Romy de Weert 07 februari 2022, 10:54

Meer greenwashing bij grote multinationals

Steeds meer bedrijven claimen duurzaam te zijn, maar uit nieuw onderzoek blijkt dat vooral grote multinationals valse, misleidende of dubbelzinnige groene claims gebruiken.

Adobe Stock 307759802 Editorial Use Only Maersk is het enige bedrijf met een positieve score. Het bedrijf heeft concrete doelen en aantoonbare plannen om de ambities te realiseren. | Credits: Adobe Stock

Er komen meer duurzame bedrijven bij, maar ook steeds meer grote bedrijven met misleidende duurzaamheidsclaims. Dat blijkt uit een onderzoek van de onderzoekbureau’s Carbon Market Wactch en NewClimate Institute. Ze onderzochten de marketing en PR-uitingen van 25 grote multinationals, zoals Volkswagen, Nestlé, Unilever en Sony. Per bedrijf analyseerden de onderzoekers of de duurzaamheidsclaims wel meetbaar en voldoende onderbouwd zijn. En dat bleek tegen te vallen.

“Terwijl de druk op bedrijven om op te treden tegen klimaatverandering toeneemt, missen hun ambitieus klinkende claims maar al te vaak echt inhoud”, zegt hoofdauteur van het onderzoek Thomas Day van New Climate in een persbericht. “Dat kan zowel consumenten als regelgevers misleiden. En zelfs bedrijven die het goed doen, overdrijven hun ambities.”

De gevolgen van de misleidende claims is volgens de onderzoekers groot. “Greenwashing is geen misdaad zonder slachtoffers, aangezien consumenten en besluitvormers voor de gek worden gehouden door te denken dat bedrijven er alles aan doen om hun klimaatimpact aan te pakken”, merkt Gilles Dufrasne van Carbon Market Watch in hetzelfde bericht op. “Het is tijd dat regeringen ingrijpen om bedrijfsclaims te reguleren en een einde te maken aan misleidende advertenties.”

Netto nul blijkt geen nul te zijn

Het meest opvallende resultaat uit het onderzoek bleek de ambities van bedrijven om netto-nul te zijn. Netto-nul betekent dat je als bedrijf geen broeikasgassen meer uitstoot. Maar in werkelijkheid kwamen de meeste netto-nul ambities van de bedrijven neer op emissiereducties van gemiddeld 40 procent. Door mazen in de wet te gebruiken, gegevens weg te laten en startdata te kiezen van wanneer hun uitstoot het hoogst was, proberen bedrijven zich groener voor te doen dan ze daadwerkelijk zijn.

Het Deense scheepvaartbedrijf Maersk kreeg als enige bedrijf een positieve beoordeling. Het bedrijf heeft doelen gezet om in 2040 klimaatneutraal te zijn en spant zich volgens het onderzoek aantoonbaar in om dat te realiseren. Eerder kondigde Maersk aan in 2023 het eerste schip op methanol te laten varen. Lees hier waarom dat een doorbraak is voor de scheepvaart.

Dit moet er gebeuren

Carbon Market Watch doet naar aanleiding van de bevindingen van het onderzoek een aantal beleidsaanbevelingen om misleiding tegen te gaan. Zo zouden overheden claims al ‘netto nul’- en ‘koolstofneutraliteit’ moeten verbieden, en zouden bedrijven consumenten en investeerders altijd een compleet beeld moeten geven. Bovendien zouden bedrijven de uitstoot van fossiele brandstoffen niet mogen compenseren met koolstof die is opgeslagen in niet-permanente koolstofputten, zoals bossen of in de bodem.

De beleidsaanbevelingen zijn vandaag verstuurd in een brief naar de EU-beleidsmakers. De auteurs sporen de beleidsmakes aan om de punten over te nemen. In Nederland doet de Autoriteit Consument en Markt (ACM) onderzoek naar misleidende duurzaamheidsclaims bij bedrijven in de energie-, voeding-, en retailsector. Lees hier wat de gevolgen zijn als de claims niet blijken te kloppen.

Schrijf je in voor onze Newsbreak: iedere dag rond 12 uur het laatste nieuws

Wil jij iedere middag rond 12 uur het laatste nieuws over duurzaamheid ontvangen? Dat kan! Schrijf je hier in voor onze Newsbreak.

‘Dit zijn de 6 beste circulaire bedrijven van 2022’

Of het nou gaat om een vloer, matras, huis of fiets. Op allerlei vlakken gaan bedrijven aan de slag met circulariteit. Op maandag 7 februari kiest het publiek in drie categorieën het beste circulaire project of product uit een shortlist. De categorieën zijn Business Large, Business Small en Public. Uit 161 inzendingen zijn per categorie de drie beste geselecteerd. Dit zijn de bedrijven die met hun product kans maken op de prijs: Interface Vloerenfabrikant Interface heeft duurzaamheid en circulariteit hoog in het vaandel staan. In 1994 gooide oprichter Ray Anderson het roer van het beursgenoteerde bedrijf om. “We hebben de filosofie in de jaren '90 ontwikkeld, maar we wisten toen nog niet hoe we het moesten aanpakken,” zei Nigel Stansfield, CEO EMEA in een eerder interview met Change Inc. Jarenlang probeerde het bedrijf allerlei dingen uit, leerde, maakte fouten en ging doodlopende wegen in. Het leidde tot drie focuspunten: fabrieken, producten en leveranciers. Zo wil Interface ervoor zorgen dat hun fabrieken geen negatieve invloed hebben op de omgeving, maakt het tapijten van afgedankte visnetten en ontwikkelt het nu een tapijttegel die zelfs CO2 opslaat. Janssen de Jong Bouw Jansen de Jong Bouw is een bouwbedrijf dat aan circulair gestapelde bouwconcepten werkt. De onderdelen van de woningen zijn los te maken. Hierdoor kunnen de elementen aan het eind van de levensduur een tweede leven krijgen. Daarnaast gebruikt het bedrijf zoveel mogelijk hergebruikt materiaal. De daken bestaan bijvoorbeeld uit tweedehands hout. Niaga Niaga ontwerpt recyclebare matrassen, tapijten en meubelpanelen. Het bedrijf werkt graag samen. Zo ontwikkelde het in 2014 samen met chemiebedrijf DSM een nieuwe technologie voor een volledig recyclebaar tapijt. Het nieuwe tapijt bestaat uit slechts één materiaal: polyester. “Het gebruikte polyester tapijt is volledig recyclebaar", zei Elvira Luykx van DSM eerder tegen Change Inc. Eind 2017 zocht DSM-Niaga de samenwerking met Auping voor een circulair matras. Dat matras is sinds 2020 te koop. Lees meer: DSM-Niaga en Ecor: Twee scale-ups die samen naar nieuwe hoogtes stijgen Het Hof van Cartesius Het Hof van Cartesius is een ontmoet- en werkplek in Utrecht. Het bestaat uit acht circulaire gebouwen met in totaal 3.500 vierkante meter aan werkruimte, horeca en vergaderruimte voor circa 110 creatieve en duurzame ondernemers. Bij de bouw en inrichting koos het Hof zoveel mogelijk voor gebruikte materialen. Zo kome oude spoorrails, kozijnen en vloerbalken terug in de gebouwen. In totaal is 90 procent van de gebouwen circulair, omdat het Hof toch een paar nieuwe materialen moest gebruiken. Onderstaande mini-docu vertelt meer over de ontmoet- en werkplek:Sunt Sunt redt bananen uit de prullenbak door er producten van te maken. Het gaat om bananen die het supermarkt-schap niet bereiken omdat ze niet voldoen aan de cosmetische standaarden van de voedingsindustrie. Niet alleen kleine, te kromme of te grote bananen worden verspild. Maar ook groene, rijpe en losse bananen. Sunt maakt er bijvoorbeeld bananenbrood en granola van. Zonder geraffineerde suiker, boter of olie. Vaak zijn de producten lactose- en glutenvrij. Roetz Roetz is een fietsenproducent die fietsen bouwt op basis van hergebruikte frames. Elk jaar worden ongeveer 1 miljoen fietsen afgedankt. Roetz reinigt en bewerkt de onderdelen die nog in orde zijn. Volgens het bedrijf is de huidige collectie voor 30 procent circulair. Voor OV-fietsen komen ze op 70 procent. Roetz is een sociale onderneming die mensen opleidt tot fietsmonteur. Onderstaande video biedt een kijkje in de fabriek:Circulariteit in de publieke sector Naast het bedrijfsleven komen ook hogescholen, woningcorporaties en gemeenten in aanmerking voor een prijs. Dat zijn dit jaar de Aeres Hogeschool uit Almere, de Amsterdamse woningcorporatie Eigen Haard en Greendeal Autodelen uit Utrecht. Circulaire economie draait om de R-ladder Bij de keuze voor de finalisten keek de jury onder andere naar ‘de R-ladder’. Hoe hoger op de ladder hoe beter. Het gaat om maximale herbruikbaarheid en minimale waardevernietiging van grondstoffen en materialen. Dit jaar lette de jury extra op de afbouw van lineaire praktijken. De R-ladder verwijst in goed Nederlands naar de volgende zaken: refuse, rethink, reduce, re-use, repair, refurbish, remanufacture, repurpose, recycling en recover. Lees meer over de R-ladder op de website van de Rijksdienst voor Ondernemend Nederland. En de winnaars zijn... Janssen de Jong Bouw won met hun project Modufair in de categorie grote bedrijven. Roetz werd beloond in de categorie kleinere bedrijven. De winnaar in de publieke categorie wordt later vandaag bekend.