Sebastian Maks
24 juli 2024, 08:05

Amerikaanse start-up maakt kweekzuivel met CO2 als hoofdingrediënt

Een Amerikaanse start-up genaamd Savor heeft een manier gevonden om van CO2 gecultiveerde boter, kaas, ijs en melk te produceren. Het gaat om échte vetten, benadrukt het bedrijf, geen vervangers. Maar in tegenstelling tot zuivel komt er bij de producten van Savor geen koe aan te pas.

Volgens filantroop Bill Gates is de kweekboter van Savor niet van zuivel te onderscheiden.

‘Wij maken vet’, luidt de ludieke slogan van de start-up uit Californië. In het specifiek: vetten die zijn gemaakt zonder dieren of planten. De productie van traditionele zuivel trekt een zware wissel op het welzijn van koeien en brengt een aanzienlijke CO2-uitstoot met zich mee. Daarnaast is voor plantaardige oliën veel water en land nodig, wat het gevaar van een monocultuur dichterbij brengt. Voor Savor waren dat redenen genoeg om op zoek te gaan naar een alternatief.

Vet uit CO2

En dat is gelukt. Het bedrijf is erin geslaagd om kweekvet te maken van een wel heel opmerkelijk ingrediënt: CO2. ‘Een overvloedige grondstof’, benadrukt Savor. Door middel van hitte, zuurstof en een klein beetje waterstof kan het bedrijf CO2 uit de lucht omzetten in eetbare vetten. Het gaat dan niet om een element dat lijkt op vet, maar om daadwerkelijke vetmoleculen zoals je die ook in dieren en planten vindt. De vetten kunnen vervolgens gebruikt worden om voedsel in te bakken, maar ook om kaas, ijs, melk en boter mee te maken.

‘Echt’ vet

De focus van Savor ligt momenteel op de productie van kweekboter. Doordat het vet in de boter ‘echt’ is, denkt het bedrijf dat die geliefd zal worden door consumenten. De smaak en het mondgevoel zouden namelijk niet veel verschillen van de zuivelvariant. Naar de komst van kweekvlees wordt vanwege dezelfde reden in verschillende landen reikhalzend uitgekeken.

Het bedrijf werkt momenteel aan het commercieel beschikbaar maken van zijn kweekboter. Tegen The Guardian zei CEO Kathleen Alexander wel dat dat nog even zal duren. “Op dit moment werken we aan goedkeuring van de regelgevende instanties om onze boter te kunnen verkopen. We verwachten op zijn vroegst in 2025 met de verkoop te kunnen beginnen.”

Gates again

Inmiddels heeft Alexander steun gekregen van de filantroop Bill Gates, die in Savor heeft geïnvesteerd. “Ik heb de producten van Savor geproefd en ik kon niet geloven dat ik geen echte boter at”, schrijft hij op zijn blog. “De grote uitdaging is om de prijs omlaag te krijgen, zodat producten als die van Savor betaalbaar worden, even duur als dierlijke vetten of minder. Savor heeft hier een goede kans van slagen, omdat de belangrijkste stappen van zijn vetproductieproces al werken in andere industrieën.”

Lees ook:

Naar netto nul uitstoot in 2040: hoe denkt Vattenfall die énorme klus te klaren?

“Ondernemers krijgen vandaag de dag een heleboel uitdagingen voor hun kiezen. Corona had een grote impact, ondernemers zagen grondstof-en energieprijzen stijgen door de oorlog in Oekraïne. Daarnaast willen en móeten we met zijn allen van de fossiele brandstof af. We hebben daartoe afspraken gemaakt in het Klimaatakkoord van Parijs. Binnen Vattenfall hebben we grote groene ambities. Zo willen we over zes jaar 64 procent minder CO2 uitstoten, en op netto nul uitkomen in 2040 ten opzichte van basisjaar 2017. We verwachten dat er dan nog een beetje CO2-uitstoot overblijft. Dat gaat om emissies die nodig zijn om van het gas af te komen, bijvoorbeeld door de productie en transport van grondstoffen voor windmolens.” “Duidelijke cijfers, maar het in kaart brengen van de uitstoot en het stap voor stap terugdringen ervan is een enórme klus. Het complexe is namelijk dat het om twee zaken gaat. Enerzijds draait het om onze eigen CO2-uitstoot, door onze energie-opwek of de inkoop van producten die door onze leveranciers moeten worden vervoerd. Maar de meeste uitstoot - zo’n 64 procent - vindt plaats bij het energieverbruik van onze klanten.” Drijvend zonnepark “In Nederland telt Vattenfall 1,9 miljoen afnemers, van wie 20.000 grootzakelijke klanten. Denk aan bedrijven in de vastgoedsector, industrie, transport en opslag en de agribusiness waaraan we gas en elektriciteit leveren. Of meer specifiek: woningcorporaties, tuincentra, papierfabrikanten, datacenters. En ook bedrijven met een zeer intensief productieproces, in de petrochemische sector bijvoorbeeld of in de aardolieraffinage. Veel bedrijven zijn al zelf actief bezig met verduurzaming. Onze rol is om ze, als ze dat niet zijn, bewust te maken van de praktische gevolgen van het Klimaatakkoord, en om oplossingen aan te dragen voor de verduurzaming van het bedrijf.” Hernieuwbare energie “De basis voor verduurzaming is allereerst energie uit hernieuwbare bronnen. Daarvoor bouwen we wind- en zonneparken. De elektriciteit die zo wordt opgewekt, leveren we aan onze klanten. Op de Noordzee is onlangs een van de grootste windparken op zee geopend, Hollandse Kust Zuid. Ook verkregen we onlangs de vergunning om in IJmuiden windpark Zeevonk (IJmuiden Ver Bèta) te bouwen, waarmee we 2 gigawatt (goed voor circa 2 miljoen huishoudens, red.) aan extra capaciteit kunnen toevoegen. Daar komt een drijvend zonnepark bij van 50 megawatt. En we gaan daar ook nog een elektrolyser bouwen, die een groot deel van de elektriciteit van ons windpark gaat omzetten in groene waterstof. Die brandstof is met name bedoeld voor de verduurzaming van de industrie en transport. Dat zijn heel belangrijke stappen die we zo zetten” Minder gasverbruik “Naast elektriciteit uit hernieuwbare bronnen is elektrificeren een belangrijke weg naar minder CO2-uitstoot. Bedrijven kunnen grote stappen zetten in het verminderen van hun gasverbruik, door bijvoorbeeld warmtepompen en e-boilers te installeren, die werken op elektriciteit. Ook breiden we onze warmtenetten uit – ook wel bekend als stadsverwarming – en onze warmte- en koudeopslag. Dat is een duurzame methode om energie in de vorm van warmte of koude op te slaan in de bodem, waarmee je kassen of gebouwen kunt koelen of verwarmen.” Dit alles draagt eraan bij dat wij en onze klanten minder gas hoeven te gebruiken in de bedrijfsvoering. “Daarmee hebben die grote groene ambities ook gevolgen voor onze zakelijke klanten. Als bedrijf moet je eigenlijk accepteren dat het leveren van gas steeds minder wordt en dat je op termijn, of eigenlijk nu al, moet kijken naar alternatieven. Ondernemers zullen bewuster na gaan denken over de keuzes die ze maken en waarin ze investeren. CO2-reductie is voor bedrijven ook gewoon een business case: loont het om investeringen te doen in zonnepanelen, in batterijen of e-boilers? Mijn antwoord zou dan altijd zijn: ja! Je kunt er als bedrijf niet meer omheen, en duurzaamheid is ook een factor waar klanten je op beoordelen. Energie was voorheen ook een thema dat hoorde bij de inkoper of duurzaamheidsmanager. Nu is het een dossier op de directietafel. Energie is strategischer geworden, door alle factoren waar je als bedrijf rekening mee moet houden.” Overbelast elektriciteitsnet “Als we het hebben over uitdagingen, dan is netcongestie soms wel een bittere pil. Want de technologie om de switch te maken van gas naar elektriciteit is er. Alleen die capaciteit op het net krijgen, dat is in een flink aantal gebieden lastig. Netbeheerders en de overheid zitten niet stil om die capaciteit te vergroten, maar het kan bijten in de duurzame ambities van onze klanten om grote stappen te zetten.” “Zo wilde Intratuin een nieuw distributiecentrum in gebruik nemen dat volledig was geëlektrificeerd en waarvoor ook veel koeling nodig was. Helaas kregen ze niet de gewenste capaciteit op het elektriciteitsnet bij de netbeheerder. Wij hebben toen een batterij helpen installeren die het tuincentrum, bij voldoende capaciteit, heeft kunnen volladen, om zo de elektriciteit op een ander moment weer te kunnen gebruiken. Bij Holbox, een fabrikant van kartonnen displays, zijn we de mogelijkheid aan het bekijken om de zonne-energie van hun 3.000 zonnepanelen op te slaan in batterijen. Voor onze klanten willen we een sparringpartner zijn om de transitie naar het gebruik van minder fossiele brandstoffen te maken.” Niet achterom kijken “Het mooie is: ik merk dat onze groene ambities creativiteit stuwt. Je moet elkaar vinden als energiebedrijf, netbeheerder, overheid en onderneming. Door alle sectoren heen zie je samenwerking en integratie. Niemand kijkt meer achterom. Als het om verduurzaming gaat, wil iedereen naar voren, naar hetzelfde punt. Soms gaat de één sneller dan de ander, maar belangrijk is om elkaars hand te blijven vasthouden onderweg. Ik heb er alle vertrouwen in dat dat gebeurt.” Lees ook: MarktRappodcast: dit gebeurde er op de energiemarkt in juniEnergie-expert Remco de Boer over een kwart eeuw transitie: ‘Nederland moet zich niet isoleren in zijn eigen gelijk'Explosieve groei windparken op Noordzee snel voorbij als industrie niet meer stroom kan gaan gebruikenNederland had in tweede kwartaal 6 dagen kunnen draaien op weggegooide groene stroomDit artikel is gemaakt door een van onze expertredacteuren in samenwerking met onze partner Vattenfall. Change Inc. werkt met partners die de klimaattransitie aanjagen. Zij kunnen cases presenteren waar anderen zich aan kunnen optrekken en zijn eerlijk over de uitdagingen. Niet één bedrijf is al 100 procent duurzaam, maar veel zijn onderweg. Dankzij ons partnermodel zijn onze artikelen gratis toegankelijk voor iedereen. Benieuwd naar hoe wij werken? Klik hier.