Dubbelinterview: Praktische routekaart voor het oplossen van de blinde CO2-vlek

Edith Schippers: “Zonder innovatie ben je nergens”

DSM kondigde vandaag een versnelling van de strategie aan. Jullie willen je honderd procent inzetten voor People, Planet en Profit, door jullie volledig op voeding en gezondheid te richten? “Nou ja, deze strategische agenda hebben we al een tijdje. Alleen zetten wij die nu door. Wij zijn al voor 85 procent een voedselbedrijf. Voor sommigen is het nieuws, maar voor ons is het een logische stap. Het echte nieuws is dat we ons nu verbinden aan meetbare en controleerbare commitments die we extern laten toetsen. En waar we in ons jaarverslag ook daadwerkelijk verantwoording over afleggen. We moeten niet blijven hangen in allerlei vergezichten, maar boter bij de vis doen.” Lees hier het nieuwsartikel over de strategische heroriëntatie van de DSM Jullie gaan over tot actie. Er spreekt een gedrevenheid uit om een stap te zetten in het veranderen van de wereld. CEO Dimitri de Vreeze van DSM was duidelijk persoonlijk gemotiveerd, hij riep persoonlijk op nu impact te maken.“Als je succesvol wilt zijn met de grote uitdagingen die spelen ten aanzien van de klimaatveranderingen, de emissies en ons voedselsysteem, dan kun je je niet focussen op materialen èn voeding. Je moet zorgen dat je je richt op datgene waar je het krachtigste bent en waarmee je het grootste verschil kunt maken. En voor ons is dat in gezondheid, voeding en bioscience.” DSM heeft altijd gezegd dat de drie P’s - People Planet & Profit - jullie leidraad zijn. Nu gaan de commitments over People Planet & Livilihood? “Wij zeggen: doing well, by doing good. Wij zijn een bedrijf gespecialiseerd in voeding en gezondheid en dat kun je dus inzetten ten goede van de wereld, terwijl je gelijktijdig een financieel succesvol bedrijf bent. Dat staat buiten kijf. Maar als je daadwerkelijk het voedselsysteem wilt veranderen in de wereld, zul je van boeren helden moeten maken. Bijna de helft van de 1 miljard boeren wereldwijd leeft in extreme armoede. Als we dat niet oplossen, kunnen we die switch op het wereldvoedselsysteem niet maken. Daarom is dat zo belangrijk voor ons in onze commitments.” Gaan jullie de profit ook anders inzetten, bijvoorbeeld om boeren te helpen? “We zijn al partner van boeren in ons programma Africa Improved Food, in Oost-Afrika, zoals Rwanda, Soedan, Ethiopië. We werken met de boeren om hun inkomens duurzaam te verhogen en willen daar in 2030 een grote stap in hebben gemaakt. Dus we zetten met onze commitments in op de Sustainable Development Goals 2, 3 en 12 omdat we daar het meeste in kunnen doen. En tegelijkertijd willen we een financieel succesvol bedrijf zijn. Anders kunnen we het nooit volhouden.” En hoe doen jullie dat? “Wij moeten blijven groeien op de onderdelen waar we sterk zijn: organisch, door overnames en door innovatie. Zonder innovatie ben je nergens. Maar je moet wel geld verdienen om daarin te kunnen investeren.” Gaan jullie de verkoop van jullie materialentak daarvoor inzetten? “We moeten ons echt focussen op gezondheid, voeding en bioscience. Als we dat niet doen, kunnen wij nooit maximaal succesvol zijn. Aan de andere kant hebben wij een ongelooflijk goed presterende materialentak, ook heel innovatief en inzettend op duurzaamheidsaspecten. Als er een eigenaar is die daar het beste van kan maken, dan is die materialentak daar beter af dan bij een duaal bedrijf met voedsel, waar de synergie natuurlijk zeer beperkt is. En wij kunnen weer succesvoller zijn als wij bedrijven overnemen die meer synergie met ons hebben.” Wat zeg je op een borrel als iemand je vraagt wat het nieuwe DSM kenmerkt? “Ik zou nog steeds ons motto noemen: brighter science, brighter living. Het zegt wat wij doen. Wij zijn een science based bedrijf. Innovatie moet ervoor zorgen dat we emissies kunnen verlagen en van onze producten de voedingswaardes kunnen verhogen. Iedereen heeft het IPCC-rapport op de virtuele deurmat gehad, dus iedereen weet wat er moet gebeuren. En wij zijn daar maximaal voor geëquipeerd.” Op de persconferentie werd goed duidelijk gemaakt dat het tijd is. Heb je goede hoop voor de toekomst? “Ja, er moet wat gebeuren. Die urgentie voelen we al een hele tijd bij DSM en daar handelen we ook naar. We committeren ons maatschappelijk aan het tegengaan van de klimaatverandering en werken aan de gevolgen die mensen iedere dag merken, omdat er ofwel helemaal geen voedsel is of omdat mensen onvoldoende gezonde voedingsstoffen binnenkrijgen. Die laatste groep is groot: een derde van de wereldbevolking.” DSM is partner van de Food Boost Challenge, een initiatief waarbij verschillende partners betrokken zijn vanuit het bedrijfsleven, onderwijs en maatschappelijke organisaties om een gezonde levensstijl aantrekkelijker te maken voor jongeren. Vandaag lanceren jullie de Challenge in Limburg? “Ook in onze eigen thuisbasis willen we het verschil maken. Want ook hier zien we dat mensen niet de juiste voeding krijgen. Er is een kloof ontstaan tussen mensen die heel goed worden gevoed en veel langer en in goede gezondheid leven, en mensen die geen kennis of toegang hebben tot betaalbaar en gezond voedsel.” De relatief kleine schaal van een lokaal initiatief contrasteert met het wereldnieuws dat jullie brachten als beursgenoteerd bedrijf? “Verbeter de wereld, begin bij jezelf. Food Boost Challenge is een nationaal programma dat internationale ambities heeft. Het is een programma van een coalitie: Foodvalley, Medical Delta Living Lab en HortiHeroes. Wij zijn daar vanaf het begin al partner van, want we geloven dat we verschil kunnen maken door samen te werken. En hier in deze streek hebben we een goed netwerk, kunnen we partijen bij elkaar brengen, en zit er veel expertise. Overigens zijn het vooral de jongeren die deze challenge gaan doen: zij voeren onderzoek uit en helpen elkaar. We vragen hen ook ideeën, opdat jongeren uiteindelijk wel gaan kiezen voor gezond voedsel en kijken vervolgens met alle partijen of die ideeën kunnen worden uitgevoerd. Wat we van dit programma leren, wordt weer gebruikt in de volgende Food Boost Challenge.” En de boeren in eigen land, gaat DSM die ook lokaal helpen? “Als je wilt dat het inkomen en de omstandigheden van boeren verbetert, moet je ook bij je eigen omgeving beginnen. Dat is waarom ik eerder in Trouw het stuk heb geschreven met daarin de oproep: ‘We moeten zorgen dat het verdienmodel van onze boeren anders en beter wordt. Als we willen dat ze duurzamer gaan produceren, dan moet je duurzaamheid goed belonen. Alleen dan kan de boer zijn investeringen terugverdienen en een financieel gezond bedrijf doorgeven aan zijn kinderen.’” Hoe gaan we dat doen? “Dat is helemaal niet zo moeilijk, want het huidige verdienmodel is nog van net na de Tweede Wereldoorlog: produceer veel en veilig voedsel voor de wereldmarkt. Maar je kunt ook zeggen, produceer duurzaam. We kunnen alles zo goed meten, per boerderij kun je laten zien wat de uitstoot is. Dus maak een verdienmodel waar een boer meer krijgt als het bedrijf de uitstoot verlaagt. En betaal dan ook niet dun. Je moet ze goed betalen voor de dingen die ze doen.” Dus daar heeft de overheid dus een rol? “Ja, daar hebben we allemaal een rol, ook DSM, en de supermarkten. Wij zullen zeker die maatschappelijke verantwoordelijkheid nemen als de overheid met bredere plannen komt. Maar wat wij nu in dit project Food Boost Challenge zo belangrijk vinden: we doen het met, voor en door jongeren in Nederland. We hebben nog weleens de neiging om prachtige plannen te maken om de leefstijl van jongeren te veranderen, zonder aan die jongeren te vragen, maar waarom kies jij dat? Wat denk jij dat gezond is? Studenten gaan onderzoek doen onder hun peers en het gesprek aan om te zien: wat zijn nou de achterliggende prikkels op het keuzegedrag van de jongeren? Dan gaat de universiteit analyseren om vervolgens met de partners oplossingen te bedenken. Het is een drietrapsraket.” Jullie hebben ambitieuze doelstellingen, een groot commitment en zijn een internationaal bedrijf. Hoe gaat DSM al die mensen bereiken? “We kijken altijd hoe we zowel mondiaal als lokaal kunnen bijdragen aan een betere wereld. Dat hebben we ook altijd gedaan, ook toen we nog een chemiebedrijf waren. We vinden dat we altijd die sociaalmaatschappelijke verantwoordelijkheid moeten pakken. Daarnaast zijn we al heel lang bezig met oplossingen, zoals voor emissiereductie en tegen het leegvissen van onze oceanen. Je moet als bedrijf vooruitkijken: hoe blijf je relevant en hoe zorg je dat die dingen die je zelf relevant vindt, ook relevant zijn voor de samenleving?” Zeg het maar! “Wij investeren een behoorlijk deel van onze winst weer in innovatie: het streven is om 20 procent van onze omzet uit die innovatieve science based-oplossingen te halen. Dat hanteren we al jaren als bedrijf en dat maakt dat wij steeds oplossingen zoeken voor de knellende problemen die wij vandaag en morgen zien.” Wat is jouw persoonlijke drive om je elke dag in te zetten voor gezondheid, nu bij DSM? “Mijn hele werkzame leven houd ik mij al bezig met gezondheid, dus ik zit niet toevallig bij de DSM. Hier zetten we gezondheid van mens, dier en planeet centraal. Het een kan niet zonder het ander. Je kan niet zeggen, we doen goed voor de mens, terwijl je ondertussen grote delen van het oerwoud omhakt. Ik geloof dat we alleen kunnen voortbestaan als we een duurzame samenleving hebben. En daarbij moet je iedereen meenemen, ook de armsten op deze wereld, ver weg en dichtbij.” En gaan we het redden? “Natuurlijk gaan we het redden, maar daar moet wel iets voor gebeuren, het gaat niet vanzelf. Maar ik heb er alle vertrouwen, ook als je kijkt naar wat we samen kunnen en welke wetenschappelijke vooruitgang we boeken.”