Sportkleding en -materialen zoals pionnen en bidons belanden nog veel te vaak in de verbrandingsoven. Dat moet anders, vindt Lammers. Samen met Floris Verheij en Fleur Nijland startte ze CIRCULR. Met de onderneming zamelen ze oude sportspullen in om er vervolgens nieuwe producten van te maken.
Er bestaan al wat initiatieven om sportartikelen te verduurzamen. Een voorbeeld is Renewaball, dat circulaire tennisballen maakt. Een mooi initiatief, vindt Verheij. “Zij leggen de focus op één product. Wij richten ons op meerdere artikelen en meerdere sporten.” De start-up pakt het dus anders aan. “We kijken welke reststromen er op clubs aanwezig zijn en hoe we die circulair kunnen maken. Dat betekent dat we samenwerken met diverse partijen: sportverenigingen, recyclingbedrijven, merken, en producenten. We blijven niet op ons eigen eilandje.”
Inzamelen
Volgens Lammers is er geen gebrek aan spullen. “De materiaalhokken van verenigingen zitten vol. Er blijft veel voorraad achter, denk aan jarenoude shirtjes. Clubs willen graag op een duurzame manier van deze spullen af”, aldus Lammers.
Uit die vraag is het inzamelsysteem ClubHub ontstaan. Het systeem bestaat uit diverse bakken die bij verenigingen in heel Nederland komen te staan. Daar kunnen de oude spullen gescheiden worden ingeleverd. Verheij: “Het doel is voorkomen dat alle materialen bij het restafval en vervolgens in de verbrandingsoven belanden. In plaats daarvan gaan we de grondstoffen hoogwaardig recyclen.”
De bakken worden door de mensen van CIRCULR. geleegd. Een bewuste keuze, zegt hij. “We hebben zelf de routes in de hand en hebben zicht op wat er terugkomt. In die zin kunnen we verenigingen opvoeden. Dat we kunnen zeggen: dit liever niet erin gooien, want dat zorgt voor extra sorteerwerk.”
Textiel
Na het inzamelen volgt de recycling. Voor het textiel werkt CIRCULR. onder andere samen met Wolkat in Tilburg. “Dan gaat het om sweaters, trainingspakken en sportkleding in de breedste zin”, verduidelijkt Verheij. “Bij Wolkat wordt het gesorteerd en deels hergebruikt. Wat niet bruikbaar is, wordt mechanisch gerecycled tot stoffen. Daar maken wij bijvoorbeeld weer sporttassen van. Een andere stroom is polyester, een belangrijk materiaal voor de sportwereld. Miljoenen kilo’s polyester worden na een paar seizoenen dragen of sponsorwissels vervangen door nieuwe tenues. De oude recyclen we tot nieuwe garens. Dat gebeurt in Emmen, bij CuRe Technology.”
Kunststof
Ook van gebruikte kunststoffen worden nieuwe producten gemaakt. Oude pionnen, bidons en reclamedoeken worden kleingemaakt en verwerkt tot flakes. Die worden bewerkt en krijgen vervolgens een bestemming in pionnen en sponsorborden langs de sportvelden. “Daarbij hebben we de hele keten nodig”, benadrukt Lammers. “Van het inzamelen waar wij de verantwoordelijkheid dragen tot het recyclen en de productie van kleding en materialen. Inmiddels hebben we een netwerk opgebouwd in de gehele keten.”
Productverkoop
Dat geldt ook voor de productverkoop. Wanneer de circulaire sportspullen eenmaal zijn geproduceerd, worden ze onder het label CIRCULR. verkocht aan retailers, bedrijven en sportverenigingen. “Die productverkoop is waar we aan verdienen. Het assortiment bestaat onder andere uit circulaire sokken, shirts, bidons en pionnen. Aan wedstrijdtenues en trainingshesjes wordt nog gewerkt”, zegt Verheij.
Ook sportmerken nemen de spullen op in hun collectie. “Een zo’n merk is The Indian Maharadja, een grote naam in de hockeywereld. Bidonproducent Eurobottle is ook bij ons aangesloten, en er zitten nog meer samenwerkingen in de pijplijn.”
Circulaire sportspullen
Bij CIRCULR. merken ze dat de circulaire sportspullen in trek zijn. Dat komt mede door de aankomende wetgeving, denkt Verheij. “Je hebt de uitgebreide producentenverantwoordelijkheid (UPV) voor kleding. De norm circulaire plastics zit eraan te komen en veel bedrijven zijn bezig met de CSRD-rapportage. De tijd zit mee. Vanuit verenigingen komt er steeds meer aandacht voor verduurzaming.”
“Wat ook helpt, zijn de sponsoren”, vult Lammers aan. “Grote bedrijven die sportverenigingen sponsoren, stellen inmiddels eisen aan de sponsorbudgetten. Een club moet bijvoorbeeld een bepaald percentage uitgeven aan duurzaamheid. Je kan denken aan ledverlichting of het verduurzamen van het clubhuis, maar circulaire materialen zijn ook een optie. We zoeken de samenwerking op met sponsoren om dit te financieren. Op die manier krijgen sportclubs de ruimte om voor onze producten te kiezen. Die zijn wat duurder, maar ze gaan ook langer mee en zijn beter voor de planeet.”
“Daarnaast vind ik dat we verder moeten kijken dan de prijs”, vervolgt ze. “We moeten ons afvragen waar we onze spullen vandaan halen en hoe we met de planeet omgaan. De mindset moet veranderen. Er zijn trainers die zweren bij onze pionnen, omdat ze lekker stevig zijn. Ze waaien niet zomaar weg en gaan niet om de haverklap kapot. Die kwaliteit is ook wat waard.”
Voetballen en scheenbeschermers
De start-up wil snel opschalen. “In samenwerking met The Indian Maharadja gaan we de eerste collectie circulaire shirts en broekjes maken. Doordat we van hun expertise en klantenkring gebruikmaken, gaat het sneller dan wanneer we alles zelf zouden doen. We hoeven het wiel niet opnieuw uit te vinden. De voetbal is een product dat hoog op mijn verlanglijstje staat. Die slijten snel, waardoor het in een voetballand als Nederland een enorme afvalstroom is. Maar er zijn veel meer sportspullen die duurzamer kunnen. Niet alleen op sportverenigingen, maar ook in gymzalen en op scholen. In dat opzicht is er nog veel te doen”, zegt Verheij.
Lammers ziet kansen in scheenbeschermers en hockeyballen. “Maar inderdaad, er is nog heel veel mogelijk. We kunnen aan de slag met tal van producten, maar daar hebben we de juiste partners bij nodig. Dus recyclers, sportmerken en andere relevante partijen: meld je!”
