Hannah van der Korput
15 juni 2023, 16:30

De Nieuwe Keuken: 'Voor ons voldeden de huidige vleesvervangers gewoon niet'

Het idee voor De Nieuwe Keuken ontstond in de supermarkt, voor een schap vol vleesvervangers. Medeoprichter Sophie Tielrooij schetst hoe dat ging: “We stonden daar met een paar vrienden en hadden het over de teleurstelling die ons aanstaarde vanuit het schap. Voor ons voldeden de huidige vleesvervangers gewoon niet. De smaak is niet lekker en onze lichamen worden niet blij van de ingrediënten die erin zitten. Dat moet toch anders, dachten we.”

DNK 12 MEI1510 LAURAKNIPSAEL “We willen echt een pleidooi maken voor een nieuw soort keuken.” | Credits: De Nieuwe Keuken

De vriendengroep zette zijn teleurstelling om in een bedrijf: De Nieuwe Keuken. Zoals de naam al doet vermoeden, pleiten de oprichters voor een nieuwe manier van koken. Eentje waar groente centraal staat in plaats van vlees. “Want willen we de doelen uit het Klimaatakkoord van Parijs halen, dan moeten we massaal 75 procent minder vlees gaan eten”, benadrukt Tielrooij. “Tegelijkertijd eet 70 procent van de Nederlanders te weinig groente. Met De Nieuwe Keuken willen we het één vervangen door het ander.”

Pulled paddo’s

Daar komen de Lekker Fred’s Pulled Paddo’s om de hoek kijken: gekruide oesterzwamreepjes naar recept van Freddy Tratlehner a.k.a. Vjèze Fur (ja, die van De Jeugd van Tegenwoordig). Naast een carrière als rapper heeft Tratlehner zijn Lekker Fred kookshow op Instagram. In coronatijd bracht hij onder dezelfde naam een eigen kookboek uit. Later volgde dus het foodmerk met vrienden: De Nieuwe Keuken.

Volgens Tielrooij zijn paddenstoelen een geweldige vervanging van vlees. “Ze zitten tjokvol vitamines, mineralen en vezels. Bovendien groeit het in onze achtertuin. We werken samen met een teler in Noord-Holland die zo duurzaam en circulair mogelijk teelt.”

Van het waterverbruik dat gemoeid gaat met de paddenstoelenkweek, is Tielrooij zich bewust. “Kijk, echt duurzaam produceren bestaat gewoon niet. Je ontkomt niet aan verpakkingen, grondstoffen, transport en energie, maar we letten op alles wat we doen en willen het beter maken dan het nu is. Met onze producten besparen we 80 procent CO2-uitstoot ten opzichte van vlees.”

Lekker Fred’s Pulled Paddo’s. | Credit: De Nieuwe Keuken

Vleesvervanger?

Tielrooij noemt de pulled paddo’s geen vleesvervanger, maar een alternatief. Al doen de paddenstoelenreepjes wel sterk denken aan vlees. “Dat is een bewuste keuze”, zegt Tielrooij, “en heeft te maken met iets dat skeuomorphism heet. Dat is een term uit de designindustrie en betekent dat een nieuw product een link moet hebben met een oud product. Dit zorgt ervoor dat mensen beter snappen hoe ze dat nieuwe product moeten gebruiken. We noemen ons product wel gewoon bij de naam, namelijk paddo’s en bijvoorbeeld geen kipstuckjes met ck. Anderzijds hebben we wel de shoarmavariant, waardoor meteen duidelijk wordt wat mensen ermee moeten doen. We zien ook dat juist die shoarmavariant vaak als eerste wordt gekocht.”

Onnodige troep

Veel vleesvervangers krijgen de kritiek erg bewerkt te zijn. Tielrooij: “Dat is precies wat we met De Nieuwe Keuken niet willen. We houden het graag puur. Ik vind mijn gezondheid belangrijk, maar die van mijn kinderen des te meer. Mijn kinderen eten zelden vlees. Hetzelfde geldt voor vleesvervangers. Er zit gewoon echt veel troep in. Ik vind dat verschrikkelijk.”

Natuurlijk hebben sommige toevoegingen een functie, erkent ze. “We zeggen dan ook bewust geen onnodige zooi. Veel producenten van vleesvervangers hebben zich helemaal op eiwitten gestort, terwijl we die al ruim voldoende eten. Dat geldt ook vegetariërs en sporters. Dat is onnodig. Sterker nog: te veel eiwitten is ook weer niet goed. Het versterkt onder andere het hongergevoel.”

Uitbreiden

De Nieuwe Keuken wil mensen verleiden tot een duurzamere en gezondere keuze. Nu nog met de pulled paddo’s, maar in het najaar wordt ook een nieuw product gelanceerd. Daarnaast wil het bedrijf de distributiekanalen uitbreiden. Er wordt al samengewerkt met online supermarkten zoals Crisp en Picnic. Ook staan de gekruide paddenstoelen op het menu bij festivals zoals Lowlands, Best Kept Secret en Down The Rabbit Hole. Binnenkort wil De Nieuwe Keuken in de supermarkt liggen. “Zonder schaalvergroting geen impact”, verklaart Tielrooij.

Heftige aura

De ambitie van De Nieuwe Keuken is breder dan alleen productontwikkeling. Tielrooij: “We willen echt een pleidooi maken voor een nieuw soort keuken. We zijn ook bezig met een documentaire over de voedseltransitie. Hierin laten we zien wat er al gebeurt in Nederland en wat nog niet. Ook ontwikkelen we content zoals video’s en recepten. Alles om het eten van meer groente gemakkelijk en leuk te maken. Ik denk dat er best een heftige aura rondom het woord vegan zit. Veel mensen hebben daar toch moeite mee. Daarom willen wij juist de boodschap verkondigen: iedereen kan onze producten eten. Het is gezond en ook nog eens superlekker.”

Lees ook:

Noorwegen wil groots metalen uit de zeebodem trekken. Onverstandig, zeggen milieuwetenschappers

De vraag naar metalen gaat door het dak. Verwacht wordt dat we de komende decennia 3 miljard ton aan metalen en mineralen nodig hebben voor de energietransitie. Om windmolens en zonnepanelen van te maken, maar ook om te voldoen aan de gigantische vraag naar batterijen voor bijvoorbeeld elektrische auto’s. Helaas zijn die metalen schaars, waardoor overheden en bedrijven mogelijkheden zoeken om nieuwe bronnen aan te wenden. Metalen aardappels Zo wil de Noorse overheid metalen gaan mijnen in de Arctische oceaan. Het gaat om een gebied zo groot als Duitsland, waar de bodem rijk is aan metalen als kobalt, nikkel, koper en mangaan. Er zou ongeveer 38 miljoen ton aan koper in de bodem verwerkt zitten – bijna twee keer zoveel als de mondiale koperproductie in 2022. De metalen zitten onder meer verwerkt in stenen ter grootte van een aardappel, de zogeheten polymetaalknollen. Het Noorse ministerie van Olie en Energie gaat in de komende weken een plan indienen om de knollen op te zuigen van de oceaanbodem. Het nationale parlement moet daar vervolgens nog mee instemmen. Slecht voor het zeeleven Of dat zal gebeuren, is nog onzeker. Het plan van het Noorse ministerie is namelijk zeer omstreden, zowel onder beleidsmakers als onder milieuwetenschappers. In de eerste plaats omdat andere nabijgelegen landen vinden dat ze ook mijnrechten hebben – en dus de kans bestaat op stekelige onderhandelingen. Maar nog belangrijker: omdat diepzeemijnbouw de biodiversiteit kan aantasten. Een coalitie van ruim 700 mariene experts en beleidsmakers van 44 verschillende landen heeft opgeroepen om de oceanen met rust te laten, omdat een significant gedeelte van het leven op aarde er zijn thuis heeft. Ook op en om de polymetaalknollen huisvest zeeleven. De diepzeemijnbouw en het onttrekken van polymetaalknollen kunnen daarom desastreuze gevolgen hebben voor dat zeeleven en dus voor de biodiversiteit op aarde. 'Diepzeemijnbouw richt zeer waarschijnlijk grote schade aan' Mark van der Wal, ecoloog en adviseur bij het Nederlandse International Union for Conservation of Nature (IUCN NL), onderschreef die noodkreet in een eerder interview met Change Inc. “Volgens wetenschappers richt diepzeemijnbouw zeer waarschijnlijk grote schade aan. Dit is geen duurzame mijnbouw. Ook de VN erkent het niet als onderdeel van de duurzame blauwe economie”, zei hij. Volgens Van der Wal en IUCN NL is een volledig verbod op diepzeemijnbouw – genaamd een ‘moratorium’ – noodzakelijk om de oceanen te beschermen. Oproep tot een verbod Volgens het Noorse ministerie leiden de plannen om metalen te winnen in de Arctische oceaan niet tot een verhoogd risico voor het mariene leven. Volgens milieuexperts is dat niet mogelijk. Steeds meer landen beginnen zich dan ook achter zo’n moratorium te scharen, waaronder Frankrijk, Duitsland, Spanje en Chili. Meer over metalen en diepzeemijnbouw: Europese energietransitie in gevaar? Onderzoek waarschuwt voor grondstoffentekortMoet het oerwoud verdwijnen voor onze windturbines en batterijen?Duurzame mijnbouw: vier adviezen uit de wetenschap