Marc Horckmans 07 juli 2022, 10:24

Orbán de zonnekoning? Hongarije wekt meeste elektriciteit uit zon op

In Hongarije had zonnekracht het afgelopen jaar in de totale elektriciteitsproductie een aandeel van 11,1 procent. Dat blijkt uit een rapport van de Hongaarse energieregulator. In geen enkele andere lidstaat van de Europese Unie had de opwekking van elektriciteit een groter aandeel dan in Hongarije. Het land laat daarbij ook mediterrane landen als Spanje en Griekenland achter zich.

Adobe Stock 425503681 Zonnepanelen in het Széllkapu park in Boedapest.

In het rapport wordt opgemerkt dat de capaciteit van windenergie en zonnekracht in de Europese Unie ook het afgelopen jaar een verdere groei heeft laten optekenen. Deze sectoren voegden meer dan 20 gigawatt aan hun geïnstalleerde Europese capaciteit toe.

Ommekeer

Verder wordt aangevoerd dat het totale elektriciteitsverbruik in de Europese Unie het afgelopen jaar met 4,3 procent is gestegen. De productie liet een gelijkaardige groei noteren, waardoor de sector zich bijna opnieuw heeft hersteld tot het niveau dat voor de uitbraak van de coronapandemie werd geregistreerd.

Anderzijds wordt erop gewezen dat in de Europese elektriciteitsproductie het voorbije jaar echter ook een opmerkelijke ommekeer moest worden opgetekend. Dat had vooral te maken met verschuivingen tussen de fossiele bronnen steenkool en aardgas.

Al enkele tijd kon in de Europese Unie immers bij de opwekking van elektriciteit een duidelijke overstap van steenkool naar aardgas worden gesignaleerd. Maar die trend is volgens het rapport het afgelopen jaar grotendeels tot stilstand gekomen en zelfs omgekeerd. Er kon daarbij een duidelijke terugkeer naar de inzet van steenkoolcentrales worden opgemerkt.

Dat zou moeten worden toegeschreven aan de grote prijsstijgingen waarmee de gasmarkt werd geconfronteerd. Gasgestookte centrales werden hierdoor minder rendabel. De Europese elektriciteitsproductie op basis van steenkool nam het voorbije jaar met ongeveer 20 procent toe. Het aandeel van aardgas viel daarentegen met 6,3 procent terug.

Lees ook: EU beslist: kernenergie en gas zijn ‘groen’

Weersomstandigheden

Die trend werd volgens het rapport bovendien nog versterkt door ongunstige weersomstandigheden. Daardoor zou de weersafhankelijke elektriciteitsproductie – op basis van zon, wind en water – immers slechts een lichte groei hebben kunnen melden.

Er wordt daarbij nog benadrukt dat het aandeel van hernieuwbare energiebronnen in de totale Europese elektriciteitsproductie tegenover het jaar daarvoor van 33,4 procent naar 33,1 procent is teruggevallen.

Het aandeel van steenkool en bruinkool nam daarentegen van 12,3 procent naar 14,2 procent toe. Daarmee werd steenkool opnieuw populairder dan aardgas, dat uiteindelijk op een bijdrage van 13,9 procent uitkwam.

In het rapport wordt wel aangevoerd dat Hongarije deze trend niet heeft gevolgd. Ook vorig jaar viel het aandeel van bruinkool in de Hongaarse elektriciteitsproductie verder terug. Daarentegen bleek in steeds grotere mate op zonnekracht te worden gerekend. Er wordt nog aan toegevoegd dat het totale Hongaarse elektriciteitsverbruik vorig jaar met 6 procent is toegenomen.

Schrijf je in voor onze Newsbreak: iedere dag rond 12 uur het laatste nieuws

Wil jij iedere middag rond 12 uur het laatste nieuws over duurzaamheid ontvangen? Dat kan! Schrijf je hier in voor onze Newsbreak.

EU beslist: kernenergie en gas zijn ‘groen’

Hoe groen is kernenergie? En is gas groen, als je het vergelijkt met steenkool? Dat was de vraag in de afgelopen jaren. Het zou namelijk bepalen of deze activiteiten in de Europese ‘taxonomie’ mochten staan. De taxonomie moet het financiële wapen van de EU worden om duurzaamheid af te dwingen. Het bepaalt wat wel en niet als een groene investering telt. Een investering mag alleen duurzaam heten als hij gaat naar iets dat in de taxonomie staat. De EU zal steeds meer duurzame investeringen doen en afdwingen. Hier lees je alles over wat de taxonomie is en hoe zij werkt Frankrijk versus Duitsland Maar de lidstaten waren het lang niet eens over wat er wel en niet in de taxonomie moest staan. Frankrijk (56 kerncentrales) zou nucleair graag als groen zien. Duitsland (nog 6 kerncentrales) zou juist graag zien dat gas in de taxonomie kwam. Het land doet nu nog veel met steen- en bruinkool, maar Duitsland weet dat het daar op korte termijn mee moet stoppen. Gas is dan een iets duurzamer alternatief. In 2021 kwam slechts 10 procent van de stroom in Duitsland van gas, maar de verwachting is dat dit groeit. Duitsland wil geen nieuwe kerncentrales bouwen. Na jaren van gekibbel tussen partijen is er nu een beslissing. Zowel nucleair als gas worden als groen aangemerkt, maar wel onder strikte voorwaarden. Het zijn transitie-activiteiten, die slechts tijdelijk duurzaam zijn en alleen als ze iets vervangen dat nog vervuilender is. Op termijn moet er een volledige milieuvriendelijke activiteit, zoals zon of wind, voor in de plaats komen. Niet iedereen is hier tevreden mee. Bas Eickhout, die als rapporteur van het Europees Parlement de taxonomie onder zijn hoede heeft, noemt het een 'zwarte dag voor het klimaat.' Wat willen investeerders? De vraag zal zijn hoe verleidelijk zo’n expliciet tijdelijke investering is voor de geldschieters. Zullen zij niet liever in zon en wind en waterkracht investeren, technieken die ook in de verdere toekomst nog geld opleveren? Het zal allemaal liggen aan de kosten die nodig zijn voor elke afzonderlijke energietechniek. En van de geopolitieke en economische omstandigheden; investeren in gascentrales zal op dit moment minder populair zijn door de hoge prijs van aardgas. Dat laatste is voor Eickhout en de Groenen in het parlement ook een belangrijk tegenargument: "Door fossiel gas en nucleair als 'duurzaam' te labelen kan er Europees geld naar Rusland blijven gaan om de oorlog vol agressie te steunen." Met 278 stemmen tegen gas en kernenergie in de taxnomie en 328 voor werd de resolutie aangenomen door de Europese Commissie. Mogelijk krijgt de beslissing nog een staartje; Luxemburg en Oostenrijk kondigden direct aan juridische stappen te nemen tegen de beslissing.Schrijf je in voor onze Newsbreak: iedere dag rond 12 uur het laatste nieuws Wil jij iedere middag rond 12 uur het laatste nieuws over duurzaamheid ontvangen? Dat kan! Schrijf je hier in voor onze Newsbreak.