Afgelopen jaar presenteerde de Eindhovense startup Carbyon trots het nieuwe prototype van zijn machine die CO2 uit de lucht filtert: de Carbyon Go. Inclusief plannen om de komende jaren op te schalen. Maar zaken kunnen snel veranderen. Dinsdag werd bekend dat Carbyon wordt overgenomen door zijn Britse branchegenoot Airhive, eveneens actief in de markt voor direct air capture (DAC).
In een persverklaring geven de bedrijven aan dat ‘marktschommelingen de logica voor consolidatie in het ecosysteem van koolstofverwijdering hebben versterkt’. Simpel gezegd: op de jonge markt voor DAC-technologie is schaalgrootte om verschillende redenen van belang. En dan sta je samen sterker.
Gemengd beeld bij DAC-startups
Binnen de clean tech-sector gaat momenteel veel geld naar alles wat met elektrificatie te maken heeft, zoals infrastructuur voor stroomnetten en batterijopslag. Maar voor technologieën zoals DAC, die in een vroege ontwikkelingsfase zitten, is het investeringsklimaat minder gunstig.
Afgelopen maand ging de Amsterdamse startup SeaO2, die CO2 uit oceaanwater filterde, failliet. Het bedrijf slaagde er niet in om op tijd nieuwe financiering op te halen, al komt er mogelijk wel een doorstart.
Anderzijds lijkt SkyTree, een andere Nederlandse DAC-startup, zich wel staande te houden. Het zet concrete stappen richting commercialisering: in juni kondigde SkyTree zijn eerste commerciële overeenkomst aan voor levering van CO2 aan de Nederlandse glastuinbouw.
Samen sterker op prille markt voor CO2 filteren uit de lucht
Voor Carbyon heeft financiering zeker een rol gespeeld bij de keuze om verder te gaan onder het dak van Airhive, bevestigt vertrekkend ceo Reinier Zoomers telefonisch tegen Change Inc. ‘De financieringsmarkt is momenteel erg lastig. Voor direct air capture speelt daarbij mee dat het een vrij jonge sector is. Een sterkere speler creëren helpt als je financiering wilt ophalen, maar ook om de technologie verder te ontwikkelen. Daarom is dit een mooie stap voor beide bedrijven.’
Zoomers nam eind vorig jaar de rol van ceo over van Carbyon-oprichter Hans de Neve, nadat hij in 2024 als financieel directeur aan boord kwam bij de Eindhovense startup. Voor de integratie van Carbyon binnen Airhive blijft Zoomers nog betrokken in een adviserende rol, maar hij zal niet toetreden tot het management van Airhive.
Vraagcreatie van groot belang om DAC-markt van de grond te krijgen
Airhive en Carbyon benadrukken dat drie dingen van belang zijn om de markt voor het filteren van CO2 uit de lucht verder te ontwikkelen: continue technologische innovatie om de kosten verder omlaag te brengen, expertise in het efficiënt opschalen van projecten, en beleid dat de markt voor CO2-afvang ondersteunt.
Voor dat laatste hoopt het fusiebedrijf onder meer te gaan profiteren van Europese initiatieven die de vraag naar uit de lucht gefilterde CO2 moeten stimuleren. ‘Dat is enorm belangrijk’, stelt Zoomers. ‘DAC-technologie is nog relatief duur. Dan helpt het enorm als de overheid meedoet met vraagcreatie in de beginfase. Je ziet dat er vanuit de publieke sector steun is voor startups en scaleups in de EU en het VK om demonstratieprojecten van de grond te krijgen. Maar in de fase daarna moet ook de marktvraag breder worden ontwikkeld.’
R&D in Eindhoven
Bij de integratie van Carbyon en Airhive krijgt Eindhoven een sleutelrol als R&D-centrum voor het aanjagen van innovatie van DAC-technologie. Zoomers: ‘Carbyon heeft als spinoff van TNO een sterke onderzoekstraditie op het gebied van direct air capture. Het plan is om die expertise voor het nieuwe bedrijf in te zetten.’
Aan de andere kant is Airhive al verder met de uitrol van DAC-technologie. De Britse startup heeft in het Britse Teesside een pilotinstallatie neergezet en is betrokken bij een consortium dat op dezelfde locatie 60.000 ton CO2 per jaar uit de lucht wil gaan filteren.
Winnende combinatie voor DAC
Airhive en Carbyon werken beide met een modulaire aanpak, maar het Britse bedrijf heeft grotere installaties ontwikkeld. Waar het prototype Carbyon Go per machine op jaarbasis 75 ton CO2 uit de lucht kan filteren, heeft Airhive in Canada een demonstratiesysteem met een capaciteit van 1.000 ton per jaar getest.
Een gevolg van de overname is dat de eerdere plannen voor commerciële opschaling van het prototype Carbyon Go worden heroverwogen, bevestigt Zoomers.
‘Ik denk dat er in principe voor beide varianten een markt is. Maar omdat de technologie continu wordt doorontwikkeld, is de vraag hoe je elementen van beide bedrijven kunt benutten om een winnende combinatie te ontwikkelen. Daar liggen de grootste kansen.’
