Sabine Sluijters 23 februari 2021, 17:48

Geen overheidssteun voor waterstofproject Rotterdamse haven

Een groot waterstofproject in de Rotterdamse haven staat op losse schroeven. Het ministerie van Economische Zaken en Klimaat heeft besloten geen aparte categorie open te stellen in de subsidie regeling SDE++ voor de bouw van twee waterstoffabrieken. “Dit zorgt zeker voor een vertraging”, zegt projectleider Alice Krekt van Deltalinqs.

Nederland rotterdam industrie haven adobe stock Adobe Stock

Als het doorgaat is H-vision, zoals de deelnemende partijen het noemen, een van de grootste waterstofprojecten van Nederland. Een consortium van bedrijven (waaronder Air Liquide, Shell, Exxonmobil, BP en Vopak) wil twee installaties bouwen voor de productie van waterstof uit restgassen van de industrie, aangevuld met aardgas. De CO2 die daarbij vrijkomt moet worden afgevangen en getransporteerd naar lege gasvelden onder de Noordzee.

Kijk Future Business Live over de vraag: welke rol gaat waterstof spelen in de Nederlandse economie?

De waterstof die H-Vision zal gaan produceren, zal dienen als alternatief voor fossiele brandstoffen die nu worden gebruikt door raffinaderijen en elektriciteitscentrales in het Rotterdamse havengebied. Op termijn is het mogelijk om de waterstof uit de installatie ook te zuiveren tot groene waterstof die normaal uit schone stroom wordt gemaakt. Met het project kan een CO2-reductie van 2,7 miljoen ton per jaar gehaald worden, ongeveer 20 procent van de totale jaarlijkse uitstoot van de industrie in Nederland.

Maar – op advies van het Planbureau van de Leefomgeving – heeft de minister dit proces niet opgenomen in de lijst van te subsidiëren technieken voor CO2 reductie. De productie van waterstof zou een commerciële activiteit zijn en ondersteuning voor nieuwe fabrieken zou de markt kunnen verstoren. Ook stelt het PBL dat de verbranding van waterstof – H-Vision wil waterstof inzetten in raffinaderijen en elektriciteitscentrales – niet de meest kostenefficiënte vorm van CO2-besparing is.

Lees ook: RWE en Equinor sluiten zich aan bij Groningse waterstofproject NortH2

Vertraging

“We hebben eigenlijk alles wel klaar om medio dit jaar naar de ontwerpfase te gaan”, zegt Krekt. “De planning was om in 2026 operationeel te zijn.” Dat loopt nu vertraging op. “Het kan nu zomaar maanden uitgesteld worden.” En dat terwijl Nederland haast moet maken met het behalen van de CO2 reductiedoelen. “H-Vision staat wel in het klimaatakkoord, dus om de doelen te halen moet het wel gebeuren.”

Optimistisch

Dat het project nu geen uitzicht heeft op subsidie is een teleurstelling, maar betekent volgens Krekt niet dat het project afgeblazen wordt. “De motivatie van de betrokken bedrijven is groot, en we ervaren veel steun vanuit onze partners zoals het Havenbedrijf Rotterdam en Gasunie. Bovendien ben ik een optimistisch mens. Ik zie zeker nog wel mogelijkheden.” Maar daarvoor moet het consortium opnieuw in gesprek met het ministerie van Economische Zaken en Klimaat, of op zoek naar andere fondsen, in Nederland of Europa. Want een alternatief heeft het consortium niet. “Voor dit soort installaties is geen plan B en zonder steun lukt het niet."

Lees ook: Nederland dreigt achterop te raken met groene waterstof

Miljoeneninvestering brengt kweekvlees van Mosa Meat uit Maastricht een stap dichterbij

Mosa Meat baarde in 2013 wereldwijd opzien toen het als eerste een hamburger van kweekvlees wist te realiseren. Mark Post is als wetenschapper de drijvende kracht achter het bedrijf, dat een spin-off is van de Universiteit Maastricht. "Het afronden van deze investeringsronde brengt ons een stap dichterbij ons doel om schoner en vriendelijker rundvlees te maken", zegt Maarten Bosch, CEO van Mosa Meat in een persbericht.  “Consumenten moeten nog zeker twee jaar wachten voordat de kweekvleesburger op de markt komt", zegt Mark Post in een interview op zijn profielpagina op Change Inc. "In de loop van dit jaar dienen wij ons product in bij de Europese voedsel en warenautoriteit, de EFSA, dan duurt het nog zeker anderhalf jaar tot ze hebben geanalyseerd of het veilig genoeg is. Ik verwacht dat de burger als eerste op kleine schaal in restaurants te koop is. Het kan zijn dat het dan al betaalbaar is, rond de tien euro, maar het kan ook goedkoper zijn."Lees ook: Nederlander eet liever kweekvlees dan vegetarischIndustriële productie van kweekvleesMosa Meat gebruikt het geld van Nutreco en Jitse Groen om de productiecapaciteit in de fabriek in Maastricht, die zich nog in een experimentele fase bevindt, op te schalen. Het doel is om een industriële productielijn op te zetten. De nieuwe aandeelhouder Nutreco heeft veel ervaring op het gebied van voedselontwikkeling en is zelf ook druk met alternatieve manieren om niet dierlijk proteïnen te produceren.  De tweede investeringsronde werd geleid door het in Luxemburg gevestigde Blue Horizon Ventures, dat zich specialiseert in duurzame voeding. Hoeveel procent van de aandelen Mosa Meat in ruil voor de in totaal 85 miljoen euro heeft moeten afstaan is niet bekendgemaakt. In 2018 werd een eerste investeringsronde gedaan, waarbij aandeelhouders als M Ventures en Bell Food Group een belang in Mosa Meat kochten.  Lees ook: Singapore wordt het eerste land dat kweekvlees verkoopt