König vertelt dat het circulaire investeringsfonds van Polestar Capital is opgericht vanuit een frustratie die hij had. “Het begon bij het Limburgs Energiefonds, dat wij al lang in beheer hebben. Met dat fonds hebben we destijds veel circulaire projecten kunnen financieren. Maar er vielen ons twee dingen op. Allereerst zagen we dat Limburgse initiatieven in andere provincies tegen problemen aanliepen omdat er geen goede, landelijke financieringsopties bestonden. En ten tweede merkten we dat banken een terugtrekkende beweging maakten in het segment van start-ups en scale-ups, zeker als er een innovatief karakter aan vastzat. Je hebt voor zulke investeringen teams nodig met veel specialistische kennis, aangezien er over het algemeen een hoger risico aan verbonden is. Die capaciteit werd bij banken teruggeschroefd omdat ze zulke risico’s niet langer wilden en konden nemen. En dus nam het aanbod aan financiering voor innovatieve start- en scale-ups af.”
Pioniers ondersteunen
Daarom werd het Polestar Capital Circular Debt Fund in het leven geroepen. Een fonds dat leningen verstrekt aan pionierende Nederlandse bedrijven die zich bezighouden met de circulaire economie. Denk aan fabrieken die afvalstromen omzetten naar nieuwe grondstoffen, halffabricaten of eindproducten. König noemt het voorbeeld van BioBTX, een Gronings bedrijf dat van plastic afval chemische bouwstenen maakt die gebruikt kunnen worden voor PET-flessen, batterijen en farmaceutische producten. “Een erg mooi bedrijf. We zijn heel trots dat we BioBTX hebben kunnen financieren, want dat is een heel goed voorbeeld van wat we met ons fonds willen bereiken.”
In het fonds zit inmiddels al 240 miljoen euro, waarvan 43 miljoen net is opgehaald bij investeerders. Het gaat om partijen als Invest-NL, Pensioenfonds Detailhandel en Onderlinge ’s Gravenhage. Recentelijk is daar het European Investment Fund bijgekomen, een investeringsfonds van de Europese Unie. “Een mooie naam om aan ons bedrijf te koppelen”, vindt König. Polestar Capital biedt aan zijn investeerders een rendementsdoel van 6 tot 8 procent. Daarnaast wordt er een positieve bijdrage geleverd aan de circulaire economie, zoals het verminderen van afval en fossiele grondstoffen. “Pas als de impact klopt gaan we verder met het structureren van de deals. Daar komt dan een gebalanceerd rendement-risicoprofiel uit.”
Financieringskloof dichten
Polestar Capital wil met het fonds de kloof tussen circulaire bedrijven en investeerders dichten. “Nederland is een heel interessant land om circulaire initiatieven op te zetten. We hebben onze afvalscheiding namelijk goed doorontwikkeld, beter dan andere landen dat hebben gedaan. We lopen echt voor. De totale financieringsbehoefte in Nederland op dit gebied is zo’n 5 tot 6 miljard euro. Daarvan zouden wij ongeveer anderhalf miljard euro kunnen bedienen. Met een fonds van 240 miljoen euro kunnen we dus niet alles doen, maar wel flink wat.”
In zwaar weer
Hoewel König denkt veel partijen met het Circular Debt Fund te kunnen helpen, blijft de circulaire economie voor ondernemers een grillige sector. Fabrieken die zich bezighouden met recycling gaat het niet altijd voor de wind. Een pijnlijk voorbeeld is de Nederlandse plasticrecycler Umincorp, die onlangs kopje-onder ging omdat nieuw plastic op dit moment simpelweg goedkoper is dan gerecycled plastic. En ook bij andere recyclers groeien de zorgen.
“Dat is typisch voor de circulaire economie, die nog in transitie is. Zolang je als bedrijf concurreert met de fossiele sector, blijft je kwetsbaar. De fossiele keten is namelijk al tientallen jaren lang geoptimaliseerd. De marges zijn hartstikke goed en de risico’s zijn overal uitgehaald. In de circulaire wereld is dat nog niet zo. Fabrieken hebben nog niet de ideale schaal en de keten is nog niet efficiënt. Dan kan het best gebeuren dat je één of twee slechte jaren hebt. Die schokken moet je als bedrijf wel kunnen absorberen.”
Hyperfocus
Wel denkt König dat het impact-investeringsklimaat in Nederland goed is en dat bedrijven daarvan kunnen profiteren. “In de circulaire economie doen we het fantastisch. Er zijn veel venture capital-partijen, Invest-NL heeft een grote rol, net als de regionale energiefondsen en ontwikkelingsmaatschappijen. En natuurlijk ons fonds. Het ecosysteem begint er echt goed uit te zien en we lopen wereldwijd voorop. Daar mogen we trots op zijn.”
“We hebben nu een hyperfocus op het investeren in de bedrijven”, zegt König. “Op het moment dat dat goed gaat, zullen we zeker een tweede soort fonds op dit vlak oprichten. Er is namelijk zo veel te doen in Nederland.”
