Marc Seijlhouwer 19 februari 2020, 16:07

Elektrische auto kan verzwaring stroomnet voorkomen

Als auto’s slim gebruikt worden om duurzame energie op te slaan, is er nauwelijks verzwaring van het elektriciteitsnet nodig en kunnen we grootschalig duurzame energie-opwekking gebruiken. Dat is de conclusie van een driejarig Europees onderzoek van GreenFlux, een bedrijf dat slimme laadsoftware maakt.

Parkeerplaats auto elektrisch

Het project laat zien dat elektrische auto's kunnen helpen om de kosten van de energietransitie beperkt te houden. Als auto's overproductie door zon, wind en andere duurzame energiebronnen op kunnen vangen zijn er minder dikke kabels nodig om al die energie op het elektriciteitsnet te zetten. Bovendien kan er met een netwerk van autobatterijen beter om worden gegaan met het feit dat de wind niet altijd waait en de zon niet altijd schijnt.

Goedkope stroom voor de auto

Het systeem gaat uit van slim laden: met algoritmen bepalen wat het optimale moment is om een autobatterij vol te laden. "Maar er zijn een heleboel 'optimale' momenten met verschillende motivaties”, vertelt Lennart Verheijen, manager innovatie bij GreenFlux. "Is de stroom goedkoop? Komt het de eigenaar nu het best uit? Is er te veel elektriciteit op het net?" GreenFlux ontwikkelde in de proef een algoritme dat al die motivaties meeneemt in de berekening van het perfecte laadmoment.

Lees ook: Hoe BMW de elektrische auto als batterij gebruikt

Dat kan bedrijven én landen een hoop geld schelen. "Bij een kantoorgebouw in Londen installeren de eigenaren 700 laadpalen. Als al die palen tegelijk aan zouden staan, zou dat miljoenen kosten. Er zijn nieuwe transformatoren nodig en zwaardere elektriciteitskabels. Door slimme software heeft je netwerk veel minder capaciteit nodig en zijn die investeringen niet nodig."

Netverzwaring voorkomen

Hetzelfde geldt op grotere schaal. Netbeheerders in Nederland waarschuwen al langer voor de overbelasting van het stroomnet. Ons systeem is niet gebouwd op de grote hoeveelheden stroom die nu van allerlei zonneparken en windboerderijen komen. Alliander presenteerde gisteren zijn jaarcijfers en kwam met een waarschuwing. "[De energietransitie] vraagt op veel plekken om minstens een verdubbeling van de capaciteit van de elektriciteitsnetten", zei Alliander-CEO Ingrid Thijssen in een persbericht.

"Als het laadproces van elektrische auto’s ongestuurd blijft, levert dit de komende jaren een nog veel groter probleem dan wat we nu zien bij zon en wind. Waar zon en wind echter moeilijk te beïnvloeden zijn, is het laden van elektrische auto’s echter heel goed te sturen. Hierdoor kun je landelijk zo’n 95 procent van de netverzwaring die nodig zou zijn om alle auto’s van stroom te voorzien, voorkomen", denkt Verheijen.

Lees ook: Groei zonneparken vraagt om maatregelen elektriciteitsnet

Financieel lokkertje

Dat vraagt wel om een goede toepassing van de software, genoeg laadpalen én verandering van de wet. "Technisch kunnen we het al, maar netbeheerders mogen nu geen stimulansen geven om het net te ontzien. Dat zorgt ervoor dat de businesscase niet altijd rondkomt. Als er wél een financieel lokkertje komt om netverzwaring te voorkomen, wordt het nog interessanter om auto's te gebruiken om overschotten op het net te voorkomen."

Het ontwikkelde systeem gebruikt geen bidirectionele batterijen, die zowel kunnen op- als ontladen. Zulke auto's kunnen helpen om stroom aan het net te leveren als de vraag op het netwerk groter is dan het aanbod. "Maar dat is een duurdere  oplossing dan ladende auto’s tijdelijk pauzeren", denkt Verheijen. "Het netto effect van terug leveren vanuit volle accu’s of het pauzeren van ladende accu’s is exact hetzelfde. Bij het ontladen en daarna weer opladen van accu’s gaat echter relatief veel energie verloren aan conversieverliezen en die energie is natuurlijk niet gratis. Die kosten heb je bij het pauzeren van lopende laadsessies niet."

Lees ook: Is Nederland klaar voor smart grids?

Bron: GreenFlux | Beeld: Adobe Stock

"Insecten onmisbaar voor de toekomst van eten in Europa"

Het pamflet van IPIFF is een oproep tot nieuwe regelgeving en meer steun vanuit de Europese Unie voor insectenkwekers. "Insecten verbinden verschillende ketens in de landbouwketen en kunnen voedselproductie zowel in stedelijke als landelijke gebieden revitaliseren", aldus het pamflet.Insecten helpen volgens de lobbygroep tegen verspilling. Insectenboerderijen kunnen een derde van al het in Europa verspilde voedsel gebruiken, zodat de resten een tweede leven krijgen voor ze op de afvalberg terecht komen. Voorwaarde is natuurlijk wel dat het verspilde voedsel geen hoogwaardiger doel heeft. Als het nog gebruikt kan worden als menselijk eten is het gebruik als insectenvoedsel alsnog verspillend.Lees ook: Franse insecten-startup haalt miljoenen binnenInsecten voor varkens en kippenDe veeindustrie kan meelwormen, sprinkhanen en anderen beesten gebruiken voor diervoeder. Op dit moment zitten insecten meestal nog niet in eten voor varkens en kippen - vooral vissen krijgen insectenvoeder. Dat kan veranderen, vertelt de lobbygroep. "Insecten kunnen helpen om de EU zelfvoorzienender te maken in diervoeder", schrijft de IPIFF. Nu wordt een groot deel van het veevoer geïmporteerd van buiten de Europese Unie.Luister ook de Green Leader-podcast met Kees Aarts van insectenproducent Protix. Interview: Paul van LiemptMensen kunnen natuurlijk ook insecten eten. Het past volgens onderzoek in een gevarieerd dieet en biedt vooral uitkomst voor mensen die relatief weinig eiwitten binnenkrijgen. Omdat insecten aanzienlijk duurzamer zijn dan vlees, kan het (deels) overstappen van vlees naar insecten bijdragen aan CO2-reductie.Eiwitshake van insectenChristophe Derrien, secretaris-generaal van de IPIFF vertelt vakmedium FoodIngenieursFirst dat insecten steeds populairder worden. "Het dieet van Europeanen verandert. Er is meer vraag naar voedingsmiddelen met veel eiwit erin, bijvoorbeeld voor proteïneshakes en dieetvoedsel. Insecten kunnen daarin een belangrijke rol spelen." De Nederlandse insectenproducent Protix groeit bijvoorbeeld gestaag en opende afgelopen zomer een grote fabriek in Bergen-op-zoom waar eiwit uit insecten wordt gewonnen.Lees ook: Protix opent grote fabriek voor insectenDe Europese Unie formuleerde vorig jaar de plannen voor een Green Deal. De voedselvoorziening is hier een belangrijk onderdeel van: Frans Timmermans heeft het over een zogenoemde 'farm to fork'-strategie. Dat betekent dat Europese voedselproductie moet verduurzamen. Ook wordt circulariteit en afvalvermindering belangrijker. Insecten kunnen in al deze ambities een rol spelen, vindt het IPIFF. Daarom moeten insectenboeren net zo veel aandacht krijgen in het landbouwbeleid als boeren die gewassen kweken met veel proteïne.Bron: IPIFF | Beeld: Adobe Stock