De onderzoekers maakten het rapport in opdracht van het ministerie van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit. De Nederlandse regering wil nu al dat turbineparken ‘natuurinclusief’ gebouwd worden, maar de beste manier om dit te doen is nog onduidelijk. Het nieuwe rapport kan ontwikkelaars houvast geven bij nieuwe projecten. Zo dragen windparken niet alleen bij aan SDG 7 (betaalbare, duurzame energie), maar ook aan SDG 12 (leven in het water).
De studie keek zowel naar wat het best was voor het leven in zee als naar de kosten en technische beperkingen. Zo bleek het niet mogelijk om extra structuren aan een fundament van een windturbine te hangen; de krachtbalans zou dan verkeerd uitslaan. Transformatorstations, die de stroom van omliggende turbines verzamelen, kunnen wél voorzien worden van visvriendelijke structuren.
Lees ook: Nieuwe installatiemethode voor windmolens laat zeeleven met rust
Vishotels en steenstructuur
Eén zo’n structuur is het ‘vishotel’: een kleine kamer waar vissen kunnen schuilen voor roofdieren. In de relatief platte, open Noordzee is het lastig voor kleine kabeljauwen om te overleven; een vishotel zorgt ervoor dat ze een schuilplek hebben. Zo’n maatregel maakt de Noordzee dus leefbaarder voor kwetsbare soorten.
Een andere optie: de erosiebescherming rond de fundering van windmolens zo bouwen, dat deze lijkt op een rotsformatie. De inhammen tussen de rotsen kunnen gebruikt worden door kleine kabeljauwen en andere kwetsbare vissoorten. Uiteindelijk zullen daar ook kleinere visjes komen, die weer als voer kunnen dienen voor de kabeljauw. Zo ontstaat een gebalanceerd ecosysteem voor het zeeleven, is het idee.
De derde suggestie uit het rapport: doe iets met de vele kilometers kabel die op de zeebodem liggen. Door natuurvriendelijk beton met onregelmatige vormen onder de kabels te leggen, kan leven (zoals oesters) ook rond de kabels floreren.
Heeft natuurinclusief ontwerpen zin?
Het rapport geeft nog veel meer opties voor verbetering van het zeeleven. Dat is nodig, want als er in toekomst minstens 11 gigawatt aan windturbines in de zee staat, moet de natuur kunnen leven rond en met de turbines. Het grote probleem op dit moment, zoals ook het rapport erkent: het is onbekend of natuurinclusief ontwerpen ook echt effect heeft.
De overheid is blij met het onderzoek. “Dit rapport levert meer inzicht in de concrete mogelijkheden voor NiB-opties. Het blijft echter momenteel onduidelijk wat het natuurversterkend effect van de diverse opties precies is”, vertelt een woordvoerder van het ministerie van Economische Zaken en Klimaat via e-mail.
Hollandse Kust
Op dit moment moeten bedrijven die windparken bouwen al voldoen aan natuurinclusieve voorschriften, om bijvoorbeeld de leefwereld van de kabeljauw te vergroten. Het rapport geeft bouwers echter veel meer opties. “De regering zal de opties uit het rapport meenemen voor de kavelbesluiten van het gebied Hollandse Kust West. Daarbij wordt ook meegewogen wat de kosten en moeiten zijn om de gewenste aanpassingen te doen.”
Lees ook: Noordzee krijgt minstens 11,5 gigawatt aan windenergie
Bron: WUR | Beeld: Adobe Stock
