Het is een wild idee om waterkracht efficiënter te gebruiken. Nu er elektrische vrachtwagens op de markt zijn, aangestuurd door batterijen, kun je water transporteren om stroom op te wekken. Het IIASA berekende wat de kosten en opbrengsten zijn van zo’n ‘vrachtwagencentrale’.
Het idee is eigenlijk simpel. Je laadt een vrachtwagen bovenaan een berg vol met water uit een rivier of meer. Vervolgens rijdt de vrachtwagen vol met water naar beneden. Daarbij zal hij vooral moeten remmen en is er nauwelijks batterijstroom nodig. Dat remmen zorgt ervoor dat de batterij oplaadt.
Eenmaal beneden is de batterij van de vrachtwagen dan ook vol. Je laadt het water terug de rivier in en trekt de volle batterij uit de wagen. De stroom lever je terug aan het net, terwijl de vrachtwagen een bijna lege batterij terugkrijgt. Er zit net genoeg elektriciteit in om zonder lading de berg op te rijden. Daar begint het proces opnieuw.
Stroomproductie uit batterij
Het lijkt op een idee dat een Australisch mijnbedrijf laatst opperde, voor een trein die nooit op hoeft te laden. Maar volgens de onderzoekers van het Oostenrijkse IIASA levert dit idee met vrachtwagens netto stroom óp. Zou je overal ter wereld waar er mogelijkheden zijn voor waterkracht vrachtwagens heen en weer laten rijden, dan levert dat in totaal 4 procent van de jaarlijkse energiebehoefte op.
Nu denk je natuurlijk: waarom zou je dit doen? Zijn waterdammen overal niet veel efficiënter? Verrassend genoeg blijken vrachtwagens veel goedkoper dan dammen. 30 tot 100 dollar per megawattuur voor een vrachtwagensysteem, tegenover 50 tot 200 dollar voor waterkracht uit een dam.
Waterdam en vissen
Daar komt nog bij dat de vrachtwagens beter voor het milieu zijn. Een dam vereist tonnen beton, een van de vervuilendste materialen om te maken. Bovendien verstoort het ecosystemen en kunnen vissen niet makkelijk passeren. Met een vrachtwagensysteem laat je het water grotendeels met rust. Natuurlijk: er zijn een heleboel batterijen nodig (die ook veel milieuschade opleveren bij productie) en de onderhoudskosten zijn waarschijnlijk hoger dan bij een dam. Maar onderaan de streep komen de vrachtwagens toch goed uit de bus.
De enige reserve: dit idee is lang niet overal toe te passen. Er moeten steile wegen zijn, gelegen naast een rivier of meer. Die wegen moeten bovendien vrijgemaakt worden voor de vrachtwagens. De onderzoekers denken dat het systeem vooral in de Himalaya- en de Andes-gebergten veel kan opleveren. Blijft er nog een vraag over: wie gaat er rijden in de vrachtwagens? Want er zal weinig nuttelozer voelen dan de hele dag hetzelfde stukje op en neer rijden, met een vracht die je aan het einde weer in een rivier dumpt.
