In Spanje ziet hij de ‘klimaatgrens’ met het jaar verschuiven. ‘Vroeger lag die helemaal in het zuiden, nu kruipt hij steeds noordelijker. Onder die grens groeit in de zomer helemaal niets’, zegt Sven Kallen, die zelf in Barcelona woont. ‘Die verwoestijning van Europa moeten we tegengaan.’
Het was voor hem één van de redenen om nieuwe natuur te planten in Europa. Bomen die goed tegen extreem weer kunnen, bijvoorbeeld omdat de wortels veel water vast kunnen houden voor in droge perioden.
Met zijn stichting Life Terra wil hij naar de 500 miljoen nieuwe bomen in Europa: grofweg één voor elke inwoner. Dat draagt bij aan het Europese doel om tot 2030 zeker 3 miljard bomen te planten. Een grote opgave is het wel: na vijf jaar staat de teller van Life Terra op 36 miljoen bomen.
Sven Kallen. Credits: Life Terra
Waar veel herbebossingsprojecten op het mondiale Zuiden focussen, planten jullie juist bomen in Europa. Waarom?
‘Life Terra is ontstaan naar aanleiding van de 3 billion trees pledge van de Europese Commissie. Een mooi doel, maar er werd alleen maar gesproken over de bomen – niet over de mensen die ze zouden moeten planten. De stichting is mijn manier om dat in te vullen.
Daarbij wilde ik een beweging oprichten om de degradatie van de Europese natuur te herstellen. Klimaatverandering wordt ook hier steeds zichtbaarder. Bomen hebben te lijden onder bosbranden, extreem weer en indirectere gevolgen van klimaatverandering. Zo heeft de letterzetter, een kever die zich door de zachtere winters veel beter kan voortplanten, in heel Noordoost-Europa fijnsparren verwoest.’
Hoe gaan jullie te werk?
‘We werken samen met landeigenaren die bomen op hun grond willen plaatsen. Soms zijn dat gemeenten die willen vergroenen, vaak ook boeren of andere particulieren. Voor boeren is natuur niet alleen belangrijk, maar ook simpelweg slim. Bepaalde vogels en insecten helpen bijvoorbeeld om plagen te bestrijden.
We gaan vervolgens met landeigenaren in gesprek over hun wensen. Willen ze puur natuur, of liever een productiebos met bijvoorbeeld notenbomen? We geven ook advies over de verschillende boomsoorten. Mensen die een paar honderd eiken willen planten, zijn bij ons aan het verkeerde adres. We hebben een minimum van zes boomsoorten die geplant worden. Dat maakt een gebied biodiverser en daarmee ook klimaatbestendiger.
De landeigenaren koppelen we aan bedrijven en andere donateurs. Die zorgen niet alleen voor de financiering van de bomen, maar helpen ook actief planten. Sustainable team building noemen we dat. Ja, je kunt op een vrijdagmiddag lekker gaan bowlen, maar met z’n allen in de klei staan en zichtbaar resultaat bereiken geeft veel meer voldoening. Vaak komen werknemers met een grote glimlach van het veld. We werken zo niet alleen aan biodiversiteit, maar ook aan bewustzijn rondom klimaat en verbinding met de natuur.
We vragen bedrijven om wat extra’s te betalen, zodat ook schoolklassen bomen kunnen planten. Het onderwijs is een belangrijk onderdeel van ons werk. Ons grootste project bestaat uit 100.000 bomen bij een boer, ons kleinste project zijn vijf bomen op een schoolplein.’
‘Het onderwijs is een belangrijk onderdeel van ons werk.’ | Credits: Life Terra
Krijgen bedrijven ook carboncredits voor hun werk?
‘Niet als ze een paar honderd bomen planten, maar wel als ze deelnemen in grotere projecten. Vijfhonderd bomen hier en daar zijn leuk, maar als we echt impact willen maken, hebben we ook oppervlakten met tienduizenden bomen nodig. Zulke projecten worden beoordeeld door een onafhankelijke certificeerder en zijn carboncredits waard. Bedrijven kunnen op een speciaal dashboard zien waar ‘hun’ bomen staan en hoe het ermee gaat. En we verplichten hen een deel mee te planten.
We werken zowel met carboncredits als met biodiversiteitscredits. Die laatste zijn wat ons betreft meer waard. Je kunt wel bomen planten die veel CO2 opslaan, maar qua klimaatbestendigheid heb je uiteindelijk meer aan een variatie aan bomen en struiken.’
Hoe waarborgen jullie dat al die bomen tientallen jaren blijven staan, zodat de opgeslagen CO2 niet meteen weer vrijkomt?
‘Van de opbrengsten die projecten met carboncredits opleveren, gaat de helft naar de landeigenaren. Recent hebben we bijvoorbeeld een cheque van 50.000 euro gegeven aan een Portugese landeigenaar die meer dan 65.000 bomen heeft geplant. Op die manier geven we hen een reden om de bomen te laten staan en bovendien goed te onderhouden en beschermen. Want hoe meer CO2 ze opslaan, hoe meer de carboncredits opleveren.
Zulke bossen worden elk kwartaal gemonitord met satellieten, en eens per jaar door een onafhankelijke certificeerder.’
Wat heb je nodig om tot jullie doel van 500 miljoen bomen te komen?
‘Veel meer landeigenaren en betalende bedrijven natuurlijk. Daar kunnen we nog actiever naar op zoek gaan. Als je bedrijven benadert, is er vaak wel enthousiasme en budget. In tegenstelling tot wat je soms hoort, zien wij veel aandacht voor klimaat en klimaatadaptatie.
Binnen bedrijven stimuleren we ook een soort positieve concurrentie. Zodat ze denken: onze collega’s in Berlijn of Barcelona hebben zoveel bomen geplant, daar willen wij bovenuit komen. Alle bomen die je zelf hebt geplant, kun je bovendien taggen met je telefoon.
Onze afdeling voor carboncredits is nu nog vrij klein, maar we verwachten dat die erg gaat groeien. De Europese CRCF-verordening (Carbon Removals and Carbon Farming, red.) gaat daar zeker bij helpen. Dat geeft ons weer financieringsmogelijkheden om die projecten op te schalen naar honderden hectares.’
Met wie wil je nog graag samenwerken?
‘De afgelopen jaren hebben we heel veel boomplantorganisaties in Europa leren kennen, maar ik wil nog meer met zulke organisaties samenwerken. Zodat we samen zichtbaarheid kunnen geven aan ons werk, maar ook samen donateurs kunnen zoeken en evenementen kunnen organiseren. Lokale partners weten vaak ook het meeste over de bomen die op bepaalde plekken (kunnen) groeien.
Er gebeurt veel in Europa, maar we kennen elkaar over het algemeen slecht. Ik geloof echt dat we wat kunnen bereiken als we de Denen samenbrengen met Polen, Portugezen en Roemenen. Samen staan we veel sterker.’
Lees ook:
- Nieuwbouw wordt steeds groener, maar juist in bestaande wijken valt veel winst te behalen voor biodiversiteit
- ‘Als burgers collectief hun emissies verlagen, kun je ook meer druk uitoefenen op bedrijven en de overheid’
- Voor aanpak van ontbossing moeten we verder kijken dan koffie en palmolie: deze gewassen spelen ook een rol
