De vrachtwagenheffing is een regeling waarbij trucks een bepaald tarief moeten betalen voor iedere gereden kilometer op de Nederlandse wegen. Zwaardere en vervuilendere vrachtwagens moeten meer betalen dan kleinere en minder vervuilende trucks. Zo zou de heffing voor de meest vervuilende trucks 33 cent per kilometer moeten zijn. De zero-emissietrucks, vrachtwagens die waterstof-elektrisch of batterij-elektrisch worden aangedreven, betalen 3,3 cent per kilometer. Duitsland en België hebben al een vrachtwagenheffing.
250 miljoen per jaar voor verduurzaming
In eerste instantie zou de vrachtwagenheffing al in 2023 ingaan, maar de regeling is uitgesteld naar 2026. Het ministerie van IenW schat dat het bedrag dat wordt binnengehaald met de heffing zo’n 250 miljoen euro per jaar zal zijn. Dat budget zal gebruikt worden om de sector te verduurzamen. Op dit moment is er een subsidie voor de aanschaf van elektrische vrachtwagens, de AanZET-regeling, maar die loopt eind dit jaar af. Het ministerie verwacht dat de elektrificatie van het zwaar wegverkeer daarmee vertraging oploopt. Om dat te voorkomen, wil het kabinet al vanaf 2024 70 miljoen voorfinancieren, en in 2025 100 miljoen.
Flink meer elektrische trucks dan verwacht
Uit een doorrekening van adviesbureau Panteia blijkt dat die terugvloeiregeling een positief effect zal hebben op de verduurzaming van de sector. De maatregelen zouden tot 17.400 extra zero-emissietrucks in 2030 kunnen zorgen, bovenop de verwachte groei van 8.400. Daarmee komt het aantal elektrische trucks in 2030 op zo’n 25.000 te staan. Dat is flink meer dan de 16.000 die het kabinet zich als doel heeft gesteld.
‘Capaciteit elektriciteit is randvoorwaarde voor succes’
Het voorstel bevat ook een plan voor de laadinfrastructuur voor elektrische trucks. “Naarmate het aantal elektrische trucks op de weg toeneemt, wordt het belangrijker om niet alleen voldoende laadmogelijkheden te hebben, maar dient ook het elektriciteitsnetwerk de toename in de vraag aan te kunnen”, zegt Machiel Bode, Sectorspecialist Transport, Logistics and
Mobility bij ING Sector Banking. “Het elektriciteitsnetwerk moet voldoende capaciteit hebben om deze vraag aan te kunnen en dit is een harde randvoorwaarde voor succes.”
Ook stimulering voor waterstof
Naast de elektriciteitsvoorziening wil het kabinet ook de tankinfrastructuur voor waterstof stimuleren. Ook wil minister Harbers starten met het ‘electric road’-project. Daarbij worden elektrische vrachtwagens via een bovenleiding van stroom voorzien. Het plan wordt uitgevoerd als er voldoende andere investeerders worden gevonden en het uitvoeringstechnisch haalbaar is.
