Teun Schröder
05 januari 2024, 11:50

Goedkopere offshore windenergie dankzij onderzeese oplossing

In Noorwegen vindt een grote pilot plaats met een onderzees transformatorstation waar de elektriciteit van offshore windmolens samenkomt. Het stervormige ontwerp zorgt ervoor dat er minder kabels onder water nodig zijn, waardoor de kosten van wind op zee minder worden.

Aker Solutions De stervormige opzet van de Subsea Collector biedt een alternatief op de huidige manier van bekabeling van offshore windparken. | Credits: Aker Solutions

Het apparaat heet de Subsea Collector en werd ontwikkeld door het Noorse ingenieursbureau Aker Solutions. De pilot waar het systeem getest wordt, bevindt zich bij het Marine Energy Test Centre (METCentre), een proeftuin voor innovatie van offshore windenergie langs de Noorse kust. Zo’n tien kilometer voor de kust van de stad Karmøy zal de Subsea Collector in eerste instantie twee drijvende windmolens met elkaar en met de kust verbinden. In aanloop naar 2026 komen daar nog eens vijf drijvende windmolens bij.

Onderzees transformatorstation

De stervormige opzet van de Subsea Collector biedt een alternatief op de huidige manier van bekabeling van offshore windparken. Vaak worden grote offshore turbines onderling met een kabel verbonden en aangesloten op een transformatorplatform dat boven water iets verderop in zee staat. De Subsea Collector is een transformatorstation dat onderzees midden in een offshore windpark, tussen allerlei turbines, geplaatst kan worden. Vanaf dit centrale station krioelen verschillende kabels als een soort tentakels naar de turbines. Een enkele kabel verbindt het onderzeese station vervolgens met de kust.

Drijvende windparken

De opzet zorgt ervoor dat windturbines met meer flexibiliteit in een park geplaatst kunnen worden. Deze flexibiliteit komt in het bijzonder van pas bij windparken met drijvende windmolens, omdat deze moeten kunnen meedeinen met de golven. Ook is er per turbine minder kabellengte nodig voor een werkend windpark en kan het systeem sneller geïnstalleerd worden. Volgens Aker Solution scheelt dit op een windpark van 1 gigawatt al snel 10 procent van de kosten.

Gasindustrie

De Subsea Collector borduurt voort op vergelijkbare technologieën van Aker die worden ingezet om onderzees gas te comprimeren. Ook werd een soortgelijk systeem al toegepast in een offshore drijvend windpark van energiegigant Equinor.

“De afgelopen tien jaar hebben we veel ervaring opgedaan met complexe onderzeese projecten, waarbij we betrouwbare systemen hebben geleverd voor het hoogspanningsnet”, zegt Jo Kjetil Krabbe, VP power solutions bij Aker. “Nu bouwen we voort op die expertise voor de ontwikkeling van een nieuwe generatie onderzeese systemen voor betaalbare offshore windenergie.”

Lees ook:

Elektriciteitskabels van gerecycled plastic komen eraan

Volgens Netbeheer Nederland bestaat zo’n een derde van de kilometerslange kabels uit kunststof. Nu voor de energietransitie het elektriciteitsnet fors moet worden uitgebreid, wordt het des te belangrijker om het aandeel fossiele grondstoffen in de kabels terug te schroeven. Enexis gaat dan ook kabels inkopen die deels uit gerecycled plastic bestaan. Veiligheid voorop De kabels van gerecycled plastic moeten in 2025 worden gebruikt. Enexis manager netstrategie Marco Poorts is blij met de stap, maar benadrukt dat de verduurzaming niet ten koste mag gaan van de veiligheid. “De energievoorziening mag natuurlijk niet in gevaar komen. Daarom is het belangrijk dat kabels van herbruikbaar materiaal aan onze hoge kwaliteitseisen voldoen. Daarnaast is de prijs van kabels van herbruikbare plastics op dit moment iets hoger dan van nieuwe plastics. De verwachting is dat de prijs door stijgend aanbod afneemt.”Grote verbouwing De komende jaren gaat ons land flink op de schop. Op 1 november presenteerden de netbeheerders hun plannen waarmee het Nederlandse energiesysteem in 2050 klaar moet zijn voor de toekomst. Zo komen er de komende decennia ruim 50.000 transformatorhuisjes bij, wordt er meer dan 120.000 kilometer aan ondergrondse kabels gelegd en wordt het hoogspanningsnet met 70 vierkante kilometer aan materieel uitgebreid. Lees ook: Grootste batterij van Nederland opgeleverd, nog grotere in aantochtIn 2023 hielden we bijna vier keer zo vaak groene stroom overDe Europese energiemarkt wordt verbouwd