Sebastian Maks
12 oktober 2023, 12:13

Europa domineert de klimaatfondsenmarkt, maar leidt dat overwicht ook tot duurzame innovaties?

Volgens een analyse van de financiële dienstverlener Morningstar Inc. wordt in Europa verreweg het meeste gehandeld in klimaatgerelateerde investeringsfondsen. Europa overschaduwt daarmee aanzienlijk China en de Verenigde Staten. Maar de vraag is of die investeringen ook leiden tot duurzame innovaties.

Karsten wurth 0w u Ta0 Xz7w unsplash Climate tech maakt geen of minder deel uit van de klimaattransitiefondsen die populair zijn in Europa. | Credits: Unsplash

Volgens Morningstar Inc. bestonden er (tegen het einde van juni 2023) zo’n 870 klimaatgerelateerde fondsen in Europa, met een totale waarde van rond de 447 miljard dollar (421 miljard euro). Daarmee overschaduwt het Europese continent China en de Verenigde Staten, met respectievelijk 223 en 117 klimaatfondsen. Ook het handelsvolume in China (41,5 miljard euro) en de Verenigde Staten (30 miljard euro) ligt een stuk lager.

Grafiek op basis van data van Morningstar Inc.

Verschillende soorten fondsen

Morningstar deelt klimaatfondsen op in verschillende categorieën. In Europa zijn met name de zogeheten klimaattransitiefondsen populair. Dat zijn fondsen met investeringen in bedrijven die toezeggen de klimaatcrisis als factor mee te nemen in hun bedrijfsbeslissingen. Daarbij geldt als richtlijn dat zulke bedrijven een jaarlijks CO2-reductiedoel van zeven procent moeten hebben, wat in lijn ligt met het traject om de opwarming van de aarde te beperken tot 1,5 graden Celsius. Andere categorieën van klimaatfondsen zijn bijvoorbeeld: groene obligaties, climate tech en hernieuwbare energie.

Duurzamere bedrijven?

Hoewel Europa de markt van klimaatgerelateerde fondsen domineert, betekent dat niet dat al dat kapitaal leidt tot duurzame innovaties. Het blijkt namelijk dat de in Europa populaire klimaattransitiefondsen veelal investeren in grote concerns als Alphabet (het moederbedrijf van Google), Microsoft, ASML en Roche. Dat zijn bedrijven die zich – weliswaar bewonderenswaardig – committeren aan CO2-reductiedoelen, maar wiens bedrijfsvoering niet intrinsiek duurzaam is. Plat gezegd: als investeerder ondersteun je dan bedrijven die relatief beter zijn in het verlagen van hun invloed op het klimaat dan andere bedrijven.

VS en hernieuwbare energie

Maar met klimaatinnovaties als de schone opwekking en opslag van energie, CO2-neutrale technologieën, of bedrijven die inzetten op behoud van natuur en biodiversiteit, heb je dan waarschijnlijk minder te maken. Dat soort ondernemingen zijn eerder vertegenwoordigd in klimaatfondsen met climate tech of hernieuwbare energie als focus. Hoewel de Verenigde Staten in het totaalplaatje verantwoordelijk zijn voor een relatief laag handelsvolume in klimaatfondsen, investeert het land dat geld wel voornamelijk in bedrijven in de zonne- en windenergiesector. De reden daarvan is dat die markt de afgelopen jaren veel last gehad heeft van de hoge rente.

Lees ook:

40 miljoen voor Nederlandse batterij en waterstoffabriek in één

Een battolyser kan bij lage stroomprijzen waterstof uit zon en wind produceren en bij hoge prijzen via de batterij elektriciteit leveren aan het net. Dat maakt het systeem zeer flexibel. Het gaat netcongestie tegen en het maakt verdere ontwikkelingen op het gebied van zonne- en windenergie mogelijk, omdat overtollige stroom nuttig gebruikt kan worden. Bovendien biedt het een goedkope manier om groene waterstof te maken. In Nederland kunnen battolysers bijvoorbeeld gebruikt worden om stroom op te slaan van offshore windparken. Fabriek in Rotterdam Vorig jaar kondigde Battolyser Systems al aan een fabriek te willen bouwen in de Rotterdamse haven. Met de lening van de Europese Investeringsbank kan het bedrijf zijn plannen uitbreiden en opschalen. De nieuwe fabriek, die in 2024 wordt geopend, gaat jaarlijks 1 gigawatt aan battolysers produceren. De behoefte aan opslagcapaciteit in Nederland wordt steeds groter, bijvoorbeeld om overtollige hernieuwbare energie op te vangen van wind op zee. Het kabinet wil in 2050 het vermogen van wind op zee opschalen naar 70 gigawatt. Schaalbare waterstofoplossing “Om de Green Deal uit te voeren en ‘netto nul’ te realiseren, hebben we schaalbare waterstofoplossingen nodig voor de volle breedte van de industrie”, zegt Mattijs Slee, CEO van het bedrijf in een persbericht. “Oplossingen die duurzaam zijn, goedkoop, geen gebruik maken van schaarse grondstoffen, echt groene waterstof leveren, afgestemd zijn op de capaciteit van het elektriciteitsnet en afkomstig uit Europa. Battolyser Systems voldoet aan al deze eisen.” Te gast in de podcast Vorig jaar was Mattijs Slee te gast in onze podcast Today’s Changemakers waar hij meer vertelde over het innovatieve bedrijf. Luister hier de aflevering: