Teun Schröder
26 april 2024, 15:09

Opmerkelijk: proteïne van lucht en zonlicht geproduceerd in Europa

Soms stuit je als redactie op nieuws waarbij een wenkbrauw omhoog schiet. Die ene vreemde innovatie, een onverwacht effect van klimaatverandering of een staaltje menselijke onhandigheid. Opmerkelijk dus. Deze week: eiwit van CO2 en zonlicht.

Schermafbeelding 2024 04 26 150940x Het resultaat van het productieproces is een geel poeder. | Credits: Solar Foods

Oké toegegeven, het eiwit wordt niet alleen gemaakt uit CO2 en zonlicht. Maar wel voor 95 procent, aldus de oprichter van het Finse bedrijf Solar Foods. De overige 5 procent bestaat uit een mix van mineralen die cellen nodig hebben om te groeien zoals calcium, magnesium en ijzer.

Microben smullen van waterstof

Solar Foods heeft onlangs een fabriek geopend in Finland in de buurt van de hoofdstad Helsinki. Daar wil het jaarlijks 160 ton ‘Solein’ produceren. Dat is op het eerste gezicht niet zoveel, maar Pasi Vainikka, een van de oprichters van Solar Foods, hoopt dat zijn technologie een revolutie teweeg gaat brengen in de manier waarop mensen eten.

Vainikka werkte eerder als wetenschapper in het veld van hernieuwbare energiesystemen. Tijdens zijn onderzoek maakte hij kennis met zijn medeoprichter Juha-Pekka Pitkänen, een wetenschapper gespecialiseerd in bioprocessen. Die wees hem op het bestaan van een groep microben die van een ander soort energie leven dan de meeste organismen. Waar wij glucose omzetten in energie, doen deze microben dat van oxiderende waterstof.

In een groot brouwvat worden microben gevoed met CO2, zonlicht, zuurstof en waterstof. | Credit: Solar Foods

Geel poeder

Veel van het voedsel dat wij eten komt van planten. Met behulp van fotosynthese zetten die CO2 en water om in biomassa. Solar Foods gebruikt ook zonlicht, maar benut deze energie om water te splitsen in zuurstof en waterstof. Deze stoffen, samen met CO2 afgevangen uit de lucht, worden vervolgens gevoed aan de speciale microben die in een soort groot brouwvat zitten. Daarna volgt een proces van pasteuriseren, centrifugeren en drogen met als resultaat Solein: een geel poeder, bestaande uit eencellige organismen vergelijkbaar met gist.

Op dit moment is Solein al goedgekeurd voor gebruik in Singapore en later dit jaar wil het toestemming krijgen in de VS. Eind 2025 hoopt het groen licht te krijgen van de EU en het Verenigd Koninkrijk.

Vleesvervangers

Hoe het smaakt? Kennelijk heeft het poeder een mild aroma, tonen van umami en smaakt het zacht en romig. Solar Foods hoopt dat zijn poeder gebruikt gaat worden in vleesvervangers, kaas en milkshakes. Solein werd al eerder gebruikt als eivervanger in ravioli. Een Fins voedselbedrijf maakte er ook al chocoladereep van en in een Singaporees restaurant diende het als melkvervanger in ijs.

Lees ook:

Deze drie duurzaamheidswetten nam de EU afgelopen week aan

Verantwoordelijkheid in de waardeketen Er werd met smart op gewacht, maar daar is hij dan eindelijk: de Corporate Due Diligence Directive (kortweg de CSDDD). De wet roept grote bedrijven op om milieu- en mensenrechtenschendingen in hun waardeketen – ofwel hun leveranciers en afnemers – op te sporen en aan te pakken. Voorbeelden zijn het uitbuiten van werknemers, kinderarbeid of schade berokkenen aan de natuur of het klimaat. De kernboodschap daarbij is ‘passende zorgvuldigheid’, wat wil zeggen dat de bedrijven adequate maatregelen moeten treffen om hun partners tot beter gedrag aan te sporen. Daarbij kan gedacht worden aan het afdwingen van contractuele verplichtingen of het investeren van geld om de situatie te verbeteren. Houden grote bedrijven – vastgesteld als bedrijven met een omzet van boven de 450 miljoen euro en met meer dan duizend werknemers – zich niet aan de CSDDD, riskeren ze sancties. Gesproken wordt van naming and shaming of van geldboetes die kunnen oplopen tot 5 procent van de bedrijfsomzet. Minder verpakkingsafval De hoeveelheid verpakkingsafval in de EU moet omlaag. Daarom sprak het Europees Parlement zijn goedkeuring uit voor nieuwe regels en streefgetallen die toezien op het verminderen, hergebruiken en recyclen van gebruikte verpakkingen. Vanaf 2030 worden bepaalde soorten verpakkingsafval geheel verboden, zoals voor onbewerkte groente en fruit, kleine toiletartikelen en dranken en voeding die in horeca wordt genuttigd. Ook moeten alle verpakkingen in de EU aan strenge criteria voldoen als het gaat om de recyclebaarheid ervan. In 2029 moet 90 procent van de plastic flessen en metalen drankverpakkingen voor eenmalig gebruik worden ingezameld. De regels moeten er uiteindelijk voor zorgen dat de hoeveelheid verpakkingen in 2030 is afgenomen met 5 procent, in 2035 met 10 procent en in 2040 met 15 procent. Ecodesign Ook keurde het Europees Parlement een pakket goed met stimulansen voor producenten om duurzaamheid in het achterhoofd te houden bij hun ontwerpproces. Door de regels moeten producten langer meegaan, makkelijker te repareren zijn en beter gerecycled kunnen worden. Onderdeel van de regels is een digitaal productpaspoort, waarin producenten informatie over hun product moeten verschaffen en dat openbaar is voor consumenten. Die zijn daarmee beter in staat de duurzaamheid van een product mee te nemen in hun overweging. Ook gaat er een verbod op de verbranding van ongebruikte kleding en schoenen gelden. Geretourneerde producten in die categorie belanden vaak in de verbrandingsoven, omdat dit goedkoper is dan hergebruik. Het verbod werd vorig jaar al beklonken, maar moest nog officieel door het voltallige Europees Parlement worden goedgekeurd. Meer over de EU: EU maakt 3,5 miljard vrij om oceanen te herstellenDe EU ziet potentie in eetbare algen en staat er twintig toeEuropese Natuurherstelwet nu definitief aangenomen