Redactie Change Inc. 17 februari 2023, 16:00

Energie-als-een-Service maakt industriële energietransitie mogelijk

De cruciale transitie van fossiele brandstoffen naar duurzame energieoplossingen wordt steeds veeleisender; qua technologie, competenties en benodigd kapitaal. Adven bouwde er zijn hele businessmodel omheen. Ze verzorgen de hele energieketen – ontwerp, bouw, investering en exploitatie, terwijl klanten zich richten op de productie. Change Inc. sprak met country manager Victor Donselaar, die 50 jaar ervaring uit Scandinavië meenam naar Nederland om de transitie te versnellen.

Microsoft Teams image 20 Adven's country manager Victor Donselaar neemt 50 jaar ervaring uit Scandinavië mee om de Nederlandse transitie te versnellen. | Credits: Adven

Een nieuwe energie-infrastructuur kan tientallen miljoenen euro’s kosten en vereist veel middelen en ervaring om echt te kunnen werken. Daarnaast moeten nationale, Europese en intercontinentale duurzaamheidsdoelstellingen worden nageleefd. Veel bedrijven bevinden zich op een punt waar een competente partner nodig is om het gebruik van middelen te optimaliseren en de overgang te stimuleren; iemand die een complex stukje van de puzzel kan oplossen – of de hele energieketen kan verzorgen, misschien voor een decennium of twee. Dat is wat energiebedrijf Adven doet.

Adven is een katalysator in de transitie die industrieën helpt om hun energieproductie te verduurzamen, efficiënt hun uitstoot te verminderen en hulpbronnen efficiënter te maken. De kern van het “Energy as a Service” (EaaS) is dat het bedrijven in staat stelt om te blijven doen waar ze goed in zijn.

Een melkpoederbedrijf is waarschijnlijk uitstekend in het produceren van melk, maar misschien niet zo goed in het produceren van duurzame energie of stoom. “En dat hoeft ook niet. Bedrijven kunnen hun kapitaal, middelen en expertise blijven richten op hun kernactiviteiten terwijl wij zorgen voor hun energie- en waterbehoeften,” zegt Victor Donselaar.

Hoe werkt EaaS in de praktijk?

“Als je een industrie bent en moet overstappen op duurzamere en kosteneffectievere productie, betekent dit vaak dat je complexe projecten aan moet nemen met een lange terugverdientijden. De financiering is slechts een van de uitdagingen in het proces. EaaS omvat het all-inclusive pakket aan oplossingen waar je als bedrijf naar op zoek bent.

Het begint allemaal met de technische conceptontwikkeling, met een volledige focus op je specifieke behoeften als bedrijf. Onze ingenieurs werken aan een gepersonaliseerd ontwerp en nemen daarbij zoveel mogelijk de bestaande bronnen in acht. Daarna volgt de financiering, de bouw en het operationeel beheer van de oplossing. Onze klanten hoeven dus niet zelf de mensen of het kapitaal te hebben. Het draait allemaal om ontzorgen.”

Adven is de partner op het gebied van duurzame energieproductie (e-boiler, biogas, biomassa, reststromen), energie-efficiëntie (elektrificeren van concentratieprocessen en warmte terugwinnen en opwaarderen met warmtepompen) en het hergebruik en zuiveren van water.

De ingenieurs van Adven werken aan een gepersonaliseerd ontwerp. | Credit: Adven

Wat bedoel je concreet met ‘ontzorgen’?

“Je dekt veel risico’s af bij het ontwikkelen van nieuwe energie- en wateroplossingen. Er is de investering, maar je hebt ook te maken met aannemers en de bouw zelf. Wat Adven biedt, is een echte bedrijfspartner die die verantwoordelijkheid helemaal weg neemt tijdens de hele levensduur van het project. Dit vermindert risico’s en ontzorgt het uitdagende proces.

Met zo’n langetermijnperspectief en focus op partnerschap wordt uithoudingsvermogen een andere belangrijke factor. Adven levert niet alleen een duurzame oplossing. We blijven controleren dat het werkt, we onderhouden alles en zorgen ervoor dat altijd de ‘slimste’ oplossingen worden geïmplementeerd gedurende de samenwerking, die vaak tientallen jaren duurt.

Als ik me als Nederlander Noord-Europa voorstel, komen er twee dingen bij me op: langetermijndenken en duurzaamheid. Advens erfgoed komt uit de Scandinavische en de Baltische staten en langetermijnfocus zit daar in het DNA. Mijn dochter had al milieukunde op de basisschool in Finland. Met 50 jaar ervaring in het leveren van energie ligt de focus van onze 600 collega’s vandaag op het versnellen van de transitie en het verminderen van emissies, nu ook in Nederland.”

Begint Eaas in Nederland al terrein te winnen?

“Adven heeft een heel team van collega’s in Arnhem. Een reden dat het hier aanslaat is natuurlijk de relatief grote afhankelijkheid van Nederland van aardgas. Samen met de Nederlandse industrie staan we voor een grote uitdaging om daar verandering in te brengen en duurzamere productieprocessen te ontwikkelen.

Een andere reden voor de interesse in Adven hier in Nederland is dat de bestaande klanten van Adven in Scandinavië ook in Nederland actief zijn. Tenslotte zijn er al veel ‘laaghangend fruit’-projecten gedaan. Nu zijn er complexere en kapitaalintensievere projecten nodig om af te stappen van het aardgas. Er moet nog veel gebeuren in de Nederlandse industrie om de energietransitie te versnellen. Er moet nu actie worden ondernomen – en Adven is klaar voor die langdurige partnerschappen.”

Meer lezen?

Verspilling: de lelijke kant van de beautyindustrie

Met Arkive brengen Sinem Tuncer en Claire Granlund anders afgeschreven schoonheidsproducten alsnog bij de consument. Maar ze willen nog een stapje verder gaan. “Hoe mooi zou het zijn als de beautyindustrie volledig circulair wordt?!” Er is wél een probleem Foundations, oogschaduw, mascara's... Volgens Claire Granlund wordt zo’n twintig tot veertig procent van de beautyproducten ongebruikt weggegooid. Deze cijfers zijn een schatting op basis van jaarrapporten van grote merken en veel gesprekken met experts uit de industrie en medewerkers van beautybedrijven. Granlund: “Er is veel informatie off the record gedeeld, maar on the record is het een ander verhaal. Arkive is eigenlijk het eerste bedrijf dat transparant is over de verspilling in de branche. Beautymerken delen dit liever niet. Gelukkig zien we langzaamaan dat het makkelijker wordt voor mensen om erover te praten en het toe te geven. Dit komt misschien ook door de nieuwe wetgeving die eraan komt waarmee de vernietiging van onverkochte (non-food) producten straks wordt verboden." Overproductie Er zijn verschillende redenen waarom verzorgingsproducten ongeopend in de verbrandingsoven verdwijnen. Overproductie is volgens Granlund het grootste probleem. “Grote merken verkopen aan een Douglas of andere retailers. Wanneer beautymerken hun voorraden hebben geleverd, zijn ze op papier uitverkocht. Maar in de praktijk komen die producten niet bij de consument, maar in verschillende winkels terecht. De voorraad wordt dus eigenlijk gewoon verplaatst. Vervolgens is er geen samenwerking binnen de keten: beautymerken weten niet hoeveel producten de retailers uiteindelijk verkopen. Ze hebben geen idee welke hoeveelheden in het magazijn blijven staan. En net zoals in de mode veranderen beautylijnen ook voortdurend”, gaat ze verder. “De ‘oude’ producten moeten plaatsmaken voor de nieuwe collectie. Dan heb je ook nog limited editions. Zoals de naam al zegt, worden deze producten maar een korte periode verkocht. Daarna worden ze uit de markt gehaald.”De goedkoopste oplossing is vernietigen Geannuleerde bestellingen, verpakkingsfouten of kleine beschadigingen kunnen er ook voor zorgen dat beautyproducten vroegtijdig vernietigd worden. Granlund: “Het is goedkoper om al deze schoonheidsproducten te vernietigen dan om extra marketingbudget in te zetten om ze alsnog te verkopen.” Volgens Granlund is de enorme verspilling ook ingecalculeerd in de kostprijs van producten. Zo doet het financieel geen pijn dat miljoenen crèmes en mascara’s jaarlijks eindigen in de verbrandingsoven. Alsnog verkopen Arkive verkoopt deze overgebleven beautyproducten met korting via zijn platform. Granlund: “Een product toch nog bij de consument afleveren is het meest duurzaam, want de CO2-uitstoot voor dat product is toch al gemaakt.” Arkive werkt nu samen met 65 merken die hun producten online via het bedrijf aanbieden. Over elk verkocht product ontvangt het beautyplatform een commissie. In de webshop is te zien waarom een product bij Arkive wordt aangeboden. De consument weet zo of het te maken heeft met overproductie, een beschadigde verpakking of iets anders. Ook wordt vermeld wat er gebeurt wanneer het product niet wordt verkocht. “Dit kunnen donaties zijn of recycling. We willen de beautywereld transparanter maken. Dit hoort daar ook bij”, vindt Granlund.Sinem Tuncer (L) en Claire Granlund (R) strijden voor meer duurzaamheid in de beautywereld.Plan B: make-up recyclen Naast het verkopen van overtollige voorraden bestaat de grote wens om beautyproducten circulair te maken. Granlund: “We zijn echt wel realistisch en weten dat we niet alles kunnen verkopen. Make-up heeft een houdbaarheidsdatum, waardoor sommige producten op een bepaald moment gewoon onverkoopbaar worden. Maar in plaats van weggooien, willen we deze recyclen. Wat in de potjes of tubes zit, kun je weer goed gebruiken voor andere producten zoals zeep.” Samen met de Vrije Universiteit Amsterdam onderzoekt Arkive hoe cosmetica het beste hergebruikt kan worden. “We weten allemaal van verpakkingen recyclen, maar de inhoud… Er blijven nu zulke grote batches over. Daar proberen wij een oplossing voor te vinden met hulp van wetenschapsonderzoeker Gijs Wilders." “Merken moeten het beter doen” Omdat overproductie de grootste oorzaak is van de verspilling, helpt Arkive beautymerken om dit probleem inzichtelijk te krijgen. Granlund: “We hebben een levenscyclusanalyse gedaan voor L’Oréal, wat echt een groot merk is. Hiermee willen we het bedrijf inzicht geven in zijn footprint en uitleggen hoe het beter kan. Want beautymerken moeten het echt beter gaan doen. Door veel bruikbare data te verzamelen, hopen we in de toekomst overproductie te voorkomen. Maar ook in het recyclingproces willen we merken ondersteunen. Want hoe mooi zou het zijn als de beautyindustrie volledig circulair wordt?!” De tijd is rijp Hoewel de beautyindustrie nog lang niet duurzaam is te noemen, merkt Granlund toch een omslag. “Arkive verkoopt diverse merken die al circulair zijn in hun productieproces door gebruik te maken van voedingsafvalstromen zoals Food for Skin, Unwaste en Seeds of colour. De merken waarmee wij samenwerken, willen gelukkig een deel zijn van de oplossing. Maar verandering kost nou eenmaal tijd. In de fashionindustrie zijn er nu eindelijk maatregelen, maar fast fashion is al jaren een probleem.” Granlund wijst ook naar de voedingsindustrie. “Veel mensen vonden vleesvervangers in het begin maar gek, nu is het super normaal. In de beauty zie ik deze aanloop ook. De tijd is rijp om de beautywereld duurzamer te maken.” Dit schreven we eerder over verspilling: The Substitute verduurzaamt interieursector: ‘Jaarlijks gooien we 247 miljoen kilo aan meubels weg’Producenten verantwoordelijk voor afgedankte kleding: gaat deze maatregel de kledingsector dan eindelijk verduurzamen?’s Werelds eerste bananenpureefabriek staat in Geldermalsen