“Over drie tot vijf jaar verwachten we dat de toestroom van afgedankte EV’s echt op gang komt”, zegt Martijn Boelhouwer van Auto Recycling Nederland (ARN). Op het moment is de aanwas van oude elektrische auto’s beperkt. Nu komen ze nog vooral binnen na een ongeluk of voor reparaties. Maar met de komst van nieuwe wet- en regelgeving en een groeiend elektrisch wagenpark kan het niet anders dat daar snel verandering in komt.
Anders recyclen
“Bij ARN zorgen we ervoor dat we goed voorbereid zijn op de toename van afgedankte batterijen”, zegt Boelhouwer. Want hoewel elektrische en traditionele brandstofauto’s in principe bij dezelfde demontagebedrijven terechtkomen, zijn de verwerkingsmethoden zeer verschillend. En dat heeft natuurlijk alles te maken met de batterijpakketten in elektrische auto’s.
Recylingnetwerk voor auto’s
Samen met zo’n 300 partijen – van demontagebedrijven tot shredder- en recyclingbedrijven – geeft ARN vorm aan autorecycling in Nederland. Het recyclingnetwerk heeft ervoor gezorgd dat het recyclingpercentage van afgedankte auto’s hoog is. 98,7 procent van het gewicht van een auto krijgt namelijk een nieuw leven.
Het merendeel van de automerken is ook bij ARN aangesloten voor de recycling van batterijen. Hiervoor betalen de merken een beheerbijdrage afhankelijk van het gewicht van de batterij. Met deze financiering zet ARN samen met de bedrijven in het netwerk een recyclingproces op, van inzameling en demontage tot verwerking.
Batterij uit de auto
Het recyclen van een elektrische auto vraagt dan ook om een andere aanpak dan een traditioneel model. Dit proces begint bij het demonteren van de batterij uit een auto. Boelhouwer: “Om dit te doen heb je in de eerste plaats een opleiding nodig. Deze hebben we samen met opleidingsinstituut Innovam ontwikkeld, speciaal voor demontagebedrijven. Je werkt namelijk met hoge voltages op het moment dat je een batterij uit een auto demonteert. Daarnaast vereist demontage van elektrische auto’s specifiek professioneel gereedschap. In sommige gevallen kan het slim zijn als het demontagebedrijf beschikt over een dompelbak. In geval van brandgevaar, kan een batterij hier voor langere tijd in ondergedompeld worden om af te koelen en tot rust te komen.”
Second-use of materiaal recycling
“Eenmaal gedemonteerd kan een afgedankte batterij in de basis twee routes afleggen”, gaat Boelhouwer verder. “De eerste is de route van second use. In dat geval krijgt een batterij als geheel een andere bestemming. Te denken valt aan energieopslag. Bijvoorbeeld in de vorm van een mobiele aanhangwagen met batterijen die ingezet kan worden op diverse plekken, zoals bouwlocaties of bij evenementen. Bij de andere route, die het meest voorkomend is, worden de batterijen verwerkt door grote recyclebedrijven. Die zorgen dat de batterijen uit elkaar gehaald worden. De losse materialen en grondstoffen kunnen vervolgens weer gebruikt worden voor allerlei nieuwe toepassingen.”
Batterij recycling in Nederland
Op het moment bevinden die grote recyclebedrijven zich nog in het buitenland, in Duitsland bijvoorbeeld. Maar Boelhouwer verwacht dat dit soort bedrijven zich binnenkort ook in Nederland zal vestigen. Zo kondigde het Singaporese bedrijf TES al in 2021 aan een fabriek te willen bouwen in de haven van Rotterdam. Boelhouwer: “We horen van allerlei kanten signalen dat batterij-recyclebedrijven zich ook hier willen vestigen. Sommige stappen in de terugwinning van materialen uit batterijen zullen ook in Nederland gaan plaatsvinden.”
In 2022 werd 112.617 kilo aan batterijen gerecycled in Nederland.Nieuwe EU-regels
Het systeem voor het recyclen van EV-batterijen in Nederland is inmiddels dusdanig geregeld dat een batterij al voor 69 procent gerecycled wordt, waar de wettelijke norm momenteel ligt op 50 procent. “Maar we verwachten dat zowel ons eigen recyclepercentage als de wettelijke norm hoger kan gaan worden”, zegt Boelhouwer. “Nieuwe technologie en schaalgrootte gaan voor verbetering zorgen. Ook wordt het met nieuwe EU-wetgeving binnenkort verplicht om een bepaald aandeel gerecycled materiaal in nieuwe batterijen te verwerken. En straks krijgt iedere batterij uit een voertuig een materiaalpaspoort. Daarin komt precies te staan welke materialen in een batterij zitten en waar deze vandaan komen. Dat gaat de businesscase voor recycling versterken.”
Schaarse metalen
Bovendien wordt de roep om onafhankelijkheid van andere continenten steeds luider. Zo’n 75 procent van het mondiale aanbod van benodigde grondstoffen als lithium, kobalt en mangaan wordt geproduceerd door slechts een paar landen, zoals China, Congo en Chili. De delving van deze grondstoffen is milieuvervuilend en hulporganisaties stellen kritische vragen over de lokale arbeidsomstandigheden.
Strategisch belang
Onlangs bleek uit een nieuw rapport dat Europese automakers minder dan een vijfde van het aanbod schaarse metalen wisten te bemachtigen die nodig zijn tot 2030. Boelhouwer: “In de toekomst zal het merendeel van de auto’s in Europa elektrisch worden aangedreven. Dan is het belangrijk grip te houden op de daarvoor benodigde grondstoffen. Batterijrecycling heeft dus zeker ook een strategisch belang.”
Genoeg te doen
Ondanks de onvermoeibare opmars van batterij-elektrisch-aangedreven auto’s zal er voor de komende decennia voor demontagebedrijven nog genoeg ‘traditioneel’ recyclewerk overblijven. “In de EU mogen vanaf 2035 alleen nog maar uitstootvrije auto’s nieuw verkocht worden. Maar er blijven ook na die tijd genoeg fossiele auto’s op de weg. De fossiele auto’s die tegen 2035 verkocht worden, gaan nog zeker twintig jaar mee. Tegen de demontagebedrijven in ons netwerk zeggen we bewust: bereid je voor op batterij-elektrisch. Maar ook voor de demontage van fossiel aangedreven auto’s blijft er voorlopig nog genoeg te doen.”
