Duurzaam en gezond voedsel is verre van saai, dat wordt bij de opening van het gloednieuwe gebouw direct duidelijk. Bezoekers worden getrakteerd op oogstrelende kleine gerechtjes, vers bereid met duurzame producten van merken van Unilever. Bijvoorbeeld een poke bowl met een plantaardige vinaigrette van Hellmann’s, veganistische kaviaar en kipstuckjes van de Vegetarische Slager.
De opening van het gebouw is een belangrijke mijlpaal voor Unilever, vertelt CEO Alan Jope. “Het onderzoekscentrum past bij onze missie: make sustainable living commonplace. Wageningen is een van de topuniversiteiten van de wereld, het Sillicon Valley of Foods. We zijn erg trots dat we hier ons onderzoekscentrum konden neerzetten.”
Lees ook: Unilever zet in op circulaire economie: 100.000 ton plastic besparen in 2025
Ecosysteem voor innovatie in voedsel
Unilever Foods Innovation Centre moet een ecosysteem worden van bedrijven, kennisinstellingen en maatschappelijke organisaties. De R&D (research & development) afdelingen van Unilever Nederland, Duitsland en Polen verhuizen allemaal naar Wageningen. Het gebouw draagt de naam ‘Hive’, oftewel bijenkorf. “We willen hier in volledige symbiose samenwerken met bedrijven, kennisinstituten en startups, alsof we gezamenlijk één organisme zijn”, vertelt Jope.
Louise Fresco, voorzitter van de Raad van Bestuur van Wageningen University and Research (WUR), spreekt van een paradigmashift die nodig is om de voedseluitdagingen waar de wereld voor staat aan te pakken. Hive laat volgens haar zien dat die verschuiving in volle gang is. “De academische wereld zoekt toenadering tot de private sector en andersom. Impact maken staat voorop. De wetenschap maakt gebruik van publiek geld, dus het moet een verschil maken. De actie ligt vervolgens bij de bedrijven.”
Lees ook: Louise Fresco: ‘Betaalbaar voedsel van goede kwaliteit met zo min mogelijk milieubelasting’
Ook de overheid maakt deel uit van het ecosysteem. “Onderzoek helpt Nederland om duurzame productie en klimaatneutrale landbouw mogelijk te maken. Bedrijven moeten dit vervolgens vertalen naar commerciële innovaties. De overheid helpt bij de financiering”, zegt Maarten Camps, secretaris-generaal van het ministerie van Economische Zaken en Klimaat. Hij is trots dat Unilever haar R&D hoofdkwartier in Nederland heeft gevestigd.
Wereldwijde voedseluitdagingen
Unilever is met haar schaal de aangewezen partij om actie te ondernemen, stelt Jope. Met grote merken als Hellmann’s en Knorr heeft het bedrijf een enorm bereik onder consumenten. Daarmee kan het bedrijf een grote impact maken als het gaat om de voedselvraagstukken van deze tijd. “Innovatie is hard nodig. Het voedselsysteem is kapot en we kunnen niet zo doorgaan”, zegt de CEO.
Voorafgaand aan de officiële opening door Koning Willem-Alexander werd er met verschillende experts ingezoomd op die voedselvraagstukken. Mette Lykke, oprichter en CEO van anti-voedselverspillingsapp Too Good To Go, herinnerde de zaal nog eens aan de gevolgen van voedselverspilling voor de planeet. “Er worden ontzettend veel broeikasgassen onnodig uitgestoten voor het voedsel dat we weggooien. Bovendien wordt 15 procent van het bewoonbare land gebruikt voor voedsel dat we weggooien.” Het gaat volgens Lykke om 50 ton verspilling per seconde.
Ook de sociale ongelijkheid baart haar zorgen. Er wordt namelijk allang genoeg voedsel geproduceerd om de gehele wereldbevolking te voeden. “Het is alleen ongelijk verdeeld.” Maar er is ook goed nieuws. De totale waarde van al dat weggegooide voedsel is € 1.3 bln, wat volgens Lykke betekent dat er ontzettend veel geld te verdienen valt met het tegengaan van verspilling.
Innovatieve oplossingen
Voedselverspilling tegengaan, meer voedingswaarde toevoegen aan producten, plantaardige producten ontwikkelen die betaalbaar én lekker zijn. Het zijn slechts enkele voorbeelden van thema’s die om innovatieve oplossingen en nieuwe samenwerkingen vragen. Dat is wat er in Hive moet gebeuren.
Het onderzoekscentrum herbergt onder andere verschillende laboratoria, testkeukens en een mini-fabriek waarin nieuwe producten op kleine schaal worden ontwikkeld en getest. Bovendien is het gebouw gedeeltelijk open voor publiek. Bezoekers kunnen binnenlopen en gebruik maken van de werkplekken en de publieke vergaderruimtes. Er is een demo-keuken, waar culinaire sessies en proeverijen plaatsvinden die voor iedereen zichtbaar zijn. En in het open auditorium kunnen food innovators door middel van lezingen hun kennis delen.
Energieneutraal
Ook het gebouw zelf is een duurzaam hoogstandje; het mag zich zelfs het meest duurzame multifunctionele gebouw ter wereld noemen. Het gebouw ontving een BREEAM-NL Outstanding certificering, de hoogste duurzaamheidsstandaard voor gebouwen. Paul de Ruiter Architects, Dura Vermeer Bouw Hengelo en adviesbureau DWA waren verantwoordelijk voor de innovatieve architectuur, bouw en ontwikkeling. Fokkema & Partners Architecten heeft voor Unilever het circulaire interieur ontworpen. Advies- en ingenieursorganisatie Arcadis was door Unilever gekozen voor het projectmanagement.
Mede dankzij de compacte bouwvorm, hoge isolatie en aanwezigheidsdetectie is het gebouw energieneutraal. Het glazen dak is voorzien van 1.550 zonnepanelen. "Met aandacht voor (dag)licht, uitzicht op groen, luchtkwaliteit, akoestiek en ergonomie draagt het gebouw bij aan de gezondheid en het welzijn van de gebruikers", meldt Paul de Ruiter Architects, dat verantwoordelijk was voor de architectuur. Het interieur is volledig circulair; veel meubilair van de R&D-locaties die naar het nieuwe pand verhuizen, is bovendien opnieuw gebruikt. "We hebben een integraal concept bedacht dat de bonte verzameling bestaand meubilair, met alle bestaande stofferingen, bureaubladen en schoonheidsfoutjes, volledig omarmt", licht Fokkema & Partners Architecten toe.
Begin dit jaar verkocht Jaap Korteweg zijn bedrijf De Vegetarische Slager aan Unilever. Hij was te gast in onze Green Leaders podcast. Luister nu: Jaap Korteweg verkocht de Vegetarische Slager om de grootste slager ter wereld te worden
Bron: Paul de Ruiter Architects | Hoofdbeeld: Ossip | In tekst beeld: Emma Rotman
