Teun Schröder
14 augustus 2024, 15:00

Deep Sky Labs wordt 's werelds eerste proeftuin voor directe afvang van CO2 uit de atmosfeer

Het Canadese Deep Sky wil een innovatiecentrum bouwen in Calgary, waar verschillende koolstofverwijderingstechnieken, zoals direct air capture (DAC), worden ingezet om CO2 uit de lucht te halen. Ook de techniek van het Nederlandse Skytree gaat onderdeel uitmaken van dit project. Begin 2025 moeten de eerste installaties operationeel zijn.

Schermafbeelding 2024 08 14 134613 Op het terrein mogen verschillende bedrijven hun DAC-installaties gaan testen. | Credits: Deep Sky

Deep Sky Labs moet de eerste grootschalige CO2-verwijderingsproeftuin ter wereld worden, waar technieken van verschillende bedrijven gezamenlijk CO2 uit de atmosfeer vangen. Dit moet resulteren in hoogwaardige carbon credits die bedrijven kunnen kopen om hun eigen CO2-uitstoot te compenseren.

CO2 uit de lucht halen

Direct air capture is een manier om koolstofdioxide uit de lucht te halen. Dat kan bijvoorbeeld door omgevingslucht met grote ventilatoren door een membraan te zuigen. De CO2 hecht zich vervolgens aan deze membranen gemaakt van speciale materialen, zodat koolstofdioxide uit de lucht gefilterd wordt. Als het membraan zich vol heeft gezogen, wordt het verwarmd waardoor de CO2 loslaat. Zo kun je CO2 ‘oogsten’ en opslaan in tijdelijke opslagtanks. De grote uitdaging bij DAC is dat het een kostbare techniek is. Er is heel veel energie nodig om een systeem draaiende te houden. Idealiter is deze energie natuurlijk afkomstig uit hernieuwbare bronnen.

Volgens Deep Sky kan de geplande locatie van het innovatiecentrum in deze energiebehoefte voorzien. Zo wordt in de omgeving een groot zonnepark gebouwd en komt er een fabriek waar afval wordt omgezet in energie. Deze afvalcentrale van het bedrijf Varme Energy zal eveneens uitgerust worden met zijn eigen CO2-afvanginstallatie.

Operationeel in 2025

“Ik kan niet genoeg benadrukken wat dit innovatiecentrum betekent voor Canada en onze planeet in het algemeen”, zegt
Damien Steel, CEO van Deep Sky. “Dit project is een wereldprimeur en dient als proeftuin van waaruit de opkomende industrie kan uitgroeien tot een miljardenmarkt in Canada.”

De faciliteit in Calgary moet jaarlijks 3.000 ton CO2 vastleggen, oplopend tot 30.000 ton over tien jaar. Nog voor de winter start de bouw van de eerste fabriek, waarna de eerste installatie begin 2025 operationeel is.

Nederlands bedrijf

Het Nederlandse Skytree is een van de bedrijven die zijn DAC-installatie mag testen op het terrein van Deep Sky. Met speciale filters en een sorptiemiddel haalt het systeem van Skytree CO2 uit de buitenlucht. Dit sorptiemiddel wordt vervolgens verwarmd, waardoor de CO2 vrijkomt en kan worden opgeslagen. Vervolgens kan de CO2 weer gebruikt worden, bijvoorbeeld voor de productie van nieuwe brandstoffen.

Lees ook:

Eén op de vier bitterballen op bedrijfsborrels is nu plantaardig

ProVeg Nederland deed onderzoek naar de inkoop van zowel dierlijke als plantaardige voedselproducten in de Nederlandse horeca- en cateringsector. De cijfers liegen er niet om: mensen maken bij een horecabezoek steeds bewustere keuzes. Tussen 2021 en 2023 groeide de verkoop van vleesvervangers met 111 procent, ruim een verdubbeling. Zuivelvervangers – zoals havermelk – groeiden met 82 procent. De verkoop van vleesproducten daalde juist met 2 procent. Eén op de vijf koffies plantaardig Plantaardige melk doet het ook een stuk beter, vooral in de zogeheten ‘fastservice’. Dat zijn producten waar je als consument maar even bent, zoals koffietentjes en broodjeszaken. Inmiddels wordt ongeveer één op de vijf koffies gemaakt met plantaardige melk. Kijk je specifiek naar opschuim-melk, is zelfs twee derde plantaardig. Opvallend is dat de verkoop van ‘traditionele’ zuivelproducten juist relatief laag is. Volgens ProVeg is die markt nooit helemaal hersteld van de coronaperiode. Veel voedselproducten deden het in die tijd slecht vanwege de gedwongen sluiting van horecagelegenheden. Andere categorieën krabbelden op, maar dierlijke zuivelproducten niet. Vier jaar na de pandemie heeft die categorie nog maar zo’n driekwart van zijn oorspronkelijke marktaandeel terug weten te krijgen. Bedrijfscatering Ook plantaardige kookroom, mayonaise, frietsaus en bitterballen doen het erg goed, met name in de bedrijfscatering. Daar is van elke vijf liter kookroom er één plantaardig. Ook een kwart van alle bitterballen is vervangen door een plantaardig alternatief. En het aandeel van veganistische mayonaise en frietsaus is in de bedrijfscatering gestegen naar 8 procent. Goed vervangbaar Volgens expert Martine van Haperen (ProVeg Nederland) komt dit omdat dierlijke kookroom, mayo en bitterballen makkelijk vervangbaar zijn, nagenoeg zonder het verlies van de originele smaak. “Steeds meer cateraars bieden alleen nog plantaardige room, mayonaise of bitterballen aan. Dat is al snel gemakkelijker en milieuvriendelijker dan om apart dierlijke en plantaardige opties aan te bieden, zeker omdat de consument nauwelijks verschil proeft. Wat daar sterk aan bijdraagt is dat cateraars steeds vaker harde duurzaamheidsdoelstellingen hebben, zoals een zestig-veertig-verhouding tussen plantaardig en dierlijk eiwit in 2030. Dit verklaart zeer waarschijnlijk de hoge volumes.” Vegetarisch en vegan snacken In Nederland maken meerdere partijen al snacks en borrelhapjes. Bijvoorbeeld het bedrijf GRO, dat vegetarische snacks zoals kroketten, bitterballen en burgers maakt van oesterzwammen. De producten zijn verkrijgbaar bij groothandels zoals Sligro en Hanos, en worden ook geleverd aan diverse cateraars en horecagelegenheden. Een ander voorbeeld is Cas & Kas, twee Rotterdamse ondernemers die veganistische bitterballen en kroketten ontwikkelen voor de horeca. De snacks staan inmiddels bij pakweg duizend Nederlandse horecazaken op de kaart. Lees ook: Boermarke gaat met plantaardige producten de foodservice inSterrenchef Emile van der Staak over de plantaardige keuken: ‘Culinaire leiders kunnen het groot maken’Anne&Max-oprichter Wobbe van Zoelen: ‘Mensen bestraffen omdat ze koemelk drinken, vind ik raar’