Eva Segaar 17 november 2020, 13:50

Proef in Utrecht met herbruikbare koffiebekers. "Herbruikbare verpakkingen moeten de norm worden"

Vanaf 1 juli 2021 wordt single use plastic – denk aan rietjes, bestek en borden – in heel Europa verboden. Maar daar behoren koffiebekers niet toe. Mission Reuse, een collectief van Natuur & Milieu, Recycling netwerk en Enviu, wil dat herbruikbare verpakkingen de norm worden. Vandaag begint daarom een proef in twee Utrechtse cafés met herbruikbare koffiebekers.

Tyler nix arw7pjryw7q unsplash

Een kop koffie-to-go komt in een papieren beker die lastig te recyclen is. Veel van deze bekers eindigen dan ook in de verbrandingsoven. Mission Reuse wil met een proef kijken of koffiebekers kunnen worden vervangen door een hebruikbare variant, bijvoorbeeld met een statiegeldsysteem of door de bekers meteen in te nemen nadat de koffie op is.

Lees ook: TNO: zo komen we naar zoveel mogelijk circulair plastic in 2050

Start in Utrecht

Bij de cafés Lebkov & Sons en Vers in Utrecht start de pilot met 50 herbruikbare bekers per café. Uit de proef moet blijken waar de klanten tegenaan lopen, en hoeveel afval er kan worden bespaard. “Na een maand komen we met de eerste resultaten en als het goed loopt willen we in januari flink opschalen,” zegt Thea van Unen van Enviu.

Maar dat is slechts één pilotonderdeel van Mission Reuse. Het doel is om vaart te maken bij het vervangen van wegwerpplastic door herbruikbare producten. En als het in de praktijk werkt, kan het verder worden opgeschaald. Denk bijvoorbeeld aan eten dat je krijgt thuisbezorgd, of pakketten van bol.com. Van Unen: “Hoe mooi zou het zijn als je die verpakking weer mee kan geven aan de bezorger en dat een online winkel die dan opnieuw gebruikt.”

Lees ook: Europese regels moeten worden aangescherpt om van niet-recyclebaar plastic af te komen

Single use zit circulair in de weg

Volgens het collectief zitten de single use plastics de overgang naar een circulaire economie in de weg. Jaarlijks gebruiken we in Nederland 3 miljard wegwerpbekers, 900 miljoen kleine flesjes en 878 miljoen afhaal- en bezorgmaatlijden in wegwerpverpakking. Wegwerpproducten leiden vaak tot zwerfafval, want recycling blijkt niet altijd mogelijk. “Onze missie is om zowel bedrijven, consumenten als de overheid te laten zien dat het ook anders kan”, stelt Mission Reuse in het persbericht.

Volgens Van Unen is de tijd nú echt rijp voor herbruikbaar plastic. “Door corona is de consument zich bewust geworden van het klimaat. Nu is het tijd om die verandering door te zetten,” zegt Van Unen. Ze hoopt dat er uiteindelijk ook wet- en regelgeving komt voor hergebruik.

Lees ook: Het gaat niet goed met plasticrecycling. Hoe kan het anders?

Beeld: Tyler Nix

Scale-ups in Nederland: adviesbureau F-Fort helpt bedrijven met duurzame verandering

Maatschappelijk verantwoord ondernemen is niet meer weg te denken uit de bedrijfsvoering. Maar hoewel een heleboel bedrijven wel duurzamer willen worden, komt er in de praktijk soms weinig terecht. Dan komt F-Fort langs, het bedrijf van Jordie van Berkel-Schoonen. De mensen die bij F-Fort werken praten met iedereen in het bedrijf, en ontdekken hoe de kennis die er vaak al is gebruikt kan worden om echt te veranderen.F-Fort heeft grote klanten. Nike, brouwerij Swinckels, ASML en veel gemeenten hebben problemen die Van Berkel-Schoonen's bedrijf op kan lossen. “Duurzamer worden is voor die bedrijven vaak een beetje gedoe, ze zijn de weg kwijt. Terwijl ze wel visie en middelen te over hebben om te veranderen. Wij bieden dan kennis, tools en inspiratie. Als je de taaie dingen in een bedrijf oplost gaan de mensen ook meebewegen en blijkt duurzame verandering wél mogelijk.”Lees ook: Deze grote consultancybureau's geven het beste duurzaamheidsadviesFrictie bij bedrijvenDat betekent niet dat het makkelijk is. Als F-Fort langskomt bij een bedrijf, ontstaat er vaak frictie. “Wij leven daar als het ware op. Als het makkelijk was, zou er al iets gebeurd zijn. Maar: wij zijn niet bedreigend voor een bedrijf, zijn er niet op uit om alleen maar kosten te besparen of banen weg te werken. We willen dat iedereen blij is, en dat de verandering doorzet als wij weer weg zijn.” Dat vraagt ook om goede opdrachtgevers, benadrukt Van Berkel-Schoonen. “Er moet op directieniveau iemand zijn die de duurzame verandering echt wil. En die ons ook steunt op het moment dat er frictie ontstaat.“Snelle groeiDat er vraag is naar de diensten van F-Fort is inmiddels wel duidelijk; het bedrijf won drie jaar op rij de Gazelle-award van het FD. “We groeien snel, en dat maakt ons minder kwetsbaar. Maar ik wil ook niet te hard groeien; het gaat er uiteindelijk om dat we de juiste mensen in dienst hebben. Veranderaars met vakkennis, noem ik ze. Dat is het geheim van ons bedrijf. Het vinden van de juiste opdrachten is onze grootste uitdaging, veel bedrijven willen wel groener worden, maar dan bellen ze nog niet automatisch naar ons met een concrete hulpvraag. Daar moeten we dus aan werken. Er gaat nog zoveel ouderwets, niet groen en innovatief.”Het management van bedrijven ziet dat ook, vooral op momenten dat de directie reflecteert. “In de kerst- en zomervakanties krijgen wij de meeste opdrachten; dan denkt men na over waar het bedrijf heen moet gaan, en ziet men dat vergroening noodzakelijk is.”Voor al die bedrijven heeft Van Berkel-Schoonen een helder advies: “Als het om duurzaamheid gaat is er niets fout om te doen, maar niets doen is wel fout. Dus zorg dat je er niet alleen maar over praat, niet alleen maar kennis inwint; probeer echt iets te doen met je ambities, dat is het begin van een duurzame verandering.”Lees ook: Veel groei voor adviesmarkt over duurzaamheidDuurzaambedrijfsleven profileert de komende weken scale-ups: Nederlandse bedrijven die inmiddels de start-upfase ontgroeit zijn en door willen stomen naar de volgende levensfase. Wat drijft de mensen die er werken, hoe onderneem je duurzaam, wat brengt de toekomst en wat is het advies voor anderen? Wij zoeken het uit.Beeld: Michel Klop