Marc Seijlhouwer 27 februari 2020, 17:24

Engeland wil nieuwe kerncentrale gebruiken voor waterstof

Een nog te openen kerncentrale in het Verenigd Koninkrijk kan duurzame waterstof produceren voor Britse industrie en mobiliteit. Dit soort waterstof wordt tot nu toe niet gemaakt. Volgens een recente studie kan er minstens 550 megawatt aan waterstof geproduceerd worden met nucleaire energie.

Kerncentrale bij water

Het Britse vaktijdschrift Recharge meldt dat de Franse energieleverancier EDF grootste waterstofplannen heeft voor Britse kerncentrales. Twee geplande centrales kunnen waterstof produceren. Daarmee kan de Britse maatschappij verduurzamen én kan de kerncentrale meer stroom produceren.

Nucleaire waterstof is sneller rendabel

Waterstof uit kernenergie kan economisch voordelig zijn. Omdat er constante stroom wordt geleverd (wat niet het geval is bij zon- en windenergie, waar andere waterstofprojecten vaak op vertrouwen) kan de waterstoffabriek continu draaien. Hoe minder hij stilstaat, hoe beter. Daarnaast kan de zuurstof, het bijproduct van waterstoffabrieken, direct terug naar de kerncentrale waar hij gebruikt wordt in de nucleaire cyclus. Door ook de bijproducten te gebruiken worden de kosten van de elektrolyzer eerder terugverdiend.

Lees ook: Is kernenergie een risico of een kans?

Aanvankelijk moet er een bescheiden machine van 2 megawatt komen die 800 kilo waterstof per dag produceert. Deze elektrolyzer komt bij één van de twee Britse kerncentrales die nu in ontwikkeling zijn: Sizewell C of Hinkley Point C.

2 euro voor een kilo waterstof

Uiteindelijk is er veel meer mogelijk, laat een studie uit oktober 2019 zien. Een of meerdere elektrolyzers met een vermogen van 550 megawatt kunnen draaien op kernenergie en 220.000 kilogram waterstof per dag leveren. Die techniek kan in 2035 al rendabel zijn, aldus het rapport. Dan zou de waterstof €2,20 per kilo kosten.

Lees ook: Wordt waterstof winstgevend als je ook de bijproducten verkoopt?

Kernenergie is in principe een emissievrije energiebron. Toch geldt waterstof uit kernenergie niet als 'groene waterstof'. Het rapport merkt op dat er nog geen behapbare term is voor waterstof uit nucleaire stroom. Het geeft aan hoe uniek het idee is van EDF.

Doorontwikkelen

Of het plan ooit tot uitvoering komt, is voorlopig onduidelijk. Het consortium dat werd opgericht om waterstof te halen uit kerncentrales, kreeg geen extra subsidie en is dus opgedoekt. Maar EDF vertelt Recharge dat het onderwerp wel degelijk op hun agenda staat. "We willen dit innovatieve concept verder ontwikkelen, en uiteindelijk demonstreren bij Heysham of een andere plek waar stroom met weinig CO2 wordt opgewekt", aldus een woordvoerder tegen het tijdschrift.

Lees ook: De thoriumreactor: een alternatieve vorm van kernenergie

Bron: Recharge/Hydrogen to Heysam | Beeld: Adobe Stock

Waterstof wordt groot: bedrijven willen 800.000 ton produceren

De aankondiging liegt er niet om: in 2030 moet er 3 tot 4 gigawatt aan windenergie op de Noordzee liggen. Mogelijk wordt dat in 2040 zelfs 10 gigawatt, waarmee het verreweg het grootste offshore windpark ter wereld zou zijn.Hoe realistisch is dit plan?"De ambitie is groot, maar dat moet ook, om de energietransitie te halen," vertelt Arien Stuijt namens Shell. "Deze aankondiging is ook een oproep aan de overheid en voor bedrijven om mee te doen. Hoe meer partners en hoe meer steun, hoe sneller onze ambitie gehaald wordt."Lees ook: Ons interview met de Manager New Energy van GasunieShell bouwde al eerder windparken en zal zijn ervaring gebruiken bij de aanleg van het voorgenomen nieuwe park. Gasunie beschikt over kilometers pijplijn waar nu nog aardgas doorheen stroomt. Als Nederland straks van het gas af is, kunnen de pijpen een tweede leven krijgen voor waterstoftransport. Dan moet er echter wel genoeg waterstof zijn om te transporteren. Daarom zet Gasunie in op waterstof, met dit project, maar bijvoorbeeld ook met een kleiner waterstofproject samen met Nouryon, waarvoor het 11 mln subsidie krijgt.Elektrolyzer van formaatOm 10 gigawatt aan elektriciteit om te zetten in waterstof zijn grote fabrieken nodig (of heel veel kleine). Elektrolyzers die zoveel stroom kunnen verwerken, bestaan nog niet. Sterker nog: de grootste werkende elektrolyzer in Nederland heeft een capaciteit van 1 megawatt. Deze is van Gasunie en staat in Groningen. In het buitenland zijn wel grotere elektrolyzers. Shell bouwde er in Duitsland één van 10 megawatt.Lees ook: Shell bouwt elektrolyzer om industrie in Duitsland te vergroenenEr zijn plannen voor grotere elektrolyzers, van 100 megawatt. Voorlopig gaat het hier echter vooral om haalbaarheidsstudies; zulke grote machines zijn in Nederland nog niet in aanbouw.Eemshaven en DelfzijlHet voorstel zegt dat de eerste waterstoffabriek in de Eemshaven komt. Vlakbij ligt Delfzijl, waar een deel van de industrie al waterstof gebruikt als grondstof voor producten. De waterstof die geproduceerd wordt in de Eemshaven zal aanvankelijk vooral naar de industrie gaan. "Op termijn kan het mogelijk ook naar andere bedrijven", denkt Stuijt.Dit jaar starten de partners met een haalbaarheidsstudie. Als die positief is, worden de eerste windturbines en waterstof in 2027 verwacht. Daarbij wordt in het persbericht wel een slag om de arm gehouden: "Dit is onder meer afhankelijk van vergunningen van overheden, het aanwijzen van plaatsen voor nieuwe windparken in de Noordzee, de beschikbare locaties van de waterstoffabrieken en de investeringsbeslissingen van de betrokken partijen."Lees ook: Chemiepark Delfzijl wil 100.000 ton CO2 besparenBron: Gasunie/Shell | Beeld: Groningen Seaport