Marc Seijlhouwer 04 mei 2022, 07:30

Eneco adviseert start-up die kernfusiereactor ontwikkelt

Energiebedrijf Eneco heeft interesse in de fusiereactor van startup General Fusion. Kernfusie heeft niet de nadelen van traditionele kernenergie en kan dus veel schone stroom leveren. De komende jaren zal Eneco, samen met andere bedrijven, General Fusion adviseren over marktontwikkelingen die relevant zijn voor kernfusie.

Kernfusie futuristisch illustratie 3d Kernfusie: de toekomst van energie? | Credits: Adobe Stock

Kernfusie is het tegenovergestelde van kernenergie: in plaats van zware atomen (uranium) te splijten, zorg je er juist voor dat hele lichte atomen (waterstof) samensmelten. Het resultaat is hetzelfde: een heleboel warmte die je kunt gebruiken om stroom op te wekken.

Startups in kernfusie

Het idee van kernfusie bestaat al lang, maar een echte reactor die stroom levert bestaat nog niet. Toch is er de afgelopen jaren iets aan de hand: verschillende startups claimen binnen een decennium een werkende, commercieel interessante fusiereactor te kunnen bouwen. Dat zou de strijd tegen klimaatverandering in een keer een stuk verder helpen; er zou plots een overvloed aan CO2-vrije stroom zijn, zonder kernafval of risico op meltdowns.

Een van die startups is General Fusion. Het bedrijf bouwt een proefreactor in Groot-Brittannië en hoopt in 2033 een echte fusiereactor klaar te hebben. “Maar tegen die tijd willen we wel weten waar de markt om vraagt”, vertelt Ruut Schalij, die in Nederland lobbyt voor General Fusion. “En daarom vroeg het bedrijf aan verschillende grote energiebedrijven van over de hele wereld waar ze behoefte aan hadden.”

Eneco en kernfusie

In Nederland gaf Eneco aan interesse te hebben. Desgevraagd geeft Eneco aan dat kernfusie op termijn een goede aanvulling kan zijn op zon en wind en dat de vraag naar groene stroom enorm zal toenemen. Omdat mensen hun huis elektrisch verwarmen en de industrie meer stroom gaat gebruiken. Kernfusie kan daar volgens Eneco een goede bijdrage aan leveren, als de technologie toegepast kan worden.

Eneco heeft een ambitieus klimaatdoel: in 2035 moet het CO2-neutraal zijn. Daarvoor zal de fusiereactor te laat komen. Het bedrijf wil haar eigen CO2-uitstoot, en die van haar klanten, de komende jaren verlagen en op zoek gaan naar duurzame warmtebronnen.

Greenchoice en Vattenfall

Andere bedrijven lijken minder enthousiast. Duurzame stroomleverancier Greenchoice denkt niet dat kernfusie voor 2050 commercieel beschikbaar is. “We volgen het met interesse, maar we hebben niet het kapitaal om onderzoek naar kernfusie te steunen”, laat woordvoerder Jeroen Vanson desgevraagd weten.

Vattenfall heeft op de korte termijn geen interesse in kernfusie. “Kernfusie is momenteel geen (commercieel) beschikbare technologie, maar kan voor de lange termijn een interessante ontwikkeling zijn. Wij zijn momenteel niet actief op dit gebied”, laat de woordvoering via e-mail weten.

Voor Eneco is er geen financiële steun gemoeid met de samenwerking met General Fusion. Schalij: “De bedrijven zullen regelmatig de reactor te zien krijgen en kunnen meepraten over het ontwerp. Dat is interessant voor geldschieters, want als er bedrijven interesse tonen betekent dat ook dat er in de toekomst een markt is voor kernfusie,” zegt Schalij. Natuurlijk hoopt General Fusion wel dat de bedrijven die nu meepraten ook toekomstige klanten worden.

Schrijf je in voor onze Newsbreak: iedere dag rond 12 uur het laatste nieuws

Wil jij iedere middag rond 12 uur het laatste nieuws over duurzaamheid ontvangen? Dat kan! Schrijf je hier in voor onze Newsbreak.

ABN Amro stapt in crowdfunding van ondernemers in opkomende landen

ABN Amro investeert met het Sustainable Impact Fund (SIF) zo’n 4 miljoen euro in Lendahand. Dit crowdfundingplatform maakt impact investeringen in opkomende landen mogelijk voor particuliere beleggers. Met het geld wil de start-up internationaal groeien met Frankrijk als eerste doel. “We verwachten dat over 2 à 3 jaar 20 procent van onze investeerders uit Frankrijk komt.”Lendahand biedt particuliere beleggers de mogelijkheid om te investeren in ondernemers in meer dan dertig opkomende landen in Zuid-Amerika, Afrika en Azië. Met een minimum van vijftig euro kunnen beleggers sociale en duurzame impact combineren met financieel rendement. Volgens CEO Koen The willen steeds meer mensen een positieve invloed uitoefenen met hun geld. “Je kan geen vlees meer eten of elektrisch gaan rijden, maar uiteindelijk maak je met je geld twintig keer meer impact dan wat je met gedragsverandering bereikt.”Zonnepanelen op Afrikaanse hutten De investeringen die Lendahand doet zijn in twee categorieën op te delen. Enerzijds gaat het om geld voor lokale financiële instituten die dat weer doorlenen aan kleine ondernemers. Het gaat om relatief kleine bedragen tot 10.000 euro. “Voor ons zijn het kleine bedragen, maar voor die ondernemers zijn het levens-veranderende leningen.” Van het geld kan een boerenbedrijf in Cambodja bijvoorbeeld drie extra mensen in dienst nemen of een tractor aanschaffen. Anderzijds kunnen beleggers via Lendahand direct in bedrijven investeren die bijvoorbeeld aan de energietransitie werken in Oeganda, Kenia of Rwanda. Dan gaat het om wat grotere bedragen. “Bijvoorbeeld bedrijven die zonnepanelen installeren op hutten van mensen in Afrika die geen toegang hebben tot een energienetwerk en afhankelijk zijn van ongezonde kerosinelampjes.” Bij de zonnepanelen komt een batterij waardoor mensen de energie ’s avonds kunnen gebruiken voor verlichting. Investeringen in hernieuwbare energie met sociale impact Een solar home system kost 200 à 300 dollar. Binnen 2 à 3 jaar is de investering terugverdiend. Huishoudens geven jaarlijks een vergelijkbaar bedrag uit aan kerosine, maar kunnen het solar home system vaak niet in één keer betalen. Daarom verkopen bedrijven het product op krediet met een terugbetaalrekening. Eric Buckens, Investment Director van het Sustainable Impact Fund: “Behalve dat je hier hernieuwbare energie toegankelijk maakt voor de bevolking, zit er ook een enorme sociale component aan. Kerosine kan opraken en het moet vervoerd worden. Met hernieuwbare energie breng je in dit geval ook een stuk ontwikkeling op plekken in landen waar ze nog geen permanente energie hebben. Dat soort combinaties van factoren als energie en sociaal is heel belangrijk als je impact wil hebben.” Het is één van de redenen waarom het ABN Amro fonds in Lendahand investeert. Een specifiek bedrag wil Buckens niet noemen. Wel dat het om een venture capital investering gaat. Voor dit soort investeringen houdt het fonds een bandbreedte van 500.000 tot 4 miljoen euro aan. “We zitten in dit geval redelijk aan de bovenkant”, aldus Buckens. Naast geld brengt ABN Amro ook kennis mee. The is vooral geïnteresseerd in de ervaring die ABN Amro heeft in het meten van impact. "In een ideale wereld zou ik willen kunnen zeggen dat je als belegger 4 procent financieel rendement krijgt en 8 procent sociaal rendement. Wat dus samen 12 procent oplevert. Het lijkt mij heel erg gaaf als we daar zouden kunnen komen.” Lees meer over het Sustainable Impact Fund (SIF): ABN Amro steekt miljoenen in jonge duurzame bedrijven via nieuw fonds Naar crowdfunding grootmacht Frankrijk Lendahand wil het geld onder andere gebruiken voor verdere Europese uitbreiding. Nieuwe Europese regelgeving maakt dit makkelijker. Frankrijk staat als eerste op de planning, omdat Lendahand daar Babyloan kan overnemen. “Die heeft het voorwerk al gedaan. Dat maakt het makkelijk.” Crowdfunding is groot in Frankrijk. Daardoor is het een interessante markt. De Franse interesse in duurzame projecten is relatief klein, maar in absolute zin zijn de getallen alsnog hoog. Zo investeerden 45.000 mensen via Babyloan. Ter vergelijking: via Lendahand investeerden sinds 2013 duizenden beleggers. “70 procent van de investeerders komt momenteel uit Nederland, 20 procent uit Engeland en 10 procent uit de rest van de wereld.” Hij hoopt dat binnen 2 à 3 jaar ruim 20 procent uit Frankrijk komt. Dat hij nu buiten de Nederlandse landsgrenzen kijkt, betekent niet dat er geen groeikansen meer zijn in Nederland. “Er zijn nog genoeg kansen om groter te worden in Nederland. Maar we zijn een online platform waardoor het heel makkelijk is om in een land als Frankrijk hetzelfde te gaan doen. Het is zonde als we dat op tafel laten liggen.” Lees ook: Particuliere beleggers investeerden via crowdfunding 100 miljoen euro in ondernemers uit opkomende landenSchrijf je in voor onze Newsbreak: iedere dag rond 12 uur het laatste nieuws Wil jij iedere middag rond 12 uur het laatste nieuws over duurzaamheid ontvangen? Dat kan! Schrijf je hier in voor onze Newsbreak.