Marc Seijlhouwer 11 maart 2021, 11:31

Waterstof voor een dollar per kilo? Israëlische start-up maakt grote beloften

De Israëlische startup H2Pro haalde recent 22 miljoen op voor de bouw van een nieuw soort elektrolyser. Deze kan uit water en duurzame stroom goedkope waterstof maken; volgens het bedrijf kan de techniek ervoor zorgen dat groene waterstof in 2030 een dollar per kilogram kost.

Adobestock waterstof luchtbellen

Het bedrijf, dat onder andere geld kreeg van Microsoft-oprichter Bill Gates, wil met de nieuwe kapitaalinjectie zo snel mogelijk een prototype van hun nieuwe waterstoffabriek bouwen. Als die werkt zoals de startup verwacht, staat volgens hen niets een grote doorbraak in de weg: grootschalige waterstofproductie voor veel minder geld dan het nu kost.

Waterstof met groene stroom

Daarmee zou H2Pro goud in handen hebben. Hoewel veel bedrijven en overheden graag meer duurzame waterstof zien, zit de realiteit op dit moment tegen. Groene waterstof is vele malen duurder dan waterstof gemaakt met aardgas (ongeveer twee tot zes keer duurder), er zijn nog maar weinig elektrolysers met een groot vermogen op de wereld, en er is te weinig duurzame stroom om al die elektrolysers te laten draaien.

Lees ook: Concurreert groene waterstof in 2030 met aardgas?

Volgens H2Pro kan dat veranderen met hun systeem. Ze bouwen een waterstoffabriek die, net als gewone elektrolysers, water met behulp van duurzame stroom splitst in waterstof en zuurstof. Maar waar dit bij een gewone machine tegelijkertijd gebeurt, gaat het in het H2Pro-systeem in aparte fases. Eerst gaat een watermolecuul door een elektrische ontleding, en daarna door een ontleding met warmte (thermolyse).

Veel goedkoper en efficiënter

Het eindresultaat is hetzelfde, maar je hebt door dit systeem geen membraan meer nodig. En laat dat nou een van de duurdere dingen zijn in een klassieke elektrolyser. Bovendien is dit proces volgens de makers veel efficiënter: de nieuwe electrolyser zet maar liefst 95 procent van de energie uit de gebruikte stroom om  in waterstof. Bij de nu gangbare elektrolysers is dat maar 60 tot 70 procent, hoewel dat percentage waarschijnlijk verbetert in de komende jaren. De claim over het rendement is overigens controversieel en alleen in een laboratorium aangetoond.

Als groene stroom ruim voorradig is en de prijs dus daalt (bijvoorbeeld als het hard waait of er veel zon schijnt) kan dit efficiënte systeem in 2030 al groene waterstof leveren voor een dollar per kilo. Dat is vele malen goedkoper dan groene waterstof nu is (2,50 tot 6 dollar per kilo). Het is ongeveer even duur als waterstof gemaakt van fossiele brandstof.

Die prijs kan alleen gehaald worden als de techniek naar behoren werkt en vervolgens snel in grote fabrieken wordt toegepast. Of dat gaat lukken, is maar de vraag; voorlopig moet H2Pro eerst bewijzen dat hun technologie aan de beloften voldoet. De 22 miljoen dollar die ze ophaalden zal daarbij helpen.

Lees ook: Er zijn miljarden nodig om de transitie naar groene waterstof mogelijk te maken

Een derde van alle broeikasgassen komt vanuit de voedselketen

De onderzoekers van het Joint Research Centre maakten een database met alle gegevens over uitstoot in de voedselketen van 1990 tot 2015. Wat blijkt? De uitstoot is volgens deze gegevens hoger dan uit eerdere studies naar voren kwam. Tussen de 25 en 47 procent van alle broeikasgassen die de mens veroorzaakt komen vrij in de voedselketen.Vleessector scoort slechtDaarbij hebben de onderzoekers elk aspect meegenomen: van het kappen van regenwoud voor landbouw, de methaanuitstoot van runderen en schapen, het transport van vlees en groenten en de verpakkingen. Allemaal dragen ze hun steentje bij aan de gigantische CO2-uitstoot, maar veeteelt is de grootste bron van uitstoot. Dat komt voor een belangrijk deel door de methaanuitstoot van runderen, omdat methaan een veel krachtiger broeikasgas is dan CO2. Ook qua land- en watergebruik scoort de veesector slecht.Lees ook: Is een voedselbos beter voor het milieu?Om de uitstoot te verlagen moet de voedselsector veranderen. Maar buiten consumentengedrag aanpassen (minder vlees eten, meer (lokale) groenten die niet verpakt zijn) lijkt er weinig mogelijk. Toch werkt de sector aan veranderingen. Voedselverspilling tegengaan zorgt bijvoorbeeld voor minder CO2. Ook zijn er technologische oplossingen zoals veevoer waardoor koeien minder methaan uitstoten. Met biovergisters kan een boer duurzamer gas maken om mee te verwarmen, en komen de schadelijke gassen niet (meteen) in de atmosfeer.VerpakkingenGrote bedrijven proberen bovendien veel te doen op het gebied van verpakkingen. Dat is niet eenvoudig; vooral vlees en voorgesneden groenten moeten in plastic verpakt worden om vers te blijven. Supermarktketen Tesco bracht in 2017 een verpakking op de markt van gerecycled plastic. Dat is beter voor de afvalberg, en er is minder CO2-uitstoot door plastic te hergebruiken. Hetzelfde geldt voor biologisch afbreekbare verpakkingen, bijvoorbeeld gemaakt van mais.Omdat de dieren zelf echt de grootste bijdrage leveren aan de uitstoot in de industrie, moet daar uiteindelijk iets veranderen. Een kleinere veestapel en een andere manier van bedrijfsvoering kan veeteelt klimaatvriendelijker maken. Bijvoorbeeld met kringlooplandbouw, waarbij een boer veevoer verbouwt op zijn eigen grond. Daardoor is er in ieder geval geen transport meer nodig en wordt er geen regenwoud meer gekapt om veevoer te verbouwen.Lees ook: Is kringlooplandbouw het antwoord op de problemen in de veesector?