Thijs ten Brinck 17 maart 2016, 16:36

Duitsers en Denen delen windstroom via giga-omvormer

Het Zwitserse technologieconcern ABB koppelt de elektriciteitsnetten van Denemarken en Duitsland. Via de hoogspanningskabels van enkele windparken in Oostzee breiden de landen de samenwerking uit.

Pole 2 Thyristor Valve

ABB bouwt voor $ 140 mln een installatie die de beide wisselspanningsnetten van Duitsland en Denemarken aan elkaar koppelt.

Stroom voor 400.000 huishoudens

De Deense netbeheerder Energinet.dk en de Duitse collega 50Hertz Transmission kunnen via de omvormer stroom uitwisselen, zonder dat zij de wisselspanningsfrequentie gelijk moeten trekken. 

De techniek is vergelijkbaar met de omvormer voor zonnepanelen. Zonnepanelen produceren gelijkstroom en de omvormer, of inverter, maakt deze stroom geschikt voor het elektriciteitsnet dat met wisselstroom werkt.

De omvormer van ABB zet de wisselstroom vanuit beide landen tijdelijk om in gelijkstroom, en vervolgens in de gesynchroniseerde wisselstroom van het andere land. Zo kunnen de buurlanden via de windparken op zee maximaal 400 megawatt elektriciteit uitwisselen, genoeg voor 400.000 huishoudens.

ABB heeft veel ervaring met het bouwen van gelijkstroomverbindingen. Vaak legt het concern ook een High Voltage Direct Current (HVDC)-kabel aan tussen twee omvormers. In dit geval haken de beide landelijke wisselspanningsnetten direct op de giga-omvormer aan.

Bron: ABB, Energinet.dk | Foto: Energinet.dk, Marshelec, via Wikimedia Creative Commons (Cropped by DuurzaamBedrijfsleven.nl)

Emissievrije elektrische bus breekt wereldwijd door

Vooruitstrevende steden troeven elkaar wereldwijd af, met steeds grotere aanbestedingen voor de aankoop van elektrische bussen.Nederlandse concerns en start-ups actief in snel groeiende vervoersmarktVerschillende Nederlandse steden hebben inmiddels enkele accu- of waterstofbussen in hun vloot opgenomen, London bestelde onlangs 50 stadsbussen met een accu en twee Chinese steden kochten samen 300 waterstofbussen.De Amerikaanse staat Washington gaat daar nog overheen, met een order voor 800 elektrische bussen.Tientallen procenten groei per jaarMarktanalisten telden in 2014 bijna 15.000 verkochte semi-elektrische bussen en verwachten tussen nu en 2020 een groei van 19 tot 28 procent per jaar. Marktonderzoeker IDTechEx voorspelt bovendien dat de behoefte aan accu’s voor elektrische bussen al in 2019 de vraag vanuit de gehele elektronicasector zal overstijgen.De bussen hebben accu’s met opslagcapaciteiten die oplopen tot honderden kilowatturen. Daarmee overstemmen ze volgens IDTechEx op korte termijn de tientallen miljoenen losse accu's benodigd voor telefoons, laptops en andere mobiele elektronica. Vlieland, Eindhoven en AmsterdamDe Waddeneilanden Terschelling, Ameland en Vlieland krijgen per 1 januari 2017 volledig elektrische bussen en op buureiland Schiermonnikoog is het openbaar vervoer nu al emissievrij.Het Gemeentelijk Vervoersbedrijf (GVB) neemt een jaar later zijn eerste 40 elektrische bussen in gebruik. Op de Amsterdamse luchthaven Schiphol rijden er nu al 35. Tussen 2018 en 2025 vervangt Amsterdam uiteindelijk alle dieselbussen voor emissievrije exemplaren.De Eindhovense bussenfabrikant VDL heeft een order voor 40 bussen gekregen. De elektrische bussen gaan in Zuidoost-Brabant de weg op. Eindhoven heeft zich ten doel gesteld om in 2020 alleen nog elektrische bussen in de stad te gebruiken.Arnhem en in Groningen zetten ondertussen in op waterstofbussen. Tussen Arnhem en Apeldoorn neemt OV-bedrijf Syntus een bus met brandstofcel in gebruik.Groningen denkt aan een waterstofverbinding tussen de provinciehoofdstad en Delfszijl. Deze bussen tanken in de plannen bij chemieconcern AkzoNobel, dat waterstof als restproduct beschikbaar heeft in Delfszijl.Techniek van eigen bodemWereldwijd voeren de Chinese fabrikant BYD en het Amerikaanse Proterra de verkoopcijfers aan, maar ook in Nederland werken grote spelers en veelbelovende start-ups aan emissievrij openbaar vervoer.Naast VDL produceert ook het Helmondse Ebusco bussen op accu’s. Tijdens het staatsbezoek van Koning Willem Alexander aan Frankrijk verkocht Ebusco acht van deze elektrische bussen aan Parijs. De bussen van Ebusco rijden ook al in Munchen en in Noorwegen. Internationale erkenning voor Apeldoornse wielnaafmotorBuiten de productie van complete bussen kent Nederland een aantal belangrijke leveranciers van aandrijflijnen en de laadinfrastructuur voor elektrische bussen. Het Arnhemse HyMove levert brandstofcellen voor bussen op waterstof, onder meer voor de verbinding tussen Arnhem en Amersfoort.Proov uit Amersfoort is expert op het gebied van draadloos laden van bussen. In de enkele minuten die een bus bij een halte wacht, vult de techniek van de Amersfoortse start-up bij voor de rest van de rit. Proov levert zijn technologie onder meer in London.Het Apeldoornse e-Traction levert zijn elektromotoren aan de bouwers van bussen met accu’s en op waterstof. De efficiënte motortechniek is verwerkt in de naaf van de buswielen. e-Traction werd door het Amerikaanse Consultancybureau Frost & Sullivan geëerd met de Global Technology Leadership Award.In Arnhem zijn de elektrische bussen al sinds jaar en dag gemeengoed. Ook met de trolleybussen wordt echter geïnnoveerd. Dankzij accupakketten kunnen de Arnhemse bussen voor korte stukken los van de bovenleiding. En er wordt nog een duurzaamheidsslag gemaakt: in de avond leveren de bussen zelfs opgeslagen energie, deels afkomstig van het remmen van de bussen, terug aan bewoners van de Arnhemse wijk Schuytgraaf.Foto: E-traction (side), Proterra Inc (header), Alfenaar (bottom), via WikiMedia,