Anna Roos van Wijngaarden 21 december 2022, 09:13

Paddenstoelenproducent Ecovative investeert in mycelium uit Venlo

Met de wortelstructuren van paddenstoelen kun je duurzame materialen produceren, zoals isolatiemateriaal en ‘leer’. Een van de eerste bedrijven die dat ontdekte is het Amerikaanse Ecovative. Het heeft nu de Nederlandse schimmelleverancier Lambert Spawn Europa overgenomen om verder te groeien.

Leather Hero Mycelium groeit als ‘sheet’ of ‘foamblok' en kan voor allerlei toepassingen worden gebruikt. | Credit: Ecovative

Het gaat om een dochteronderneming van het Amerikaanse Lambert Spawn, de oudste producent van paddenstoelenbroed in Noord-Amerika. In 2019 werd een Europese fabriek geopend in Venlo – inmiddels goed voor 20 procent van de bedrijfsomzet. Jaarlijks wordt daar 9 miljoen kilogram mycelium gekweekt. Dat zijn de ondergrondse wortelstructuren van paddenstoelen.

Nederlandse origine

Het succesverhaal van het New Yorkse Ecovative begon ook in Nederland met het winnen van de Postcode Lottery Green Challenge in 2008. Veertien jaar later is het bedrijf uitgeroeid tot een begrip binnen de paddenstoelenbranche. Ecovative produceert zelf producten van mycelium en levert het duurzame materiaal ook aan andere bedrijven.

De overname van de Nederlandse broedfabriek moet Ecovative als marktleider in de paddenstoelenbranche helpen uitbreiden. In de myceliummarkt ging in 2021 ruim 2,65 miljard dollar om. Dat bedrag zal naar verwachting jaarlijks met 7,8 procent groeien tot 5,21 miljard dollar in 2030.

Mycelia

Lambert Spawn produceert mycelium. De kweek van dat witte materiaal begint met een substraat, een mooi woord voor de voedingsbodem die paddestoelen nodig hebben om te groeien. In ongeveer twee weken tijd ontstaan schimmeldraden ofwel ‘hyfen’. Die verstrengelen zich met het substraat en dat geheel noemen we mycelium (‘spawn’ in het Engels).

Nog eens vier tot vijf dagen later groeien op zo’n mycelium ‘sheet’ (plat) of ‘foam’ (blok) de eerste paddestoelen. Bij de kweek van mycelium is dat eetbare deel boven de grond als het ware een bijproduct.

Substraat wordt gemaakt van verschillende voedingsrijke grondstoffen die met een machine worden vermalen tot een mengsels. Aan een waterbasis worden verschillende grondstoffen toegevoegd zoals granen, zaagsel, sojaboonschillen, mest, compost en stro.

Als je mycelium droogt of verhit tot de schimmel dood is, krijg je een materiaal dat hele handige eigenschappen heeft: het is sterk, brandbestendig, isolerend en lichtgewichtig. Er bestaan evenveel soorten mycelium als schimmels. Dat maakt de toepassingsmogelijkheden van mycelium enorm breed.

Fungusverpakking en schimmelleer

Na de overname blijft het Lambert-team in Venlo zijn bestaande klanten bedienen, waaronder paddenstoelentelers en producenten van myceliummaterialen.

Daarnaast zal de fabriek worden ingezet om gepatenteerd broed te produceren voor Ecovative’s eigen producten en zijn groeiende lijst van licentiehouders. Ecovative maakt verschillende soorten mycelium voor de productie van foam (isolatie), voedsel, tassen en schoenen (leer), schoonheidsproducten en verpakkingen.

De broedfabriek van Lambert Spawn Europa te Venlo. | Credit: Lambert Spawn

Duurzaam materiaal

De productie van mycelium vindt plaats in gecontroleerde ‘indoor farms’. Daardoor is er weinig grond nodig en is de kans op een mislukte oogst heel klein. Mycelium groeit bovendien snel en er zijn geen schadelijke chemicaliën nodig in het proces. Al met al maakt dat het een duurzaam materiaal.

De business case voor leer voor de mode-industrie is bijvoorbeeld al gemaakt: vergeleken met dierlijk leer is voor mycelium ‘leer’ minder water nodig en de CO2-uitstoot is lager. Daarbij moet wel de kritische kanttekening worden gemaakt dat indoor farms vaak enorme energieslurpers zijn.

Omdat mycelia volledig uit biomateriaal bestaan, zouden de schimmeldraden ook biologisch afbreekbaar zijn, al is het wetenschappelijk bewijs hiervoor nog niet overtuigend.

Meer lezen?

Schrijf je in voor onze nieuwsbrief: iedere dag rond 07.00 uur het laatste nieuws

Wil jij iedere ochtend rond 7 uur het laatste nieuws over duurzaamheid ontvangen? Dat kan! Schrijf je hier in voor onze dagelijkse nieuwsbrief.

Nederlands spacetechbedrijf Caeli helpt UBS uitstoot van grootste bedrijven meten

Op die manier wil de bank wereldwijd energiecentrales, kolenmijnen, staalfabrieken en bedrijven in de kunstmest- en petrochemische industrie helpen hun uitstoot van broeikasgassen te verminderen en klimaatverandering tegen te gaan. Zo wordt voorkomen dat ze in de toekomst minder waard worden voor banken en andere beleggers. In de financiële wereld wordt voor bedrijven waarvan de aandelen in de toekomst niets meer waard zijn al een speciale term gebruikt: stranded assets. Dat is bijvoorbeeld wat er gebeurde met fotorolletjesfabrikant Kodak, die niet met zijn tijd meeging. Hetzelfde dreigt nu te gebeuren met fossiele bedrijven die niet kunnen voldoen aan klimaateisen. Grootste zakenbank ter wereld Het Zwitserse UBS is met ruim 2.000 miljard dollar (nu zo'n 1.880 miljard euro) aan belegd vermogen de grootste zakenbank ter wereld. De bank lanceerde afgelopen week zijn Climate Action Strategy, in eerste instantie om grote bedrijven in het Verenigd Koninkrijk en Nederland te helpen vergroenen en hun uitstoot van broeikasgassen te verminderen. De bank is daarvoor een partnerschap aangegaan met Caeli uit Amsterdam, dat uitstoot wereldwijd meet aan de hand van geanalyseerde satellietdata. “Nu rapporteren grote bedrijven hun uitstoot zelf, maar dat is toch een beetje alsof de slager zijn eigen vlees keurt. Bovendien berékenen bedrijven hun emissies. Wij meten het echt”, stelt CEO Martin Smit van Caeli. Alles gemeten Ook rapporteren bedrijven hun uitstoot meestal pas anderhalf jaar naderhand. Caeli kan dat per dag, per maand of per kwartaal rapporteren en uitgebreide historische data analyseren, zodat de uitstoot van bedrijven geïndexeerd kan worden. Het spacetechbedrijf meet ook per locatie. “Dat is bij grote corporate bedrijven belangrijk omdat ze anders slechts één locatie vergroenen en ergens anders juist veel meer broeikasgassen uitstoten”, legt Smit uit. Weersatellieten Caeli maakt gebruik van data van het door KNMI en TNO ontwikkelde meetinstrument TROPOMI aan boord van de Europese aardobservatiesatelliet Corpernicus en van infraroodmeter IASI op weersatelliet MetOP. Beide instrumenten meten gassen in de atmosfeer die Caeli tot op een hectare nauwkeurig kan berekenen. Niet voor niets hebben de Verenigde Naties tijdens de recente klimaattop in Egypte aangekondigd de CO2-uitstoot van landen voortaan per satelliet te gaan meten en niet meer uit te gaan van eigen rapportages van de landen. Nauwkeuriger dan meetstations Caeli heeft met behulp van klimaatwetenschappers en de VU in Amsterdam slimme algoritmes ontwikkeld om met de beschikbare satellietdata de uitstoot van verschillende gassen wereldwijd in kaart te brengen. Van CO2 tot methaan, van ammoniak tot stikstofdioxide. Zo werd tijdens het stikstofdebat in de Tweede Kamer op 3 november satellietdata en een kaart met stikstofmetingen van Caeli gepresenteerd, die veel nauwkeuriger zijn dan die van de reguliere grondmeetstations. De uitstoot van stikstof, CO2 en NOx van een kunstmestfabriek in de VS kan via satellieten gemeten worden en nauwkeurig in kaart worden gebracht.Bedrijven helpen vergroenen Caeli werd in 2017 opgericht en wil helpen om de twee grootste problemen in de wereld op te lossen: luchtvervuiling en klimaatverandering. Het bedrijf heeft inmiddels honderden terabytes aan data van ESA- en NASA-satellieten geanalyseerd en opgeslagen, op basis waarvan overheden en bedrijven betere beleidsbeslissingen kunnen nemen. Smit: “Als een grote bank als UBS zegt: 'we gaan onze bedrijven helpen te vergroenen', dan is dat een enorme stap voorwaarts in de aanpak van klimaatverandering. Wij zijn er heel trots op dat de bank daarvoor bij ons aanklopt.” Lees meer over het meten van broeikasgassen vanuit de ruimte: Deze organisaties willen klimaatverandering meten vanuit de ruimteSatelliet monitort klimaatverandering in miljoen merenVerenigde Naties gaan met satellieten op methaanlekken jagenSchrijf je in voor onze nieuwsbrief: iedere dag rond 07.00 uur het laatste nieuws Wil jij iedere ochtend rond 7 uur het laatste nieuws over duurzaamheid ontvangen? Dat kan! Schrijf je hier in voor onze dagelijkse nieuwsbrief.