Marc Seijlhouwer 18 maart 2020, 16:35

Stadslandbouw kan grote hoeveelheden mensen voeden

Als een tiende van de parken, tuinen en dakterrassen wordt omgebouwd tot stadsboerderijen, kunnen deze 15 procent van het eten voor stadsbewoners leveren. Dat blijkt uit een Britse studie, waarin onderzoekers op basis van satellietbeelden berekenden hoeveel mogelijke stedelijke landbouwgrond er is. Meer stadslandbouw kan steden en landen zelfvoorzienender en gezonder maken, denken de onderzoekers.

Adobestock 255585893

In de studie werd de stad Sheffield in het Verenigd Koninkrijk geanalyseerd. Een computerprogramma keek naar satellietbeelden en zag welk deel van de beelden een groene kleur had en welk deel grijs was. Het blijkt dat de stad, net als de meesten, verrassend groen is: 45 procent van het stadsoppervlak bestaat uit parken, braakliggend land, weilanden, bos en tuinen. Dat groen is belangrijk voor de gezondheid van de stadsbewoners, en geeft ze bijvoorbeeld ruimte om te wandelen.

Maar je kan die grond ook voor iets anders gebruiken. Stel dat al die groene ruimte verandert in landbouwgrond. Dan zou – in het geval van Sheffield – meer dan genoeg groenten en fruit verbouwd kunnen worden om de stedelijke bevolking te voeden. Zelfs als er maar 10 procent van die groene ruimte stadsboerderij wordt, kan een zesde van het stadsvoedsel lokaal verbouwd worden.

Minder CO2-uitstoot

Dat is goed voor de CO2-uitstoot, want er zijn minder vrachtwagens, schepen en vliegtuigen nodig om alle courgettes en spinazie aan stedelijke supermarkten te leveren. “Nu zijn steden in Engeland afhankelijk van ingewikkelde ketens, terwijl ons onderzoek laat zien dat er genoeg ruimte is om de groenten op onze eigen drempel te laten groeien”, vat Jill Edmondson, miliewetenschapper bij de University of Sheffield het onderzoek samen.

Lees ook: Stadsboerderij in Arnhem heeft eigen zonnepark

De bevindingen zijn volgens de onderzoekers toepasbaar op de meeste (Westerse) steden. Of het in Nederland ook nodig is om straks dakterrassen om te bouwen tot groentekassen, is de vraag. Nederland heeft een relatief grote hoeveelheid kassen, waardoor veel groenten al lokaal worden verbouwd. Stadsboerderijen zijn hier dan ook nog niet heel populair; het blijft vaak bij experimenten.

Grote verandering

Voor andere landen kan meer stadslandbouw echter een groot verschil maken in de bevoorrading, kwaliteit en prijs van groenten. Niet dat het makkelijk is om in korte tijd een stad geschikt te maken voor landbouw. “Het zal een grote culturele en sociale verandering eisen om een deel van het groene stadslandschap te verbouwen tot landbouwgrond”, zegt Duncan Cameron, mede-auteur van het onderzoek en ook werkzaam bij de University of Sheffield.

Lees ook: Hoe de (inmiddels gesloten) stadsboerderij in Den Haag vis en sla verbouwde

Bron: University of Sheffield | Beeld: Adobe Stock

Pensioenfonds plant bomen met pensioengeld

De bomen komen in Limburg op percelen die voornamelijk uit voormalige landbouwgronden bestaan. Het gaat om meerdere percelen die verspreid liggen over heel Limburg in de gemeenten Peel en Maas, Venray, Horst aan de Maas, Venlo en Gulpen-Wittem. Met de investering van Zwitserleven en andere bedrijven kan er 13 hectare bos geplant worden.Trees for All werkt al twintig jaar aan projecten waarbij in Nederland én ergens in het buitenland bomen worden geplant. “Het is belangrijk om Nederland te vergroenen, maar om klimaatverandering tegen te gaan, red je het alleen in Nederland niet”, vertelt relatiemanager Joly Bogers van Trees for All. “Daarom investeren we ook in bosprojecten in Oeganda, Costa Rica en Bolivia.”  Kleine pensioenenZwitserleven kon de bomen planten door een recente wetswijziging, die hele kleine pensioenen (tot twee euro) laat vervallen. Hiermee houdt Zwitserleven geld over dat het anders uit had moeten betalen. “De administratieve kosten voor dat soort pensioenen waren relatief heel hoog”, vertelt woordvoerder Remke Hoedemaker van Zwitserleven. “Nu het geld vrijkomt, wilden we het zo inzetten dat iedereen kon profiteren.” In totaal gaat het om € 15.000.Lees ook: Het wereldrecord bomen planten: 350 miljoen in één dag2.000 bomen lijkt een bescheiden bijdrage aan de natuur. Maar het bedrijfsbos zal in 50 jaar tijd toch 300.000 kilo CO2 uit de lucht halen. Bogers: “In Oegenda, in het regenwoud, groeien de bomen sneller en worden ze groter. Daardoor slaan deze bomen meer CO2 op dan in Nederland.”Bomen planten voor het milieuHet planten van bomen is een beproefde manier om de hoeveelheid CO2 in de lucht te verminderen. Hoe minder CO2 in de lucht, hoe minder broeikaseffect. Maar dan moet het planten wel goed gebeuren. Bogers: “We werken in het Kibale National Park in Oeganda samen met de lokale bevolking. Dit regenwoud werd namelijk bedreigd door ontbossing. De bomen in het woud werden gekapt door de bevolking om akkers en weiden aan te leggen. Nu zorgen we dat de dorpelingen een inkomen krijgen voor het planten en onderhouden van de bomen.”Trees for All is volgens Bogers de meest ervaren aanbieder van CO2-compensatie in Nederland. “We zien wel steeds meer ’organisaties en commerciële bedrijven die bomen planten ter compensatie. Dat is natuurlijk een positieve ontwikkeling, mits het op een verantwoorde en duurzame manier gebeurt.”  PlantseizoenHet plantseizoen voor bomen in Nederland loopt bijna ten einde. Bogers: “Eigenlijk was er gisteren een boomplantdag georganiseerd in de Pan in Maarheeze, maar dit evenement ging helaas niet door vanwege het coronavirus.” Nu planten boswachters het bos, zonder dat onze parnters erbij zijn. Het Limburgse bos zal in december worden aangeplant, als alles goed gaat.  Lees ook: Een bos in de stad slaat net zo veel CO2 op als een natuurbosBron: Zwitserleven/Trees for all | Beeld: Adobe Stock