Dons wordt zowel in kleding als in dekens en kussens gebruikt om zijn isolerende, verwarmende en zachte eigenschappen. De productie is echter omstreden; in veel gevallen worden eenden en ganzen vetgemest en levend geplukt voor hun veren.
Daarnaast wordt dons vaak met schadelijke chemicaliën behandeld om het materiaal waterdicht te maken. Om de productie van outdoorkleding, zoals een winterjas of skikleding, milieuvriendelijker te maken, zoeken verschillende merken en start-ups naar alternatieven.
DuurzaamBedrijfsleven Media zet er vijf op een rij.
1. Zelfverwarmende jassen
De start-up ThermalTech gebruikt voor de productie van zijn jassen textiel dat is gemaakt van roestvrijstalen garens. Deze high tech-garens absorberen licht van zowel de zon als van kunstmatige lichtbronnen.
Bij blootstelling met een lichtbron, genereert de ThermalTech-stof warmte die 10 graden Celsius hoger ligt dan de buitentemperatuur. Dit maakt het gebruik van extra isolatiemateriaal, zoals dons, overbodig.
2. Isolerende ruimtevaarttechniek
Aerogel, het materiaal waarmee Nasa ruimtepakken en –sondes behandelt, kan ook worden gebruikt om winterkleding te isoleren. Volgens Oros is het materiaal van slechts 3 millimeter dik voldoende om de drager warm te houden bij lage temperaturen.
Bij gebruik van dons zou de kleding minimaal 40 millimeter dik worden. Doordat de kleding dun blijft, is deze volgens het merk ook lichter dan kleding gevuld met ganzendons. Bovendien zou de aerogel de drager beter verwarmen dan dons.
3. Gecertificeerd dons
De grootste partij in de lijst is H&M. De retailer belooft vanaf winter 2016 uitsluitend dons te gebruiken dat afkomstig is van boerderijen die zijn gecertificeerd door de Responsible Down Standard (RDS). Dit keurmerk garandeert dat dieren die voor de productie van dons worden gebruikt, geen onethische behandeling hebben gekregen, zoals dwangvoeren en levend plukken.
H&M integreert RDS naar eigen zeggen in zijn productielijn om te garanderen dat de modeketen aan zijn duurzame voorwaarden op het gebied van dierlijke vezels voldoet. Daarnaast zegt de retailer het niveau van dierenwelzijn in de kledingindustrie te willen verhogen.
4. Gerecyclede veren
Kledingmerk Nau lanceerde afgelopen jaar zes jassen met gerecycled dons. Het materiaal is afkomstig van afgedankte en ingezamelde dekbedden, kussens en dekens. In een fabriek in Hongarije wordt het dons uit deze producten gehaald en op kwaliteit gesorteerd.
Volgens het merk resulteert dat in een mix van ganzen- en eendendons met dezelfde gewichts-, kwaliteits- en isolatie-eigenschappen als niet-gerecycled dons.
5. Dons zonder schadelijke chemicaliën
Een nadeel van dons is dat wanneer het nat wordt, het materiaal zijn isolatievermogen verliest. Om dat te voorkomen, wordt dons in veel gevallen behandeld met schadelijke chemicaliën.
Producent van onderhoudsmiddelen, Nikwax, heeft dons ontwikkeld dat zonder het gebruik van deze chemicaliën toch waterresistent is. Het Britse outdoorkledingmerk Berghaus beloofde eerder om in zijn collecties voortaan alleen nog dit zogeheten Nikwax Hydrophobic Down toe te passen.
Header-foto: Nau (Cropped by DuurzaamBedrijfsleven), In tekst-foto: public domain (Cropped by DuurzaamBedrijfsleven)
