Nancy Kabalt 26 juli 2024, 09:34

‘Stuur je me nu serieus een kandidaat door met een hoofddoek?'

Discriminatie op de werkvloer is onrechtvaardig en economisch dom, betoogt columnist Nancy Kabalt. Bovendien zorgt het ervoor dat we een enorm potentieel aan creativiteit en innovatiekracht laten liggen, terwijl we die elementen zo hard nodig hebben voor de grote maatschappelijke uitdagingen van vandaag. Helaas ziet Kabalt ook in haar eigen werk bij interimbedrijf Windkracht5 dat discriminatie nog regelmatig voorkomt.

Nancy Kabalt columnist Change Inc Bedrijven moeten actief beleid ontwikkelen om discriminatie tegen te gaan en diversiteit te bevorderen, vindt Kabalt.

Had ik hem verkeerd verstaan, of zei hij dit echt?
“Stuur je me nu serieus een kandidaat door met een hoofddoek?”

Als mede-eigenaar van een consultancybureau probeer ik zo goed mogelijke matches te maken tussen opdrachtgevers en onze consultants. Ik kijk naar de complexiteit van de opdracht en welke expert de beste papieren in huis heeft om klanten zo goed mogelijk te helpen.

Maar soms gaat er iets gruwelijk mis. Want stel je voor: je bent een ambitieuze, vrouwelijke senior consultant in de energiesector. Academisch geschoold en zeer ervaren. We sturen je cv – met foto – naar een bedrijf, omdat we zeker weten dat je deze potentiële klant perfect kan helpen. En dan komt dat bevreemdende, afwijzende antwoord.

Nog altijd minder kansen

Helaas maken we voorbeelden als dit nog met regelmaat mee.

Ook uit onderzoeken blijkt nog steeds dat mensen met een niet-westerse naam significant minder kans hebben om uitgenodigd te worden voor een sollicitatiegesprek. Volgens cijfers van het Sociaal Cultureel Planbureau (2020) is die kans zelfs 30 procent kleiner. Voor vrouwen met een hoofddoek is dat zelfs 40 procent. Dat betekent dat van elke tien talentvolle mensen, we er vier laten lopen!

Diversiteit leidt tot betere prestaties

Natuurlijk is rechtvaardigheid het belangrijkste. Maar bedrijven snijden zichzelf ook in de vingers als ze de deuren dicht laten voor mensen met andere achtergronden. Uit een onderzoek van McKinsey & Company blijkt dat bedrijven met een diverse directie tot wel 36 procent meer kans hebben op financieel succes. Diversiteit stimuleert innovatie, creativiteit en besluitvorming. Laat dat nu precies zijn wat we keihard nodig hebben in de energiesector De energietransitie is een van de grootste uitdagingen van onze tijd. Juist hier is diversiteit dus van onschatbare waarde. Verschillende perspectieven leiden tot betere ideeën en effectievere strategieën. Volgens een rapport van de International Renewable Energy Agency (IRENA) kan genderdiversiteit in de hernieuwbare energiesector de efficiëntie en innovatie verhogen, wat essentieel is voor het behalen van klimaatdoelstellingen. Discriminatie op de werkvloer is niet alleen onrechtvaardig, maar ook economisch dom.

Anonieme sollicitaties

Het is duidelijk: zolang Brahim minder kansen krijgt dan Bram en Fatima moeilijker aan een baan komt dan Femke, gaat er iets mis.

Bedrijven moeten actief beleid ontwikkelen om discriminatie tegen te gaan en diversiteit te bevorderen. Van anonieme sollicitatieprocedures tot bewustwordingscampagnes en trainingen tegen vooroordelen. We hebben nog een lange weg te gaan.

Gelukkig zijn er ook lichtpuntjes. De opdrachtgever die terugschrok voor een kandidaat met hoofddoek is helemaal om. Hoe? Eigenlijk vooral dankzij onze consultant. Haar reactie was ‘Laat me met deze man kennismaken en praten’. We hadden hem laten weten dat we geen andere kandidaat zouden aanbieden en dus de opdracht terug zouden geven. Hij ging het gesprek aan. “Wat een topvrouw”, zegt hij nu. Dat ze een hoofddoek draagt, speelt geen enkele rol meer.

Soms is het dus simpel en gaat het erom: durf je het gesprek aan te gaan en als bedrijf duidelijk te zijn in je principes?

Nancy Kabalt heeft ruim twintig jaar ervaring in de energiesector en was onder andere algemeen directeur van netbeheerder Stedin. Inmiddels is ze als toezichthouder betrokken bij diverse energiebedrijven, zoals FastNed en Sympower. Ze is ook oprichter van consultancy- en interimbedrijf Windkracht5.

Lees ook:

Waarom oude windmolens slopen als je ze kunt opknappen en verkopen?

Business in Wind koopt gebruikte windturbines, inspecteert ze en bekijkt of het economisch en technisch haalbaar is om ze opnieuw te gebruiken. Als dat zo is, worden ze ontmanteld, inclusief de fundering. Daarna worden ze opgeknapt, gereviseerd, op transport gezet en elders weer opgebouwd en in bedrijf gesteld. Uiteraard met een nieuw besturingssysteem dat voldoet aan de eisen van de plaatselijke netbeheerder. Dan kunnen ze weer vijftien tot twintig jaar mee. Hergebruik bovenaan Het doel is om zoveel mogelijk windturbines elders in de wereld een tweede leven te geven. “Dit is het toppunt van circulariteit. We gaan steeds voor de eerst mogelijke ‘R’ van de recyclingladder, dus eerst voor re-use: gebruiken waar het voor ontworpen is. Als dat niet mogelijk is gaan we voor refurbish en repair en als dat niet kan voor repurpose, zoals speeltuintjes, straatmeubilair of drijvers voor gebouwen maken van de wieken. Pas als dat niet kan gaan we voor recycling”, zegt directeur Wim Robbertsen. Heel Europa Hij leidt naar eigen zeggen een redelijk zwervend bestaan. Business in Wind koopt zijn windmolens in Nederland, maar ook in andere Europese landen en bouwt ze overal in Europa weer op. “De meeste mensen denken dat afgedankte windturbines naar Afrika of Oost-Europa gaan, maar dat is dus niet zo. Ons werkgebied is voornamelijk West-Europa”, zegt Robbertsen. Een voorbeeld: de twaalf 71 meter hoge windturbines die Pure Energie in 2011 en 2012 bouwde in de Flevopolder, werden vorig jaar door Business in Wind ontmanteld en verkocht. Daarna werden ze opnieuw opgebouwd in Schotland, Wales, op de Åland-eilanden, in Finland, Letland en Noord-Ierland. Reserveonderdelen Eentje werd aan Frankrijk geleverd om te gebruiken voor reserveonderdelen. Want ook die zijn nodig. “Als het technisch of economisch niet haalbaar is om de turbines die we kopen een tweede leven te geven, dan halen we ze uit elkaar en verkopen we de onderdelen als reserveonderdelen. Zo geven we turbines die er al staan een langer leven”, zegt hij. “Zelfs verzekeraars weten ons tegenwoordig te vinden als een turbine stilstaat en ze nergens reserveonderdelen kunnen vinden.” Kijk hier hoe een windturbine wordt ontmanteld voor hergebruik:Primeur voor België In Maasmechelen installeerde Business in Wind afgelopen mei de eerste circulaire windmolen van België. Een primeur. Die windturbine bestaat uit twee verschillende gebruikte windturbines. De 105 meter hoge toren komt uit de Dintelhaven in Rotterdam. De turbine zelf komt uit Gols in Oostenrijk. Na revisie kan deze windmolen weer twintig jaar mee. Midden in de oceaan Maar het kan ook een stuk exotischer. Het bedrijf werd door het Amerikaanse leger ingeschakeld om in 2022 zes windmolens te ontmantelen op het afgelegen eiland Ascension, midden in de Atlantische Oceaan. Die waren zo verroest dat ze alleen nog gerecycled konden worden. Daarna bouwde het bedrijf er vorig jaar één grote nieuwe turbine voor terug. Dat ging in samenwerking met fabrikant EWT uit Amersfoort. Grootste afzetmarkt Business in Wind haalt veel windmolens weg langs de kust of in de Hollandse polders. Vaak van 70 tot 100 meter hoogte. Daarna levert en installeert het die gebruikte windturbines in landen als Roemenië, Frankrijk, Polen, Portugal, Moldavië, Turkije, Italië, Denemarken, Finland en Zweden. Maar in het verleden ook al een keer aan Kazachstan en Rusland. De grootste afzetmarkt voor het bedrijf is het Verenigd Koninkrijk, dus Engeland, Schotland, Wales, Ierland en Noord-Ierland. Het opbouwen van tweedehands windturbines bij Wareham in Engeland.Vergunningen en bezwaren Waarom klanten gebruikte, kleinere windmolens willen in plaats van moderne grote, die tegenwoordig ook beschikbaar zijn? Dat heeft met vergunningen en logistiek te maken. Op sommige plekken kun je met grotere turbines niet komen. Op land stuiten hoge windmolens vaak op bezwaren van omwonenden en gelden soms hoogtebeperkingen in de bestaande vergunningen. Robbertsen: “Dat zijn eigenlijk de enige redenen waarom ze voor gebruikt kiezen. Er zijn veel bestaande vergunningen in Europa waarbij je niet hoger mag dan 100 of 125 meter. Als je die vergunning wilt herzien, krijg je de komende tien jaar bezwaarschriften op je dak. Dus zoeken onze klanten een oplossing binnen bestaande vergunningen. Windturbines van 100 meter zijn bijna niet meer te koop in de wereld, dus moet je al snel naar gebruikt.” Russische drones in Oekraïne Een nieuwe markt voor het bedrijf is Oekraïne, waar door Russische bombardementen een groot tekort aan elektriciteit is. Windmolens kunnen daar bijspringen. Begin dit jaar leverde Business in Wind twee gebruikte windturbines met een vermogen van 3 megawatt aan het land. Die werden afgeleverd bij de Poolse grens. “Daar stoppen wij. De klant doet zelf de rest, maar dan krijg ik filmpjes toegestuurd waarop je ziet dat een Russische drone over de plaats vliegt waar ze aan het bouwen zijn. Daar zou ik heel zenuwachtig van worden, maar dat valt bij hen wel mee”, vertelt Robbertsen. “Daar kunnen we verzekeringstechnisch ook geen eigen mensen heen sturen. We krijgen onze mensen op vreemde plekken in de wereld, maar er zijn grenzen.”In Oekraïne moest er in de sneeuw gewerkt worden, terwijl Russische aanvalsdrones over de bouwplaats vlogenSteeds hoger Nu de eerste generatie windmolens het einde van zijn levensduur heeft bereikt, worden die molens vervangen door moderne, nieuwe en vooral grotere windturbines. Waren de eerste molens op land zo rond de 70 meter hoog, inmiddels is dat al 230 meter. Op zee bouwt China inmiddels windturbines van 260 meter hoogte en worden al turbines van 280 tot 300 meter ontwikkeld. Dat komt omdat grotere turbines meer kilowattuur energie opwekken tegen lagere kosten. De oude turbines kunnen voor 95 procent gerecycled worden. Vooral de onderdelen die gemaakt zijn van staal en de betonnen fundering. De rotorbladen vormen een probleem. Die zijn gemaakt van composietmaterialen en zijn moeilijk te recyclen. Daarom belanden ze in cement of op een stortplaats, al komen er steeds meer nieuwe recycletechnieken. WindEurope schat dat de jaarlijkse hoeveelheid afgedankte rotorbladen tussen 2025 en 2030 zal verdubbelen naar 52.000 ton.Geld geen drijfveer Business in Wind werd opgericht in 2018. Robbertsen had eerder deze eeuw bij een ander bedrijf ook al gebruikte windturbines gekocht en verkocht. Met zijn eigen bedrijf levert hij daarnaast alle benodigde diensten. Van inspectie tot ontmanteling, van transport, opbouwen tot in bedrijf stellen. Het enige wat het niet doet, is onderhoud. Het bedrijf is gevestigd in Barneveld, volgens Robbertsen de windenergiehoofdstad van Nederland, omdat windenergiepionier Henk Lagerweij er eind jaren 70 een van de eerste moderne windturbines bouwde. Business in Wind telt inmiddels 15 medewerkers, huurt dagelijks nog 20 tot 40 mensen in voor de kranen en het transport en draait inmiddels een jaaromzet van 20 miljoen euro. “Mijn drijfveer is nooit geld. Ik vind duurzame energie belangrijk en ik vind circulariteit heel belangrijk. Dan is dit een mooie combinatie. Daarnaast hou ik van uitdagende projecten waarbij je doet wat je belooft. Als je dat goed doet, dan kun je er best een boterham aan verdienen. Ook is het niet moeilijk om hier een gemotiveerde club mensen te hebben”, zegt Robbertsen. Lees ook: Zo kunnen windmolenwieken wél gerecycled wordenDeze Nederlandse bedrijven gaan oude windmolens volledig circulair verwerkenWindmolens recyclen: de creatiefste oplossingenBlade Made maakt van afgedankte rotorbladen speeltuinen en straatmeubilair