ga je nu een andere weg inslaan?

'Nee, onze missie is juist duidelijker dan ooit geworden. Door een crisis worden mensen wakker. In de Dominicaanse Republiek weten ze hoe essentieel schoon water is en moeten ze altijd oppassen, zekerheid is er niet. Hier in het rijke Westen waren we er niet mee bezig, maar nu weten we dat het ons ook kan overkomen. Zorg dat het kraanwater goed blijft. Investeren in innovatie is daarom nu echt geboden.'

Je hoort ook tegengeluiden. Critici die zeggen dat de Green Deal moet worden afgeblazen. Dat investeringen voor klimaatverandering nu beter besteed kunnen worden.

'Dan hebben we niets geleerd en gaan we een volgende ramp tegemoet. Van de financiële crisis hebben de banken in ieder geval geleerd dat ze niet nog eens zoiets moeten veroorzaken. En de coronacrisis kunnen we nu al als een Black Swan zien. Bill Gates waarschuwde er jaren geleden al voor, maar wij waanden ons onkwetsbaar.

De grootste ramp is niet het virus, daar gaan we van leren. Maar laten we de rollen nu eens omdraaien. Laten we de klimaatcrisis voor zijn, door er nu meer dan ooit in te investeren. Maak de Green Deal nog groter, zodat we natuurrampen voor zijn. En zorg dat de beste mensen in de clean technology business gaan werken.'

Hoe doe je dat?

'Voor een deel zal het vanzelf gaan. Na een crisis zie je mensen vaak van bedrijf switchen. Ze willen niet aan de oude wereld herinnerd worden. Weg bij Facebook en Apple, die vooral het leven vergemakkelijken, naar bedrijven die het leven verbeteren. Meer geld naar bedrijven die een nieuwe economie vorm kunnen geven. We gaan de crisis overwinnen, want we worden gedwongen creatief te zijn. Om het beste uit onszelf te halen. De wereld veroveren met duurzame oplossingen is het post-corona credo.'

Door: Paul van Liempt

Beeld: Adobe Stock

Van Liempt over leiderschap: "Laat virologen hun kennis doorgeven, maar blijf ook naar economen luisteren"

We zitten nog midden in de chaos, maar de tegenstellingen komen al direct aan de oppervlakte. Tegenstanders van de energietransitie zien meteen een lichtpuntje: 'Zo, zijn we de komende tijd meteen van die groene gekkies af.' Voorstanders zien alleen maar kansen: 'Juist nu kunnen we de transitie in hoog tempo voltooien.'Om enigszins orde in de chaos te krijgen, is verstandig leiderschap gewenst. Zodat de coronacrisis straks in de geschiedenisboeken niet als een leiderschapscrisis voortleeft. We zetten bij DuurzaamBedrijfsleven niet zomaar in op het thema Green Leaders. Een paar wijze lessen die ik tijdens een belrondje als rode draad telkens terug hoorde: spreek minder over vergroening en duurzaamheid, maar meer over cleantech en innovatie. En: laat virologen hun kennis doorgeven, maar blijf ook naar economen luisteren. En ook: kijk naar wat je kunt leren van de (recente) historie.Financiële crisisNa de financiële crisis van 2008 pompten wereldleiders miljarden in de economie, waarbij ze de energietransitie voor het gemak even terzijde schoven. Directeur van het Internationaal Energie Agentschap Fatih Birol waarschuwde al in The Guardian: 'We mogen niet toestaan dat de huidige crisis de transitie naar duurzame energie verdacht gaat maken.' Een andere manier van denken is daarbij noodzakelijk. En om die oproep kracht bij te zetten roep ik voor het gemak de hulp van Albert Einstein in: 'We can't solve our problems with the same thinking we used when we created them.'Hoogleraar economie aan het University College Londen Mariana Mazzucato stelt het zo voor in The Guardian: 'As companies, from airlines to retail, come asking for bailouts, it is important to resist simply handing out money. (...) Conditions can be attached to make sure that bailouts are structured in ways that transform the sectors they're saving so that they become part of a new economy.'Leiders uit onverwachte hoekNieuwe leiders zullen nu opstaan, misschien uit onverwachte hoek. Als de eerste fase voorbij is, de periode waarin rust en orde de chaos moeten bedwingen, wordt het tijd voor fase twee. In fase één hebben brandblussende managers het woord. In fase twee gaat het om het aanpakken van de onderliggende oorzaken en het accepteren en hanteren van een nieuwe realiteit. In deze column ga ik wekelijks voor u op zoek naar inzichten van nieuwe leiders, die fase twee gaan vormgeven.Wil je reageren? Laat je reactie onderaan de pagina achter.