Marc Seijlhouwer 26 oktober 2021, 17:05

De wereld doet nog te weinig om klimaatverandering tegen te gaan

Ondanks de maatregelen om de CO2-uitstoot omlaag te brengen, ligt de mensheid op ramkoers om 2,7 graden opwarming te bereiken. Dat is ver voorbij het niveau van 2 graden, wat al gevaarlijk is, en nog verder van de 1,5 graad die het klimaatakkoord van Parijs ambieert. Dat staat in het nieuwste VN-rapport over het klimaat.

Industriegebied duitsland zon adobe stock change inc De industrie stoot overal nog teveel CO2 uit | Credits: Adobe Stock

Onder de naam The Heat is On kondigt de UNEP, het milieu-orgaan van de VN, aan dat het niet de goede kant op gaat met klimaatmaatregelen. Ondanks de Green Deal van Europa, de klimaatplannen van VS-president Joe Biden en de beloften van China, zal de uitstoot in 2030 nog steeds rond de 50 miljard ton CO2-equivalenten liggen. Dat is evenveel als nu.

Het lijkt goed nieuws als de uitstoot de komende tien jaar niet stijgt, en dat is het ook. Daarin is het effect van de klimaatmaatregelen zichtbaar. Maar het is lang niet genoeg om gevaarlijke klimaatverandering tegen te gaan. Daarvoor zou er 11 tot 25 miljard ton af moeten in 2030.

De CO2-uitstoot in 2030

Het rapport kijkt naar de huidige uitstoot, en naar de uitstoot in de toekomst van plannen die al concreet zijn. Als het ook de pledges, de beloftes van allerlei landen, meeneemt, zal de opwarming op 2,2 graden uitkomen – nog steeds boven de 2 graden. Let wel: zelfs met 2 graden zijn de gevolgen voor mens en aarde catastrofaal. Er komen dan extreme regenbuien voor op 36 procent van de aarde, ernstige droogtes duren twee keer langer, enzovoort.

Het Emissions Gap Report verschijnt sinds 2010 jaarlijks en houdt het verschil bij tussen de werkelijke uitstoot, en tussen dat wat er nodig is om klimaatverandering te voorkomen. Het is gestaafd met de onderzoeken van het IPCC, die laten zien wat er gebeurt bij vergaande opwarming van de aarde. Hierin kijkt het naar de wereld en naar individuele landen.

Nieuwe en oude beloften over klimaat

Een groot deel van de landen maakte recent nieuwe beloften om de uitstoot verder omlaag te brengen dan eerder het plan was. De EU hoort is er daar een van. Grote vervuilers als China en India maakten (nog) geen nieuwe plannen. De Verenigde Staten neemt een bijzondere rol in, want dit land maakte wel nieuwe, strengere beloften, maar heeft ondertussen nog te weinig beleid ingevoerd om de oudere, minder strenge, beloften waar te maken.

Al met al moet er snel meer gebeuren, aldus de VN. Er kan niet meer gewacht worden en de maatregelen moeten strenger en minder vrijblijvend en ambigu worden genomen. Anders zal de CO2-uitstoot blijven stijgen en is de gevaarlijke klimaatverandering onvermijdelijk.

ABP stopt met beleggen in fossiel: ‘In 2023 merendeel fossiele beleggingen verkocht’

Het grootste pensioenfonds van Nederland stapt uit fossiele beleggingen, zoals kolen- olie- en gasbedrijven. Het gaat om een belegd vermogen van zo’n 15 miljard euro, bijna 3 procent van het totale vermogen van ABP. Het fonds verwacht dat dit besluit geen negatief effect op het langjarig rendement zal opleveren. “Het is fantastisch”, zegt Nikki Trip van Aandeelhouders van de toekomst. Ze strijdt voor een wereld waarin jongeren mogen meebeslissen over hoe hun toekomst eruitziet. Ze studeerde af op pensioenen en zag dat juist daar het geld zit om te verduurzamen. Afgelopen zomer protesteerde ze met Fossielvrij NL voor een groener pensioen van ABP. Het was de eerste keer dat jongeren zich uitspraken voor duurzame pensioenen. Het fonds liet tijdens de demonstratie weten om het aandeel in fossiel af te bouwen. “We willen aanjager zijn van de energietransitie, maar dat komt onvoldoende uit de verf”, zei bestuursvoorzitter Corien Wortmann.Grootste pensioenfonds uit olie, gas en kolen “Het besluit van ABP lijkt een hele ommezwaai. Dan zie je maar dat we niet alles weten wat er speelt”, ziet Trip. “In juni had ABP nog geen concrete plannen en zelfs in een interview met het FD zei ABP dat het fonds in fossiele energie bleef”. De stap die ABP vandaag zet is daarom des te meer bijzonder. “Het is een hele mooie stap. En als grootste pensioenfonds van Nederland kan het andere pensioenfondsen en beleggers meetrekken om ook uit fossiel te gaan.” De reden dat ABP uit fossiel gaat heeft volgens de organisatie zelf met het VN-klimaatrapport (IPCC) te maken. “Om opwarming van de aarde tegen te gaan moet de CO2-uitstoot snel en ingrijpend omlaag”, schrijft ABP in een persbericht. In het eerste kwartaal van 2023 hoopt ABP het mereldeel van de fossiele beleggingen te hebben verkocht. “Zodra we de verkoop van fossiele beleggingen hebben afgerond, zullen wij dit bekendmaken”, zegt Wortmann in het bericht. Trip vindt de timing van de aankondiging van ABP niet helemaal toevallig. Tijdens de demonstratie in juni kondigde Fossielvrij NL aan een rechtszaak te starten tegen ABP. “Vrijdag zou een sommatie van de rechtszaak komen.” Duurzaam is meer dan alleen uit fossiel Trip is enthousiast over het besluit van het pensioenfonds, maar hoopt ook dat er meer aandacht komt voor duurzaamheid. “Het betekent niet alleen uit fossiel gaan, maar ook meer aandacht voor mensenrechten, arbeidsomstandigheden en zaken als biodiversiteit.” Het fonds kondigt in het persbericht aan deze duurzame thema’s aan te scherpen in het beleggingsbeleid. In 2022 maakt ABP hier meer over bekend. Eerder namen pensioenfondsen PME (voor de metaal- en technologische industrie) en Horeca en Catering als eerste in Nederland afstand van alle fossiele beleggingen. Nu ook ABP die ommezwaai heeft gemaakt is volgens Trip bijzonder. “Het is niet een druppel, maar een liter die de emmer doet overlopen. Ik verwacht dat andere fondsen nu ook sneller stoppen met fossiele beleggingen”.