Eelco Brandes 12 mei 2016, 12:03

Trends zonne-energie: saldering kans én bedreiging

De zonne-energiesector groeit en bloeit en is daarmee kansrijk. Maar een grote bedreiging ligt op de loer als de salderingsregeling niet wordt voortgezet. De overheid is aan zet.

Rolfheynenwijnandvanhooffedwinvangastelnationaalsola

Dat blijkt uit het jaarlijkse Nationaal Solar Trendrapport. In 2015 groeide het geïnstalleerd vermogen met 50 procent ten opzichte van 2014 tot een kleine 500 megawatt. De sector realiseerde een groei van 7,5 procent in werkgelegenheid (tot ruim 9.000 fte) en de Nederlandse omzet steeg met 15 procent tot € 1,9 mrd.

Het rapport is een initiatief van Solar Solutions in samenwerking met Solar Magazine en TKI Urban Energy. De 2016-editie van het trendrapport kent aparte branche- en trendinformatie over zonnestroom, zonnewarmte, warmtepompen en elektrische vervoer.

“Politiek Den Haag doet er goed aan deze ontwikkelingen verder aan te zwengelen in plaats van af te remmen”

Snelle integratie

De toevoeging van deze markten aan het solar-trendrapport heeft te maken met de snelle integratie van zonnestroom, zonnewarmte, warmtepompen en elektrische opslag van energie.

Ruim 90 procent van de respondenten verwacht een (forse) marktgroei in 2016 ten opzichte van 2015, een trend die ook na 2016 zal doorzetten;

Omzet

De zonne-energiesector genereert een omzet van € 1,9 mrd (inclusief export € 2,6 mrd). De kostprijs van zonne-energiesystemen, -panelen en -omvormers blijft verder dalen.

Verder is de vraag naar kennis over elektrische opslag is groot, net als over subsidieregelingen, gebouw geïntegreerde pv-panelen (BIPV) en LED-verlichting;

Salderingsregeling

Wat vooral opvalt is de hoop van de zonne-energiemarkt om de salderingsregeling ook na 2020 voort te zetten wanneer deze formeel ophoudt te bestaan. Paradoxaal wordt de overheid gezien als grootste bedreiging voor verdere groei en ontwikkeling aan de ene kant. Aan de andere kant verwacht dezelfde markt een hele actieve rol van de overheid.

Aanzwengelen

Cindy van de Velde, directeur van Vereniging Eigen Huis (VEH) stelt over de rol van de overheid: “Zonne-energie biedt volop mogelijkheden en heeft de interesse van de consument. Politiek Den Haag doet er goed aan deze ontwikkelingen verder aan te zwengelen in plaats van af te remmen.”

Ook Albert Jan Maat, voorzitter LTO Nederland ziet grote kansen voor zonne-energie in Nederland: “Stel: ieder agrarisch bedrijf in Nederland legt 2.500 vierkante meter zonnepanelen aan. Op 26.000 bedrijven zou dat 6.500 hectare aan zonnepanelen betekenen.”

Maat: “Omgerekend zou dat 6.500 megawatt aan stroom opleveren. En daarom is het zo jammer dat onze overheid onduidelijkheid laat bestaan over het verdienmodel na 2020. Boeren en tuinders worden daardoor terughoudend om te investeren, terwijl ze kunnen uitgroeien tot regionale energieleveranciers.” 

FOTO: Het rapport werd op 10 mei in het gebouw van Solliance Solar Research op de High Tech Campus Eindhoven gelanceerd. Van links naar rechts: Rolf Heynen Solar Solutions Int,; Wijnand van Hooff TKI Urban Energy; Edwin van Gastel EG Media.

Bron: Nationaal Solar Trendrapport | Foto's: Nationaal Solar Trendrapport (Cropped by DuurzaamBedrijfsleven)

BMW: op zoek naar mobiele oplossingen voor de stad

Volgens BMW gaat autodelen over het in deeltijd gebruik maken van auto’s. De auto is niet in bezit van één persoon, maar beschikbaar voor een groep mensen. Zo kan een bedrijf met één of meer vestigingen, een bedrijventerrein, woongemeenschap, wijk of een hele stad van de deelauto’s gebruikmaken.Zeker in combinatie met elektrisch rijden biedt autodelen verschillende voordelen voor steden met uitdagingen op het gebied van ruimte en luchtkwaliteit, stelt Marc Bras, Head of BMW i bij BMW Group Nederland. “Met elektrisch vervoer stoot je minder uit en met autodelen houd je voertuigen in beweging.”"Met deelauto's maak je nieuwe doelgroepen, zoals ouderen, mobiel"Volgens Bras vermindert dat enerzijds de druk op openbare en bestaande parkeergelegenheden. Anderzijds kunnen architecten in de ruimteplanning van nieuwbouw het parkeren op een andere manier invullen. “Parkeerplaatsen zijn relatief dure meters. Als je in een verzamelgebouw autodelen kunt toepassen, kun je efficiënter bouwen.”Deelauto’s openen daarnaast ook nieuwe deuren op sociaal vlak, meent Bras. “Zo kan de toepassing maatschappelijke oplossingen bieden door deelauto’s in te zetten voor vervoer van ouderen door jongeren. Doordat de aanschaf van een auto voor deze groepen geen kwestie meer is, maak je nieuwe doelgroepen mobiel.”Verschuiving BMW en dienstenpakketKansen genoeg dus, als het aan BMW ligt. De autoproducent zet dan ook steeds meer in op de combinatie van elektrisch rijden en autodelen. “We hebben te maken met een wereld die verandert, niet alleen op het gebied van elektrisch rijden, maar ook als het gaat om de verschuiving van bezit naar gebruik. Zo is het delen van een dienstauto een interessante ontwikkeling waarvoor we een aanbod moeten hebben.”Om op die transitie in te spelen, verschuift ook de rol van BMW zelf. “We blijven producent, maar we focussen ons meer op automobiliteit”, verklaart Bras. Dat komt volgens hem dan ook terug in BMW’s visie op stedelijke mobiliteit."Als je samen een draagvlak creëert, ontstaat er een goede basis om autodelen te stimuleren"“Hierbij willen we niet alleen auto’s verkopen, maar een heel dienstenpakket aanbieden. Rondom de auto die we bieden, vinden we dat we moeten zorgen voor premium mobiliteit. We moeten het onze klanten gemakkelijk maken en ervoor zorgen dat onze producten en diensten prettig in het gebruik zijn”, legt Bras uit.DriveNowDeze werkwijze van BMW komt tot uiting in verschillende projecten, zowel internationaal als in Nederland. Zo biedt de autoproducent in verschillende landen, waaronder Duitsland, het Verenigd Koninkrijk en Denemarken, het DriveNow-deelplatform aan. Reizigers kunnen via deze ov-dienst in plaats van de trein of de bus te nemen, een deelauto oppikken. Deze auto kunnen ze via een app reserveren en openen.In Nederland loopt nog geen DriveNow-programma, al ziet Bras wel kansen voor het concept in ons land. “Het mooiste voorbeeld van een DriveNow-toepassing in relatie tot de Nederlandse markt is Kopenhagen”, zegt hij.“Daar hebben we vorig jaar een vloot van vierhonderd BMW i3’s ingezet, als verlengstuk van het ov-systeem in de stad. Dat betekent dat reizigers met hun ov-kaart ook een deelauto kunnen openen. Het project vindt daar gretig aftrek. Een dergelijke constructie zou ook goed in Nederlandse steden met vergelijkbare ov-systemen kunnen werken.”Timmerhuis RotterdamEen Nederlands voorbeeld van een project waarbij BMW zich richt op veranderend autogebruik is het Timmerhuis in Rotterdam. Het Timmerhuis is een geïntegreerd project dat het Rotterdamse stadhuis, bedrijfsruimte en 84 appartementen omvat. Omdat parkeerruimte bij het complex schaars is, beschikken de bewoners van de appartementen over vier deelauto’s.  Bewoners betalen een vaste fee in hun servicekosten om de drie elektrische i3’s en een Mini op benzine – voor langere afstanden – te gebruiken. Voor het gebruik zelf gelden flexibele tarieven. De i3’s zijn op te laden via speciale laadpunten in de parkeergarage. De elektriciteit hiervoor wordt opgewekt door zonnepanelen op het dak van het Timmerhuis, waarbij een gebruikte i3-batterij dient als buffer voor de zonnestroom.Het project, waarbij ook Heijmans, het architectenbureau Oma van Rem Koolhaas en de stad Rotterdam betrokken waren, is volgens Bras een goed voorbeeld van samenwerking rondom het thema stedelijke mobiliteit.“We zijn van mening dat je voor de ontwikkeling van innovaties moet samenwerken en dat je kansen samen moet oppakken. Als je samen een draagvlak creëert, ontstaat er een goede basis om het gebruik van deelauto’s te stimuleren. Wanneer dat lukt en mensen besluiten om in plaats van een tweede auto te kiezen voor een deelauto, maak je stappen die echt een oplossing zijn voor de stad.”Stimulans voor autodelenDe komende twee tot drie jaar zet BMW dan ook vooral in op het verhogen van de stimulans voor elektrisch rijden en autodelen. “We ontwikkelen faciliteiten voor elektrisch vervoer, zoals laadpunten, en gaan door met onze lobby. Er wordt veel over gesproken, maar we merken dat we met name door het te laten zien mensen enthousiast kunnen maken. Seeing is believing. Op papier zijn dit soort plannen de toekomst en krijgen ze sympathie, maar het succes ervan moet in de praktijk blijken. Daarom willen we laten zien hoe de auto op verschillende manieren van nut kan zijn.”Daarnaast blijft BMW zijn eigen producten verbeteren. Zo kondigde BMW i onlangs aan deze zomer een versie van de elektrische BMW i3 op de markt te brengen met een grotere capaciteit batterij. De actieradius groeit met bijna 50 procent naar 300 kilometer. Volgens Bras is het vergroten van de actieradius een belangrijke stimulans voor elektrisch rijden.“Het is een psychologisch effect; in feite is een actieradius van gemiddeld 60 kilometer voldoende voor de rijder, maar tussen de oren heerst vaak een ander idee”, zegt hij. “Daarom is het van belang dat we de technologie versneld verbeteren.” Nederland bezit volgens Bras veel kansen voor de i3. “De afstanden in ons land zijn kort en er is een goede laadinfrastructuur.”Zelfrijdende autoVerder werkt BMW aan een innovatie met een wat langere adem, de zelfrijdende auto. Bras: “Dat is dé uitdaging als we het hebben over de auto die constant in beweging is, maar ook over de auto die een parkeerplek zoekt op plaatsen waar verkeersdruk minder aanwezig is. Dit is een prachtig toekomstbeeld dat we de komende tien jaar, naast elektrisch rijden, uitrollen.”Foto's: BMW (Cropped by DuurzaamBedrijfsleven)