Hidde Middelweerd 03 oktober 2018, 14:02

Van duurzame energie afnemen naar zelf opwekken: 'De volgende stap in de energietransitie'

Inkopen van duurzame energie is zonder meer een duurzame stap. De overtreffende trap is echter zelf eigenaar en leverancier worden van je eigen duurzame energie. Het Nederlandse ServiceHouse maakt dit voor iedereen mogelijk, door klanten eigenaar te maken van een eigen stukje zonnepark of een windmolen. Mede-oprichter Dirk Koelewijn: “Op die manier ben je verzekerd van écht duurzame energie.”

Adobestock 7256319

“Iedereen die duurzaam energieleverancier wil zijn, moet dat ook kunnen worden”, vindt Koelewijn. De oprichter van ServiceHouse ziet dat als een belangrijke volgende stap in de energietransitie. “Niet iedereen beschikt echter over een geschikt dak voor zonnepanelen of heeft de financiële middelen om zelf duurzame energie op te wekken.”

Voor klanten en organisaties die toch serieus met duurzame energie aan de slag willen, werd daarom ServiceHouse in het leven geroepen.

“Iedereen die duurzaam energieleverancier wil zijn, moet dat ook kunnen worden”

Duurzame energie

ServiceHouse is naast een duurzame energieleverancier ook een bedrijf dat duurzame energieprojecten realiseert, met een focus op zonne- en windenergie en producten. Ook levert zij diensten op het gebied van duurzame mobiliteit. Het bedrijf gaat als duurzame energieleverancier een stap verder dan andere partijen. ServiceHouse stelt klanten namelijk in staat om mede-eigenaar te worden van een stukje zonnepark of windmolen.

De groene en duurzame stroom die dat stukje van het duurzame energieproject opwekt, kan de klant vervolgens zelf gebruiken om zijn eigen elektriciteitsverbruik te verduurzamen. “De kilowatturen van jouw stukje zonnepark of winmolen worden verrekend met je energienota”, legt Koelewijn uit. “Op die manier weet je dus honderd procent zeker dat je groene stroom ook echt groen en duurzaam is. Je hebt het immers zelf geproduceerd.”

Windmolens delen

Een voorbeeld van deze opzet is Windcentrale, een dochteronderneming van ServiceHouse, die klanten delen van windmolens aanbiedt. Windcentrale realiseert weliswaar de nieuwe windmolens, maar is er expliciet geen eigenaar van; dat zijn de consumenten die een zogeheten Winddeel aanschaffen. Wie een Winddeel aanschaft, wordt daarmee eigenaar van een stukje windmolen. De kilowatturen die dat Winddeel maandelijks opwekt, wordt daarom elke maand met de energierekening verrekend. Daarmee betaalt de initiële investering, van € 233 per winddeel, zich in de loop der tijd terug. Volgens Koelewijn realiseert de consument zelfs een duurzaam en groen rendement van ongeveer 6 procent per jaar.

Het concept slaat aan. Koelewijn: “Op 1 oktober komen er drie nieuwe, grote windmolens op de markt, die we opknippen in 30.000 Winddelen, van elk 500 kilowattuur. Die gaan we actief aan de man brengen bij consumenten en klein zakelijke klanten. Dit zijn nieuwe concepten in de energiewereld, die de energietransitie gaan versnellen.”

Lees ook:

Zelf energieleverancier worden

Grote klanten en organisaties kunnen er bij ServiceHouse ook voor kiezen om zelf aanbieder van duurzame energie te worden. Een eigen energielabel stelt ze in staat om onder eigen naam groene stroom en gas te leveren aan hun achterban. “Daarmee creëer je waarde voor je klanten en jezelf”, vertelt Koelewijn. “Je biedt ze immers groene energie aan waarvan de duurzame herkomst vaststaat, tegen een scherp tarief. Met het aanbieden van deze dienst, versterk je als organisatie dus je klantrelaties en realiseer je toegevoegde waarde.”

ServiceHouse neemt hierbij de volledige back office voor zijn rekening, vertelt Koelewijn. Dit houdt in dat de dienstverlener alle onderliggende taken en diensten, van de inkoop en levering van energie tot de facturatie en incasso, voor zijn rekening neemt.

Volgens Koelewijn is dat tegenwoordig een onmisbare dienst, zeker voor kleine spelers die toch als duurzame energie-aanbieder aan de slag willen, zoals lokale energiecoöperaties en nieuwe toetreders op de energiemarkt. “Energieleverancier word je niet zomaar, dat is een complex proces met veel regel- en wetgeving”, legt hij uit. “Er worden steeds meer eisen aan gesteld, dus de complexiteit neemt ook elk jaar toe. Daarnaast wordt de cost to serve per klant veel te hoog als je slechts een beperkt aantal klanten hebt. ServiceHouse heeft inmiddels meer dan 100.000 klanten: als energielabel-klant van ServiceHouse maak je dus automatisch gebruik van dat schaalvoordeel.”

"Energieleverancier word je niet zomaar, dat is een complex proces"

Volgende stap in de energietransitie

Volgens Koelewijn zijn producten en diensten als deze de volgende stap in de energietransitie. “Het is een veel verder gaande vorm van verduurzaming dan enkel duurzame energie afnemen bij je energieleverancier”, legt hij uit. “Natuurlijk is dat ook een duurzame stap, maar je hebt als klant vaak geen zicht op hoe groen die stroom eigenlijk is en waar het vandaan komt.”

“In veel gevallen wordt elektriciteit namelijk ‘vergroend’ met certificaten (Garanties van Oorsprong, red.) uit het buitenland”, vervolgt hij. “Je kan je afvragen hoe duurzaam dat is. Wanneer er in Nederland groencertificaten verhandeld worden van een Duits windpark, betekent dat in feite dat Duitsers die deze elektriciteit daadwerkelijk gebruiken, gebruik maken van grijze stroom.”

Participatie door crowdfunding

In de opzet van ServiceHouse is daar geen sprake van, aldus Koelewijn. Wanneer klanten eigenaar worden van een deel van bijvoorbeeld een zonnepark, weten ze dat de kilowatturen van dat deel 100 procent groen en duurzaam zijn. Inmiddels heeft ServiceHouse verschillende duurzame energieprojecten op deze manier gerealiseerd, zoals een zonnestroominstallatie op het dak van het distributiecentrum van Volkswagen in Leusden.

Het meest recente project van de dienstverlener kwam echter op een andere manier tot stand. Op het dak van de fabriek van Nederlandse fietsfabrikant Gazelle werd een zonnestroom-systeem van 860 kilowattpiek gerealiseerd. Het systeem telt 2.842 zonnepanelen en is daarmee goed voor een jaarlijkse opbrengst van 730 megawattuur.

Aanvankelijk was het de bedoeling dat omwonenden ook bij dit project mede-eigenaar konden worden van het zonne-energiesysteem. Door onzekerheid rondom de postcoderoosregeling en de toekomstige aantrekkelijkheid ervan kon die opzet echter niet doorgaan. Er is en blijft te veel onzekerheid over de hoogte van de energiebelasting op elektriciteit.

“We vonden het echter wel belangrijk dat men op een of andere manier kon participeren. Daarom hebben we een obligatielening uitgezet voor de installatie en exploitatie van de zonnepanelen, in combinatie met een SDE+-subsidie”, aldus Koelewijn. ServiceHouse startte daarom een crowdfunding-campagne van € 660.000 op DuurzaamInvesteren.nl, die binnen 4 minuten succesvol werd afgesloten.

Echt duurzame energie

Toch hoopt Koelewijn in de toekomst vooral duurzame energieprojecten te realiseren waarbij klanten op een directe manier mede-eigenaar van duurzame energieprojecten kunnen worden en de opwek maandelijks verrekend krijgen op hun energienota: “Als iedereen op deze manier verantwoordelijkheid neemt voor de verduurzaming van zijn eigen elektriciteitsgebruik, maak je een grote en belangrijke stap in de energietransitie.”

Foto: Adobe stock

Deze 27 wijken gaan binnenkort van het aardgas af

Minister Kajsa Ollongren van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties (BZK) kende als onderdeel van het Programma Aardgasvrije Wijken een rijksbijdrage toe aan 27 gemeenten. De gelukkigen werden onder andere bepaald op basis van kwaliteit van de plannen en de financiële onderbouwing. Ook werd gekeken hoe de plannen konden helpen bij mogelijke andere opgaven in de wijk. In totaal hadden 74 gemeenten een plan ingediend.Lees ook: In deze wijk worden duurzame innovaties getestProgramma Aardgasvrije WijkenHet doel van het Programma Aardgasvrije Wijken is dat gemeenten kennis en ervaring opdoen om bestaande wijken haalbaar en betaalbaar te verduurzamen. De geselecteerde wijken dienen als proeftuin, daarom is een gevarieerde groep geselecteerd van grote en kleine wijken in zowel landelijke als stedelijke gebieden. Ook is er gekeken naar gebruik van verschillende technieken. Elke provincie heeft minimaal één proeftuin (zie de complete lijst van wijken onderaan).Lees ook: Klimaatakkoord volgens Samsom: “Er dienen zich weinig grotere kansen aan dan deze”Van het aardgas af: een wijkaanpakWe staan voor een grote opgave. Het voorstel voor hoofdlijnen van het Klimaatakkoord liegt er niet om: ‘De transformatie van onze 7 miljoen huizen en 1 miljoen gebouwen, veelal matig geïsoleerd en vrijwel allemaal verwarmd door aardgas, in goed geïsoleerde woningen en gebouwen, die we met duurzame energie verwarmen en waarin we schone elektriciteit gebruiken of zelfs zelf opwekken.’Om deze transformatie op tijd tot een succesvol einde te brengen is een ‘gestructureerde’ en daarom ‘wijkgerichte’ aanpak essentieel, staat in het document. “Eén ding is duidelijk: veranderen is geen vrijblijvende keuze die we kunnen uitstellen”, zei wethouder Harriët Tiemens van de gemeente Nijmegen eerder.Zij benadrukt dat haast geboden is, maar dat de zaken vanwege gebrek aan een blauwdruk tegelijkertijd niet overhaast moeten worden uitgevoerd. Ook volgens haar is een wijkgerichte aanpak het beste: “Wij kijken welk alternatief het meest kansrijk is voor een bepaalde wijk en hoe we slim kunnen aansluiten bij gepland werk of bestaande initiatieven.” De Nijmeegse wijk Dukenburg is één van de wijken die door Ollongren is aangemerkt als proeftuin. De gemeente heeft in de Warmtevisie ‘Nijmegen Aardgasvrij’ vastgelegd hoe zij deze warmtetransitie wil inrichten.Download het rapportTwee oplossingen om van het aardgas af te gaanBij de selectie van de wijken als proeftuin is onder andere gekeken naar gebruik van verschillende technieken. Zo gaat de Amsterdamse Van der Pekbuurt over op stadswarmte. Een goedkope oplossing die vooral beschikbaar is in stedelijke gebieden, stelde Donald Pols van Milieudefensie eerder. Bij stadsverwarming of restwarmte wordt warmte die bijvoorbeeld vrijkomt in energiecentrales gebruikt als warmtevoorziening voor nabijgelegen gebouwen.Nagele, een dorp in de provincie Flevoland, kiest voor een andere oplossing: seizoens-berging van warmte. Daarbij wordt warmte ’s zomers op hoge temperatuur opgeslagen en ’s winters gebruikt. “Veel mensen denken: dat bestaat al, want het klinkt als warmte-koude opslag (WKO), maar dit is iets heel anders”, zei Ad Hoogers duurzaam adviseur bij Boom-Hoogers eerder. “Dit is opslag op veel hogere temperaturen en direct bruikbaar voor verwarming en warm water.”Overzicht van gemeenten en wijken die aardgasloos wordenAmsterdam, Van Der Pekbuurt Appingedam, Opwierde-Zuid Assen, Lariks West Brunssum, Brunssum-noord Delfzijl, Delfzijl Noord Den Haag, Bouwlust/Vrederust Drimmelen, Terheijden Eindhoven, 't Ven Groningen, Paddepoel en Selwerd Hengelo, Nijverheid Katwijk, Smartpolder Loppersum, Loppersum-'t Zandt- Westeremden Middelburg, Dauwendaele Nijmegen, Dukenburg Noordoostpolder, Nagele Oldambt, Nieuwolda-Wagenborgen Pekela, Boven Pekela en de Doorsneebuurt Purmerend, Overwhere-Zuid Rotterdam, Pendrecht Sittard-Geleen, Limbrichterveld-Noord Sliedrecht, Sliedrecht-Oost Tilburg, Quirijnstok Tytsjerksteradiel, Garyp Utrecht, Overvecht Noord Vlieland, Duinwijck Wageningen, Benedenbuurt Zoetermeer, PalensteinLees verder: Aardgasloze huizen? Alleen zinvol als het hele energiesysteem mee verandert Bron: Rijksoverheid | Afbeelding: