1. Vleugels geven aan de elektrische luchtvaart
Het blijkt moeilijk om de luchtvaart te verduurzamen. Conventionele vliegtuigen zijn sterk afhankelijk van fossiele brandstoffen. Duurzamere brandstoffen (SAF’s) zijn beter maar kunnen de uitstoot niet helemaal naar nul brengen en de ontwikkeling van elektrische vliegtuigen verloopt traag. Toch zijn CO2-neutrale vliegtuigen erg belangrijk om de opwarming van de aarde te beperken.
Bill Gates wil het tempo daarom opvoeren en heeft (via zijn bedrijf Breakthrough Energy Ventures) geïnvesteerd in de Zweedse vliegtuigbouwer Heart Aerospace. Dat bedrijf focust zich enkel op elektrische vliegtuigen. Heart Aerospace werkte eerst aan een model dat negentien passagiers zou moeten vervoeren, maar schrapte die plannen in 2022 om hoger in te zetten: een dertig-zits vliegtuig met een bereik van 200 kilometer. Dat is grofweg de afstand tussen Amsterdam en Brussel. Met een hybride-variant verdubbelt dat bereik, waarmee vluchten tussen Amsterdam en Parijs mogelijk zouden zijn. Het doel is om in 2028 al commercieel te kunnen vliegen.
In totaal haalde Heart Aerospace 107 miljoen dollar (ongeveer 99,5 miljoen euro) op bij investeerders. Een gedeelte daarvan is afkomstig van Bill Gates’ bedrijf.
2. Een droogmolen die windenergie opwekt
Het is uitgegroeid tot een waar symbool van hernieuwbare energie: de driewiekige windmolen. Toch komen er nog altijd nieuwe ontwerpen voorbij die nét iets anders de kracht van de wind omzetten in bruikbare energie. Zo ook het design van AirLoom, een start-up uit Amerika. AirLoom kan naar eigen zeggen 2,5 megawatt stroom opwekken met een opstelling die veel wegheeft van een droogmolen voor je was. Het systeem bestaat uit een ovale rails die met behulp van palen zo’n 25 meter boven de grond hangt. Aan deze rails hangen verticale rotorbladen van zo’n 10 meter. Het idee is dat deze rotorbladen door de wind rondjes draaien langs de rails. Generatoren bevestigd aan de palen die de rails in de lucht houden vangen vervolgens de energie uit deze ronddraaiende beweging op.
Bill Gates investeerde 4 miljoen dollar (3,7 miljoen euro) in de techniek van AirLoom. Dat geld gebruikt de start-up om een prototype van 50 kilowatt te bouwen. Lees er hier
meer over.
3. Tennishal of gigantische CO2-batterij?
Ook batterijen bestaan er in allerlei soorten en maten. Veruit de bekendste is de lithium-ion-batterij. Die batterijen gaan lang mee en leveren relatief veel energie. Maar ze vergen veel schaarse metalen die onderhevig zijn aan geopolitieke conflicten. Het Italiaanse Energy Dome doet daarom experimenten met een batterij die wordt op- en afgeladen door gebruik te maken van koolstofdioxide.
In een grote koepel (die lijkt op een tennishal) wordt CO2-gas opgeslagen, wat met de energie van windmolens en zonnepanelen wordt samengeperst tot een vloeistof. Bij die compressie komt veel warmte vrij, en die warmte wordt opgeslagen. Deze twee stappen vormen het oplaadproces van de batterij. Om energie uit de batterij te kunnen halen, wordt het proces omgekeerd. De CO2 in vloeibare vorm wordt verdampt tot een gas en vloeit weer de koepel in. De eerder gegenereerde warmte komt vrij en drijft een generator aan die elektriciteit levert. Vanaf dat moment kan het proces weer van vooraf aan beginnen.
Bill Gates maakte tijdens COP28 in Dubai bekend dat hij 35 miljoen euro in Energy Dome’s technologie gaat investeren. Dat zal het bedrijf gaan gebruiken om een eerste commerciële opstelling van de CO2-batterij te plaatsen op Sardinië; een batterij van 20 megawatt en 200 megawattuur. Lees er hier
meer over.
4. Redder in nood voor de oogst van Afrikaanse boeren
In landen waar klimaatverandering al flink huishoudt, ondervinden lokale boeren op pijnlijke wijze de gevolgen ervan. Hittegolven en flinke regenval verwoesten oogsten, waardoor ze vaak te maken krijgen met armoede en honger. Het helpt niet als er dan ook nog ‘plaagplanten’ roet in het eten gooien. Striga, een heuse wolf in schaapskleren, is daar een voorbeeld van. De plant ziet er op het eerst gezicht mooi uit, maar maakt het leven van boeren in Sub-Sahara-Afrika flink zuur. Striga vernietigt namelijk hele oogsten van gewassen als sorghum, rijst en gier. En die gewassen zijn belangrijk voor het inkomen van de lokale boeren.
Een team onderzoekers uit Nederland, de Verenigde Staten en Ethiopië werkt aan een oplossing. De parasitaire plant lijkt bestreden te kunnen worden door micro-organismen in te zetten die al van nature in de bodem voorkomen. Die organismen kunnen de groei van Striga remmen, en lijken bovendien in staat om de chemische communicatie tussen het gewas en de plaagplant te verstoren. Daarnaast kunnen ze ervoor zorgen dat sorghum-wortels beter bestand zijn tegen een infectie van de Striga-plant.
De onderzoeken zijn veelbelovend, en trokken de aandacht van zowel Bill Gates als zijn vrouw Melinda. Hun gezamenlijke stichting keerde een subsidie van 10 miljoen dollar uit aan het project. Lees er hier
meer over.
