Hidde Middelweerd 24 mei 2022, 11:10

‘CO2-reductie is belangrijk, maar vergeet de andere broeikasgassen niet’

Wie aan klimaatverandering denkt, denkt aan CO2-uitstoot. Logisch ook, het broeikasgas is een belangrijke veroorzaker van de opwarming van de aarde. Maar andere broeikasgassen zijn dat ook, zoals methaan, stikstofdioxide, fluorkoolwaterstoffen en zwarte koolstof (roet). Die moeten we niet vergeten, waarschuwen wetenschappers. CO2-reductie zonder vermindering van andere broeikasgassen kan er namelijk voor zorgen dat de aarde juist sneller opwarmt.

Adobe Stock 346434738 Nieuw onderzoek suggereert: CO2-reductie zonder reductie van andere broeikasgassen kan tijdelijk voor hogere temperaturen zorgen | Credits: Günter Albers via Adobe Stock

Dat blijkt uit een onderzoek dat deze week werd gepubliceerd
in het wetenschappelijke tijdschrift ‘Proceedings of the National Academy of Sciences’.

‘Net-zero’

Steeds meer landen en bedrijven stellen dat ze op termijn ‘net-zero’ door het leven willen gaan. Dit betekent (in een notendop) dat hun activiteiten niet langer bijdragen aan klimaatverandering. Daarmee doelen ze vaak op het reduceren van hun CO2-uitstoot. Andere broeikasgassen worden nog te vaak buiten beschouwing gelaten, stelt het onderzoek.

Methaanuitstoot

Dat betekent overigens niet dat andere broeikasgassen helemaal niet op het netvlies van overheden staan. Inmiddels hebben meer dan honderd landen beloofd om hun methaanuitstoot tot en met 2030 terug te dringen met 30 procent. En dat is belangrijk, want één kilo methaan in de atmosfeer draagt ongeveer net zoveel bij aan de opwarming van de aarde als 25 kilo CO2.

Tot nu toe zijn er echter maar weinig landen die aangegeven hebben hoe ze die methaan-reductie voor elkaar gaan boksen, merken de wetenschappers op. En bij broeikasgassen zoals stikstofdioxide en zwarte koolstof zijn de plannen en ambities schaars. Dat is zorgelijk. Gezamenlijk zijn die broeikasgassen namelijk verantwoordelijk voor ongeveer de helft van de opwarming van de aarde, blijkt uit het onderzoek.

Lees ook: Klimaatcrisis bedreigt ook de vrede

Snellere opwarming van de aarde

Volgens de studie kan CO2-reductie zónder reductie van andere broeikasgassen tijdelijk leiden tot hogere temperaturen. Dat zit zo: fossiele brandstoffen zijn een grote veroorzaker van CO2-uitstoot en veel overheden willen het gebruik daarvan dan ook reduceren. Maar de uitstoot van fossiele brandstoffen zorgt ook voor sulfaten in de lucht, die klimaatverandering als het ware verbloemen, omdat ze zonlicht weerkaatsen. Volgens het onderzoek zou de aarde al 0,5 graden Celsius warmer zijn zonder die sulfaten in de lucht.

Wanneer landen zich te veel focussen op CO2-reductie en te weinig op de reductie van andere broeikasgassen, kan de aarde in 2045 al met 2 graden opgewarmd zijn, projecteert het onderzoek. Pakken we de uitstoot van álle broeikasgassen voortvarend aan? Dan kunnen we de snelheid waarmee de aarde opwarmt vanaf 2030 al afremmen.

Schrijf je in voor onze Newsbreak: iedere dag rond 12 uur het laatste nieuws

Wil jij iedere middag rond 12 uur het laatste nieuws over duurzaamheid ontvangen? Dat kan! Schrijf je hier in voor onze Newsbreak.

Strijd tegen verpakkingen: Pieter Pot komt met eerste navulbare wijnfles

“Glas wordt vaak gezien als een duurzame keuze omdat je het kunt recyclen”, vertelt Jouri Schoemaker, oprichter van Pieter Pot aan de telefoon. “Maar glas moet je omsmelten en dat kost veel energie en daarmee CO2-uitstoot. Dat willen we veranderen.” Daarom introduceert Pieter Pot een navulbare wijnfles. Nadat de inhoud is opgedronken neemt Pieter Pot de fles in. Deze wordt omgespoeld en vervolgens opnieuw gevuld. Dit proces kan meerdere keren herhaald worden. Net als voor al hun producten betaalt de consument statiegeld voor de verpakking, in dit geval 2 euro per wijnfles. Pieter Pot biedt straks zes navulbare biologische wijnen aan.Duurzamer over hele levenscyclus Om achter de milieu-impact van wijnflessen te komen deed Pieter Pot een life cycle assessment (LCA). Deze analyse laat de milieu-impact van een product zien gedurende de hele levenscyclus. Uit de LCA blijkt dat de ‘wegwerpfles’ 541 gram CO2 per liter kost. De meeste CO2-uitstoot zit dan in de productie van glas. Bij de herbruikbare fles valt de productie-uitstoot een stuk lager uit. Transportemissies nemen daarentegen wel toe door het vervoer van en naar de plek waar de flessen gewassen worden. De totale CO2-uitstoot van de herbruikbare fles komt hiermee op 351 gram per liter; een besparing van 35 procent. Glas smelten Eerder onderzoek van EOS wees uit dat de milieu-impact voor een liter water in plastic (zonder transportkosten) op 160 gram CO2 ligt. Glas is in de ogen van veel consumenten duurzaam omdat het hergebruikt kan worden. Maar voor het omsmelten van scherven zijn temperaturen van 1.400 graden nodig (wat overigens lager is dan de benodigde temperaturen voor het maken van nieuw glas). Schoemaker: “In veel hoofden is plastic de vijand. Daar zie je nu veel overheidsingrijpen. Voor glas in de urgentie minder. Eigenlijk moeten we glas een beetje zwart maken.”De navulbare wijnen en nieuwe bieren van Pieter PotBierfles met statiegeld Naast wijn is het binnenkort ook mogelijk om speciaal bier bij Pieter Pot te kopen. Niet in een navulbare glas, maar wel in flesjes met statiegeld. “Grote bierbrouwers nemen flessen in en wassen ze, maar veel kleine brouwers hebben deze faciliteiten niet. De Utrechtse brouwerij de Leckere, waar wij mee samenwerken, doet dit wel en produceert bovendien biologisch in aardgasvrij.” Uiteindelijk wil Pieter Pot in 2022 met de navulbare wijnflessen en bierflesjes met statiegeld 200.000 verpakkingen besparen.Schrijf je in voor onze Newsbreak: iedere dag rond 12 uur het laatste nieuws Wil jij iedere middag rond 12 uur het laatste nieuws over duurzaamheid ontvangen? Dat kan! Schrijf je hier in voor onze Newsbreak.