Zo maak je van tien plastic flessen één T-shirt

Zonnepanelen komen vooral uit China, kan dat ook anders?

Op dit moment levert China verreweg de meeste duurzame technologie voor de wereld. Dat China bekend staat als leverancier van de wereld is niets nieuws. Maar het wringt steeds meer voor windmolens en zonnepanelen. Rapporten over dwangarbeid door de moslim-minderheid van Oeigoeren was de druppel. Joe Biden nam eind vorig jaar een wet aan die producten gemaakt met dwangarbeid door Oeigoeren verbiedt. 3.300 zonneparken in een jaar De ‘Ultra Low Carbon Solar Alliance’ maakte in een rapport de balans op. China produceerde in 2020 400 gigawatt aan zonnepanelen. Europa en Noord-Amerika maakten samen maar 39 gigawatt, minder dan een tiende. 400 gigawatt, dat zijn ontzaglijk veel panelen. Bedenk maar: het grootste zonnepark van Nederland heeft 300.000 panelen en een vermogen van 120 megawatt. China produceerde genoeg zonnepanelen om 3.300 van dat soort parken te bouwen. Ook in onderdelen domineert China. 97 procent van de ‘wafels’, de bovenkant van de zonnecel, komt uit China. Het laat zien dat er nog geen noemenswaardige productie buiten het land mogelijk is. Maar dat is een probleem vanwege de arbeidsomstandigheden én de duurzaamheid: de zonnepaneelfabrieken werken vaak op kolenstroom. Mede daardoor is de ‘terugverdientijd’ wat klimaatopbrengst betreft voor een zonnecel een paar jaar. Emissiehandelssysteem en zonne-energie Het kan anders. In Arizona opende het bedrijf First Solar bijvoorbeeld een derde fabriek. Het bedrijf claimt dat hun zonnetechniek de helft van de CO2-uitstoot heeft van andere zonnepanelen. Met de derde fabriek is het bedrijf nu de grootste producent van zonnepanelen buiten China. Ook in Europa wordt er aan de weg getimmerd. Het grote probleem: de kosten van materiaal en arbeid zijn hoger in het Westen dan in China. Dat maakt de panelen duurder waardoor er geen markt is. In de nabije toekomst kan dit veranderen. Het emissiehandelssysteem zorgt ervoor dat bedrijven die CO2 uitstoten moeten betalen. Voor producten van buiten de EU komt een grensheffing voor de milieu-impact. In Europa gemaakte panelen met weinig CO2-uitstoot krijgen dan een concurrentievoordeel. Nederlandse zonnepanelen Noorwegen werkt bijvoorbeeld aan de productie van silicium, het hoofdbestanddeel van zonnepanelen. Het land heeft veel waterkracht, een CO2-vrije bron van energie. Het gebruikt de schone energie om grondstoffen te maken voor zonnepanelen. Ook in Nederland timmeren we aan de weg: onderzoeksinstituut TNO ontwierp met bedrijven een nieuw soort zonnepaneel. De productie ervan moet bij het Nederlandse Energyra uit Zaandam gebeuren. De CO2-uitstoot wordt vooral lager omdat er geen transport met vervuilende schepen nodig is. De grote vraag: kunnen de initiatieven in Europa en Noord-Amerika de massaproductie uit China vervangen? China heeft de materialen en de schaalvoordelen, waardoor het moeilijk concurreren is. Dat de panelen deels zo goedkoop zijn door dwangarbeid, lijkt iedereen voor lief te nemen. De toekomst moet uitwijzen of men meer wil betalen voor panelen die met betere arbeidsomstandigheden en minder CO2-uitstoot gemaakt zijn.Schrijf je in voor onze Newsbreak: iedere dag rond 12 uur het laatste nieuws Wil jij iedere middag rond 12 uur het laatste nieuws over duurzaamheid ontvangen? Dat kan! Schrijf je hier in voor onze Newsbreak.