Redactie DuurzaamBedrijfsleven.nl 24 juli 2015, 09:58

Wetenschappers elimineren wrijving met grafeen

Wetenschappers van het Amerikaanse onderzoeksinstituut Argonne hebben een nagenoeg frictieloos materiaal bedacht met de hulp van een supercomputer en rolletjes grafeen.

Juiste banner 2021

De ontdekking zou in de toekomst grote gevolgen kunnen hebben voor de ontwikkeling van smeermiddelen. Bij auto’s gaat een derde van elke tank benzine verloren door wrijving tussen oppervlaktes. Ook in de industrie is wrijving een belangrijke energievreter. ‘Superlubricatie’ heeft daardoor grote potentie. Voorlopig alleen in de verre toekomst, want het materiaal bestaat alleen in een computersimulatie.

De onderzoekers stuitten bij toeval op het materiaal tijdens simulaties van de eigenschappen van lubricatiemiddelen. Ze probeerden na te bootsen hoe grafeen en diamant-achtige koolstofstructuren zich gedragen onder verschillende omstandigheden.

Supercomputer

Tijdens de simulatie bleek de wrijving tussen de materialen ineens weg te vallen, en dan steeds weer terug te komen. Met hulp van een supercomputer hebben de onderzoekers berekend dat het grafeen onder bepaalde omstandigheden kleine rolletjes vormt, die als kogellagers tussen twee oppervlakken bewegen.

Maar deze zogenoemde nanorolletjes hebben geen stabiele structuur, waardoor ze steeds hun vorm verliezen. Uit de simulaties blijkt dat toevoeging van kleine diamantdeeltjes stabiliteit geeft aan het grafeensmeermiddel. Het grafeen rolt zich om de deeltjes heen en behoudt daardoor zijn structuur.

Behalve voor lubricatie, heeft grafeen allerlei andere toepassingen. Veel daarvan zijn nog in onderzoeks- of testfase. Zo zou het materiaal geschikt zijn voor gebruik in onder meer zonnepanelen, energieopslag, fietsbandenbiomasssacentrales en verlichting

Bron: Argonne, Phys.org

Spar bouwt duurzame supermarkt van de toekomst

Studenten van de University of Applied Sciences Salzburg werken in het Oostenrijkse Taufkirchen an der Pram aan de bouw van de winkel. Het doel is een afgerond prototype van een duurzame en hulpbronnen-efficiënte supermarkt voor de toekomst.Spar stelt hiervoor bouwgrond, planning en expertise beschikbaar. Naar verwachting is de supermarkt halverwege 2016 klaar voor gebruik.Bioreactor met algenDe 28 studenten, verdeeld over vier teams, focussen op thema’s als verlichting, verwarming en koeling, ventilatie en elektrisch vervoer. Ze kiezen de juiste duurzame bouwmaterialen en integreren de specifieke eisen van de markt in het bouwontwerp. Daarnaast berekenen ze de energieprestaties van het gebouw.De studenten werken aan verschillende technologieën. Een van de teams houdt zich bezig met de ontwikkeling van een bioreactor met algen, die elektriciteit en verwarming levert. Een ander team richt zich op een modulair supermarktsysteem dat kan worden uitgebreid en verplaatst. Weer andere studenten werken aan de constructie van de winkelgevel met pallets.Duurzame verbouwingenSpar Oostenrijk streeft ernaar jaarlijks zo'n honderd supermarkten te verbouwen. Hierbij maakt de retailer al gebruik van duurzame technologieën.Enkele Spar-winkels zijn voorzien van moderne koeltechniek met warmte-terugwinning en LED-verlichting. Hiermee besparen de filialen 50 procent op het energieverbruik. Bij sommige winkels leveren zonne- en waterinstallaties tot 100 procent van de energiebehoefte.ExpertsVolgens Gerald Geiger, engineer and head of construction, energy and technology bij Spar, zoekt de supermarktketen voortdurend naar nieuwe mogelijkheden om de winkels te verbeteren. Hiervoor werkt het concern samen met verschillende experts.Geiger sluit niet uit dat de studenten in dit project de toekomstige ontwerpers van Spar worden. “Daarom is het belangrijk dat zij in een vroeg stadium van hun opleiding een fundamenteel begrip krijgen van de behoeften van een supermarkt”, zegt hij in een persbericht. “In dit project kunnen ze die behoeftes op een realistische manier leren kennen.”Bron: Spar | Foto: Spar