Donovan van Heuven
17 maart 2025, 06:23

Nieuwsupdate: Amsterdamse start-ups bouwen CO2-stofzuigers in Texas en multinationals schrappen klimaatverwijzingen

Installaties van Amsterdamse Skytree en Return Carbon moeten vanaf 2028 jaarlijks 500.000 ton CO2 uit de Texaanse lucht halen. Ook nieuws: Amerikaanse multinationals schrappen klimaatverwijzingen, Nederlandse artsen koplopers in duurzame anesthesie, 130 miljoen voor robots die zonneparken bouwen, Alpen schatkamer van natuurlijke waterstof en golfbanen beslaan wereldwijd meer land dan zonneparken.

Skytree en carbon return dac installatie texas De Amsterdamse bedrijven Skytree en Return Carbon gaan grootschalige Direct Air Capture (DAC)-faciliteiten in Texas ontwikkelen.

Amsterdamse start-ups gaan CO2-stofzuigers bouwen in Texas

De Amsterdamse bedrijven Skytree en Return Carbon gaan samen met EDF Renewables (EDFR) North America grootschalige Direct Air Capture (DAC)-faciliteiten in Texas ontwikkelen. Het doel is om jaarlijks 500.000 ton CO2 uit de lucht te verwijderen, zodra de locaties volledig operationeel zijn. De eerste installaties starten in 2028 en zijn het eerste windenergie-aangedreven DAC-park in de Amerikaanse staat. EDFR gebruikt overtollige energie van hun windparken om DAC aan te drijven. Martijn Verwoerd, managing director van Return Carbon noemt de samenwerking “een belangrijke stap voorwaarts in de ontwikkeling van DAC.”

Lees ook: 10 vragen over Direct Air Capture: het verwijderen van CO2 uit de lucht

Amerikaanse multinationals schrappen klimaatverwijzingen

Amerikaans multinationals zoals Walmart en Kraft Heinz alsook non-profitorganisaties schrappen of herschrijven verwijzingen naar klimaatverandering op hun websites. Dat blijkt uit een analyse van de Financial Times. De aanpassingen volgen op soortgelijke acties door Amerikaanse overheidsinstanties, als reactie op het beleid van Donald Trump, die klimaatverandering een ‘hoax’ heeft genoemd.

Zo heeft Walmart een verklaring waarin het vermeld “diep toegewijd” te zijn aan klimaatmaatregelen verwijderd. Kraft Heinz heeft een doelstelling om CO2-uitstoot met 50 procent te verminderen geschrapt en zegt deze te heroverwegen. Critici waarschuwen voor greenhushing en reputatierisico’s. Ook non-profitorganisaties passen hun communicatie aan, uit angst voor verlies van Amerikaanse subsidies. Klimaatprojecten worden steeds vaker hernoemd om politieke weerstand te vermijden.

Lees ook: ESG gaat ondergronds, maar komt sterker terug

Duurzame anesthesie: Nederlandse artsen verlagen klimaatimpact

Een uur narcose kan evenveel CO2-uitstoot veroorzaken als 1500 kilometer autorijden. Nederlandse anesthesiologen hebben daar een oplossing voor: verdoving via infuus. Deze methode heeft nauwelijks klimaatimpact en blijkt vaak ook beter voor de patiënt, schrijft Trouw. De afgelopen drie jaar is het gebruik van vervuilende narcosegassen in Nederlandse ziekenhuizen met 50 procent verminderd. Academische ziekenhuizen behaalden zelfs een reductie van 75 procent. Dankzij deze omslag besparen zij jaarlijks duizenden tonnen CO2-uitstoot.

Hoewel farmaceutische bedrijven nog weerstand bieden, zet Nederland internationaal de toon. Anesthesiologen willen de aanpak uitbreiden naar andere landen, waaronder China, om wereldwijd de klimaatimpact van medische verdoving drastisch te verminderen.

130 miljoen voor robots die zonneparken bouwen

Het Amerikaanse Terabase Energy heeft 130 miljoen dollar opgehaald voor robotgestuurde zonneparkbouw. Het geld komt uit het Vision Fund 2 van het Japanse Softbank, waarmee de totale investeringen in het bedrijf op 200 miljoen dollar komt. Terabase ontwikkelt een geautomatiseerde assemblagelijn die zonneparken sneller en efficiënter bouwt met robots en kunstmatige intelligentie. De technologie, die al is getest bij drie pilotprojecten in de VS, halveert de bouwtijd en verlaagt kosten. Met de nieuwe financiering wil Terabase de productie opschalen en twee nieuwe zonneparken realiseren.

Lees ook: Deze robots bouwen zonneparken twee keer zo snel

Alpen mogelijk een schatkamer van natuurlijke waterstof

Bergketens zoals de Alpen en Pyreneeën blijken grote hoeveelheden natuurlijke waterstof te bevatten, zo blijkt uit nieuw onderzoek. Deze waterstof ontstaat wanneer gesteenten in contact komen met water, een proces dat bekendstaat als serpentinisatie. Wetenschappers van het GFZ Helmholtz Centrum ontdekten dat bergen tot twintig keer meer waterstof kunnen produceren dan andere gebieden. Dit biedt perspectief voor een duurzame energiebron in Europa. Hoewel verder onderzoek nodig is, zou natuurlijke waterstof een belangrijke rol kunnen spelen in de energietransitie en de overstap naar een CO2-neutrale economie.

Golfbanen beslaan wereldwijd meer land dan zonneparken

Zonneparken naast dorpen terwijl er woningnood is of windturbines in weilanden: in Nederland laaien de discussies over ruimtegebruik voor duurzame energie regelmatig op. Met weinig beschikbare ruimte rijst de vraag of grote energieparken wel te verantwoorden zijn. Ook in Duitsland speelt deze discussie. Klimaatonderzoeker Jann Weinand zag oppositiepartijen fel reageren op het plan om tegen 2045 twee procent van het landoppervlak te reserveren voor windenergie. Hij was verbaasd toen hij op X een kaart zag waaruit bleek dat golfbanen meer ruimte innemen dan zonneparken. “We bekritiseren iets noodzakelijks, terwijl golfbanen slechts door een klein groepje worden gebruikt.”

Weinand en zijn team berekenden dat golfbanen wereldwijd meer ruimte innemen dan zonneparken, behalve in China, waar duurzame energie sterk groeit. Als alle golfbanen vol zouden liggen met zonne- en windenergie, zouden veel klimaatdoelen haalbaar worden. Weinand stelt dat de vergelijking met golfbanen willekeurig is. “Ik wil vooral de discussie aanjagen over welk landgebruik ten goede komt van zoveel mogelijk mensen.”

Ook in de media:

  • Drenthe wil ook een waterstofnetwerk (RTV Drenthe)
  • Wetenschappers produceren groene energie door fotosynthese na te bootsen (Bright)

Deze robots en AI bouwen zonneparken twee keer zo snel

Stel je eens voor dat zonneparken niet langer met de hand worden gebouwd, maar in recordtempo verrijzen dankzij robots en kunstmatige intelligentie. Dat beeld is dichterbij dan je denkt. In Californië werkt Terabase Energy aan precies die revolutie: een geautomatiseerde assemblagelijn die zonne-installaties twee keer zo snel en met minder menselijke arbeid realiseert. Door robots in te zetten die panelen monteren, bedrading aansluiten en zware onderdelen verplaatsen, belooft het bedrijf de kosten en bouwtijd drastisch te verlagen en daarmee de energietransitie te versnellen. Robotgestuurde assemblagelijn Met 130 miljoen dollar vers groeikapitaal van het Vision Fund 2 van het Japanse SoftBank kan Terabase de productie van zijn robotgestuurde assemblagelijn opschalen. De nieuwe kapitaalronde brengt het totaal aan investeringen op 200 miljoen dollar. Bill Gates investeerde met zijn Breakthrough Energy Ventures ook al in het bedrijf. Volgens Terabase kan de technologie de bouwkosten en -tijden drastisch verlagen. De technologie is al toegepast bij drie kleinschalige pilot-zonneparken in de VS met een gezamenlijke capaciteit van ongeveer 40 megawatt. Twee nieuwe projecten staan op het punt van beginnen. Grote zonneparken Met de nieuwe financiering wil Terabase zijn activiteiten opschalen en in 2026 zonneparken bouwen met een capaciteit van enkele honderden megawatts, aldus medeoprichter en CEO Matt Campbell. “We richten ons exclusief op zeer grote zonneparken, die vorig jaar de belangrijkste bron van nieuwe opwekkingscapaciteit waren in zowel de VS als wereldwijd,” vertelde hij aan Energy Source van The Financial Times. “De kosten in de zonne-energiesector zijn al sterk gedaald, maar verdere verlagingen zijn volgens ons alleen mogelijk door robots en AI in te zetten.” De robotassemblagelijn is een soort geautomatiseerde, mobiele fabriek die ter plekke delen van het zonnepark prefabriceert. Een terreinvoertuig levert en installeert vervolgens de 12 meter lange zonnepanelen. Daarnaast ontwikkelt Terabase andere robots die bedrading aansluiten en beugels bevestigen om het installatieproces te voltooien. De assemblagelijn is 50 meter lang en kan 2.000 zonnepanelen in acht uur installeren.Arbeidsintensieve sector De bouw van zonneparken is traditioneel een zeer arbeidsintensieve sector. Door robots en AI in te zetten, verwacht Terabase het aantal benodigde werknemers te verminderen. Volgens het bedrijf verdubbelt het systeem de installatiesnelheid, verbetert het de bouwkwaliteit en elimineert het handmatig tillen van zware onderdelen. De veiligheid op de werkvloer wordt zo vergroot. Bovendien zijn arbeidstekorten een groot probleem in de sector.