CHANGE FOOD

“HAK gelooft dat plantaardig, lokaal en duurzaam geteeld voedsel de toekomst is”

Timo Hoogeboom, HAK

Verduurzamen met een gezonde dosis HAK-tivisme

Mensen helpen meer groenten en peulvruchten te eten, dat is de missie van HAK. Méér kwaliteitsgroenten en peulvruchten op het bord, passend binnen bestaande eetpatronen en bij de wijze waarop maaltijden worden samengesteld. Onze producten zijn lekker, gezond en makkelijk klaar te maken, met 100 procent natuurlijke ingrediënten. Plantaardig met een positieve impact op de gezondheid, en een minimale negatieve impact op onze planeet. Dat noemen we de Groene Keuken van HAK.

Gezondheid en duurzaamheid zijn overigens vertrouwde begrippen binnen HAK. Al sinds de oprichting in 1952 zit dit verankerd in ons bedrijfs-dna. Het motto van de familie Hak was ‘leven uit afhankelijkheid’, Het principe van wederkerigheid en respect voor mens en natuur staat centraal bij alles wat we doen. En: er is op dat vlak nog een hoop werk te verzetten.

Groenten en peulvruchten: daar kan nog wel een schepje bovenop

Groenten en peulvruchten zijn supergezond, dat weten de meeste mensen wel. Desondanks eten we er met zijn allen te weinig van. In Nederland en omliggende landen wordt slechts de helft van de dagelijkse aanbevolen hoeveelheid groenten gegeten. Met peulvruchten is het niet veel beter gesteld, hier wordt slechts een derde van de aanbevolen hoeveelheid gehaald. Meer groenten en peulvruchten eten is niet alleen beter voor de gezondheid. Het is ook beter voor onze planeet. De meeste groenten en plantaardige producten hebben een lage klimaatbelasting. Peulvruchten bevatten daarnaast ook veel plantaardige eiwitten en zijn de ideale vleesvervanger en kunnen daarmee een belangrijke rol spelen in de eiwittransitie.

De consumptie van groenten en peulvruchten stijgt al jaren niet. Waarom niet? Consumenten ervaren barrières als ‘ik zit vast in een routine, ik weet niet hoe ik het lekker klaar moet maken’ tot ‘ik heb er onvoldoende tijd voor’. Hoe je het op moet lossen? Met de juiste productoplossingen en campagnes aansluiten bij de bestaande routines van consumenten. Op een toegankelijke, makkelijke manier inspiratie en handelingsperspectief bieden. En dat alles kleurrijk en met een knipoog. Want mensen beleren over dat ze meer groenten moeten eten werkt absoluut niet.

Ook zijn we gestart met het Nutri-Score logo op onze producten om mensen te helpen gezondere keuzes met meer groenten en peulvruchten te maken in de supermarkt. In België en Duitsland staan deze inmiddels in de schappen en in Nederland voeren we vooruitlopend op de officiële introductie in 2021 een pilot uit op een deel van ons assortiment.

Teelt dichtbij huis

Het grootste deel (>80 procent) van alle groenten en peulvruchten telen we binnen een straal van 125 kilometer van onze fabriek in Giessen. Naast een lage ecologische footprint is er zo optimale controle op de kwaliteit van de teelt.  Voor populaire exotische bonensoorten zoals kidneybonen en kikkererwten is teelt dichtbij huis lastiger in ons zeeklimaat. Echter, we experimenteren hier wel met lokale teelt. Met kidneybonen beginnen we goede resultaten te boeken in Zeeland en schalen we de teelt verder op. Het is geen quick win maar we laten het niet los.

Duurzame lokale kringlooplandbouw

Om ook in de toekomst kwalitatief hoogstaand voedsel van dichtbij te blijven eten, is een omslag naar duurzame lokale kringlooplandbouw nodig. De teler van nu heeft een onhoudbaar verdienmodel. Telers zijn eigenlijk rentmeesters. Zij hebben de grond van hun ouders geërfd en geven deze op hun beurt weer aan de volgende generatie door. Alleen daarom al willen telers goed voor hun bodem zorgen. Maar ze zijn in een fuik gezwommen door commodity producten voor de wereldmarkt te produceren. Hierdoor worden de rendementen van wat zij op hun grond verbouwen steeds lager. Nog meer gaan telen is geen duurzame oplossing – niet voor de teler, niet voor de consument en niet voor de planeet.

Certificering

Een duurzamere oplossing die op korte termijn haalbaar is, is On the way to PlanetProof. Als het gaat over de combinatie tussen verduurzaming, grootschalige lokale teelt en opbrengstzekerheid is dit het meest optimale systeem. De drie aspecten zijn noodzakelijk voor de grote hoeveelheden groenten en peulvruchten die we bij HAK nodig hebben. On the way to PlanetProof betekent een verdere verduurzaming van de teelt. Het systeem wordt steeds strenger. In 2021 zullen al onze in Nederland geteelde groenten en peulvruchten (>80% van ons assortiment) de certificering On the way to PlanetProof hebben.  Een bewijs voor iedereen in de keten dat het om een duurzamere vorm van teelt en verwerking gaat. Onze gecertificeerde rode kool ligt sinds oktober in de winkels en de spinazie oogsten we op dit moment. Bieten volgen dit najaar en volgend jaar de zomergroenten en peulvruchten.

Meerprijs voor duurzame teelt

Duurzaam lokaal geteeld voedsel en korte transparante ketens met een aantrekkelijk verdienmodel voor de teler: dat moet nog wel veel beter. Alleen dan kunnen we ook in de toekomst kwalitatief, duurzaam en lokaal geteeld voedsel blijven eten. Doordat wij ons gecommitteerd hebben om aan telers compensatie voor de meerkosten van gecertificeerde gewassen te betalen, willen wij hen motiveren om duurzamer te telen. Uiteindelijk moet dit gedragen worden door de hele keten waarmee meer waardecreatie en een duurzamer verdienmodel voor de teler ontstaat.

Thema’s worden nu nog belangrijker

Welke structurele impact het coronavirus op onze maatschappij gaat hebben, valt nu nog moeilijk in te schatten. Echter, HAK zal zijn investeringen in onze Groene Keuken onveranderd doorzetten met de overtuiging dat de noodzaak om consumenten te helpen om meer groenten en peulvruchten te eten wellicht alleen maar groter gaat worden. Dat gaat naar mijn mening ook op voor de behoefte aan kortere, lokale en circulaire voedselketens. We blijven ons hiervoor inzetten met een gezonde dosis HAK-tivisme.


CHANGE Makers

Morgen wordt vandaag bedacht. De Change Community is een beweging van koplopers en toekomstmakers die samen de nieuwe economie vormgeven.