Dat blijkt uit het rapport Food in a green light, dat het Europees Milieu Agentschap (EEA) samen met het Planbureau voor de Leefomgeving (PBL) publiceert. Een van de conclusies is dat wanneer de EU de Sustainable Development Goals (SDG’s) in 2030 wil behalen, een ingrijpende omvorming van het huidige voedselsysteem nodig is.
Het Europese voedselsysteem omvat de activiteiten van landbouw, visserij, handel, voedselverwerking, distributie en de verkoop van voedsel door supermarkten en restaurants. Deze activiteiten hebben volgens het EEA en het PBL invloed op de fysieke leefomgeving, zowel binnen als buiten Europa.
Milieu-impact voedselsysteem
Zo wordt in het voedselsysteem veel energie gebruikt. In 2013 betrof dit circa 26 procent van het totale energiegebruik in Europa. Dat leidt tot een aanzienlijke uitstoot van koolstofdioxide. Daarnaast is de landbouw verantwoordelijk voor een fors deel van de uitstoot van broeikasgassen, zoals methaan en lachgas. Deze is echter wel gedaald sinds 1990. Verder heeft de landouw een flink aandeel in het gebruik van zoet water, en is er sprake van aanzienlijke stikstofverliezen.
Ook spreken het EEA en PBL van overbevissing, vooral in de Middellandse Zee. Daarnaast eten veel mensen in Europa minder gezond, terwijl met name in Zuid- en Oost-Europa niet iedereen goed voedsel kan betalen, aldus de organisaties.
Duurzaam voedselsysteem
Volgens het rapport kunnen deze uitdagingen niet één voor één worden opgelost, maar moet er meer vanuit het voedselsysteem worden gekeken. Voor gezonder en duurzamer eten, minder voedselverspilling en het ondersteunen van boeren en vissers bij duurzamere productiewijzen is de betrokkenheid van vele actoren nodig.
Huidig beleid richt zich vooral op boeren, vissers en consumenten, terwijl juist partijen als supermarkten en levensmiddelenbedrijven nodig zijn om veranderingen te realiseren in productiemethoden, het terugdringen van voedselverspilling en het mogelijk maken van slimmere voedselkeuzes.
Voedselbeleid
De EU heeft nu geen voedselbeleid, maar wel beleid dat invloed heeft op landbouw, milieu en voedsel. Goed afgestemde veranderingen in de verschillende soorten van beleid kunnen volgens het EEA en PBL de omslag naar een duurzaam Europees voedselsysteem ondersteunen en versnellen. Zo kan het voedselsysteem leiden tot betere resultaten voor zowel huidige consumenten en de leefomgeving als voor toekomstige generaties.
Bron: Planbureau voor de Leefomgeving | Foto: Shutterstock.com
