Anna Roos van Wijngaarden 28 februari 2023, 15:37

Data recovery pop-up lokt consumenten om oude mobieltjes te recyclen

Veel consumenten hebben verlatingsangst als het om hun oude telefoons gaat. Vaak blijft een oud toestel nog jaren in een kast liggen. En dat is zonde, want een oude telefoon bevat veel kostbare materialen die je goed kunt recyclen. Daarom opende Vodafone deze week een pop-up store op het Utrechtse Stationplein om inleveren en recycling te stimuleren.

8d1c34d7 bb00 4be2 beb1 35c390cda5a4 Data-hersteller Stellar Data Recovery kan de data van elk oud mobieltje herstellen. | Credits: Vodafone

De pop-up store, die op de laatste dag van februari afloopt, kreeg bezoek uit alle windstreken: van Friesland tot het zuiden van het land. Ruim tweehonderd telefoons werden ingezameld voor recycling – opvallend veel Samsung klaptelefoons en oude Nokia’s, merkt een vertegenwoordiger van Vodafone op.

De terughaalactie gaf de consument twee opties: het direct laten verwijderen van alle data of het ontvangen van die data voordat de telefoon wordt gewist. Reparatiebedrijf SmartPhort en data-hersteller Stellar Data Recovery brachten de kabels, software en reparatietools mee om elk mobieltje in behandeling te nemen, ook de total loss gevallen.

Sentimentele data redden

Oude telefoons liggen om verschillende redenen te verstoffen in dozen en kasten. Sentimentele waarde aan persoonlijke video’s, foto’s en berichten kan daar één van zijn. Daardoor leveren mensen hun toestel niet in voor recyclage.

Volgens een vertegenwoordiger van Vodafone wilden de meeste deelnemers van de actie inderdaad hun data terug. Kees Jan Meerman, business unit directeur Europa bij Stellar Data Recovery: “Als de eigenaar zijn data wil bewaren en het lukt reparatiebedrijven niet om die eraf te halen, gaat het toestel naar ons data recovery bedrijf. Wij hebben diepgaande kennis om zelfs van zwaar beschadigde telefoons data te kunnen herstellen.”

Gedurende de actie werden bezoekers snel en gratis geholpen met het herstellen van hun data. Maar normaal gesproken is het herstellen van data erg duur. Volgens Meerman lopen de kosten al snel op tot 900 of zelfs 2.500 euro. Die hoge prijzen blijven een obstakel voor het inleveren van telefoons.

De recycle pop-up van Vodafone op Utrecht Centraal. | Credit: Vodafone

Wiscertificaat

Een andere drempel om oude toestellen in te leveren heeft te maken met veiligheid en privacy. “Consumenten willen zeker weten dat alles wat er op hun oude toestel staat gewist wordt”, legt Meerman uit. “Ze willen niet dat de volgende eigenaar bij hun gegevens kan komen. Daarom krijgen ze een certificaat van wissing mee, dat bevestigt dat de gegevens nooit meer kunnen worden teruggehaald.”

Metalen uit mobieltjes redden

Het CBS deed onderzoek naar ongebruikte elektronica in huishoudens en vond dat ruim de helft van de Nederlanders oude mobieltjes bewaart. Slechts tien procent van de toestellen wordt ingeleverd voor recycling, voornamelijk door die datadrempels die Vodafone wil aanpakken met de pop-up actie. De overige mobieltjes worden verkocht (25 procent) of weggegooid (2 procent).

In een telefoon zitten meer dan twintig soorten metaal, waaronder goud, platina en zilver. Het terugwinnen van die waardevolle grondstoffen is cruciaal om te voorkomen dat schaarse hulpbronnen nog meer onder druk komen te staan. Meerman: “Machines kunnen alle mobieltjes uit elkaar halen met magneten, zodat kostbaar materiaal weer kan worden gebruikt voor nieuwe producten”.

Volgens Meerman gaat het om zo veel waardevol materiaal dat nu niet wordt benut, dat recycling in principe financieel rendabel kan zijn. Toch gaat het op dit moment niet de goede kant op: de groei van e-waste was de afgelopen tien jaar veel hoger dan de groei van recycling. Daarom is het belangrijk om de consument een handje te helpen en hen richting recyclagepunten te ‘nudgen’.

Meer lezen?

Giftige dampen van tankers nu echt snel opvangen

Behalve de verladers moeten ook provincies zich gereed maken voor snelle vergunning, zo wil de politiek. Het varend ontgassen door binnenvaarttankers op open wateren is al jaren een hoofdpijndossier voor het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat. Leidingen ontgassen Schippers van binnenvaarttankers moeten hun tanks en leidingen ontgassen om deze na het lossen schoon te krijgen voor een volgende lading. Dat gebeurt vooral op open wateren. Er is veel protest tegen omdat het slecht is voor de luchtkwaliteit, de gezondheid van omwonenden en voor de bemanning van de schepen. Als Rijnoeverstaat moet Nederland samen met Frankrijk, Duitsland, Luxemburg, België en Zwitserland, volgens een eerder opgesteld CDNI-verdrag, tot een gezamenlijk verbod komen. In diverse provincies kwam het eerder al wel tot locatieverboden op varend ontgassen van benzeen of benzeenhoudende stoffen, maar dat blijkt moeilijk te handhaven. België heeft het ontgassen van vluchtige organische stoffen al wel verboden in de haven van Antwerpen. Harbers wil met de andere landen vooral een gelijk speelveld voor de vervuilende binnenvaarttankers creëren. Mobiele installaties De discussie werd opnieuw aangezwengeld na een onderzoek door de Erasmus Universiteit in Rotterdam (EUR). Dat stelt in een analyse dat een nationaal verbod op ontgassen in de openlucht al eerder mogelijk is op basis van mensenrechtenverdragen. Volgens de onderzoekers is het ‘verweer’ dat het verbod internationaal gedragen moet worden niet terug te vinden in een verdrag. De minister gaat daar niet in mee en wacht tot ook Zwitserland en Frankrijk, de laatste landen, groen licht geven voor een verbod. Dat wordt voor 2024 verwacht. Giftige dampen opvangen Verladers zijn in de afgelopen jaren al wel gaan minderen met varend ontgassen doordat zij vaker dezelfde of verenigbare lading vervoeren waardoor verdampen niet nodig is. Stoppen met ontgassen kan alleen als er voldoende installaties zijn om de giftige dampen op te vangen, en die zijn nu op een hand te tellen in Nederland. De milieuregels daarvoor zijn ook complex. Wel zijn er in de haven van Rotterdam en Amsterdam eerder succesvolle proeven met mobiele ontgasinstallaties gedaan, die met een wagen op de kade zijn gereden. Ze worden ook dampverwerkingsinstallaties genoemd. Het ministerie voert ook overleg met Shell. Als er eind van dit jaar niet voldoende installaties beschikbaar zijn en er een verbod op het ontgassen van 40 stoffen ingaat, loopt de tankvaart voor een deel vast, zo is de vrees. Lees ook: Varende ontgasinstallatie voor binnenvaart Binnenvaart wordt duurzamer met netwerk van oplaadpunten