Sabine Sluijters 10 mei 2021, 10:54

Industrie krijgt 2 miljard voor CO2 opslag

Vier bedrijven in de Rotterdamse Haven krijgen 2 miljard subsidie om CO2 af te vangen en op te slaan in lege gasvelden onder de Noordzee. Het plan bestaat al sinds 2019 en krijgt met de subsidie nu groen licht van de overheid.

Adobestock industrie samenwerking acm In de haven van Rotterdam wordt deze techniek, CCS, voor het eerst in Nederland toegepast. Beeld: AdobeStock

Het gaat om twee raffinaderijen van Shell en Exxon Mobil, en twee waterstoffabrieken van Air Liquide en Air Products. De bedrijven gaan vanaf 2024 een deel van hun CO2 uitstoot afvangen en invoeren op een verzamelleiding die door het Rotterdamse havengebied loopt. Via een onderzeese pijpleiding zal het gas vervolgens getransporteerd worden naar een platform in de Noordzee waar het in een leeg gasveld wordt gepompt. De bedoeling is om vanaf 2024 jaarlijks ongeveer 2,5 miljoen ton CO2 uit de lucht te halen, ongeveer 1 procent van de jaarlijkse CO2-uitstoot van Nederland.

Lees ook: Blauwe waterstof kan CO2 haven Rotterdam reduceren

De techniek voor ‘carbon capture and storage (CCS)’ is in Nederland nooit eerder toegepast. Een eerdere poging van Shell om CO2 op te slaan onder de stad Barendrecht stuitte op fel verzet van de inwoners van die stad. Plannen om de CO2 af te vangen van kolencentrales in de Rotterdamse haven kwamen door financiële problemen niet van de grond.

Hoewel in het Nederlandse Klimaatakkoord werd afgesproken dat ongeveer de helft van de CO2-reductiedoelstelling van de industrie in 2030 gehaald mag worden met behulp van deze techniek, is de methode niet onomstreden. Volgens critici is CCS een dure manier om echte CO2 reductie uit te stellen. De mogelijkheid om broeikasgassen op te vangen en op te slaan neemt de prikkel weg bij bedrijven om hun vervuilende processen te verduurzamen. Ook houdt CCS niet duurzame activiteiten langer in stand omdat immers fors is geïnvesteerd in het afvangen van de CO2.

De subsidie wordt gebruikt om CCS betaalbaar te maken. De CO2 prijs is op dit moment 50 euro per ton. De opslag van het broeikasgas is duurder. De overheid trekt nu 2 miljard uit om het verschil de komende 15 jaar bij te leggen. Mocht de CO2 prijs in de toekomst stijgen dan zal de subsidie ook lager uitvallen.  

Lees ook: Co2 afvangen uit fabrieksgassen kan 20 procent goedkoper

De 2 miljard euro worden betaald uit de SDE++-subsidieregeling. Deze subsidieregeling van in totaal 5 miljard euro werd tot nu toe voornamelijk voor de opwekking van duurzame energie uit zon en wind gebruikt. Projecten die tegen lage kosten veel CO2 reduceren krijgen voorrang. Omdat CO2-opslag relatief goedkoop is in verhouding tot de vermeden uitstoot, gaat nu een grote hap uit het budget naar CCS.

Lees ook: Tweede Kamer laat CCS voortbestaan in SDE++ regeling

De Changemakers van week 19: Verduurzaming van de zorg

Cathy van Beek is verpleegkundige, bestuurskundige en veranderkundige en heeft meer dan 20 jaar ervaring als bestuurder in de zorg. Van 2011 tot 2018 was ze bestuurder van het Radboudumc in Nijmegen, met als aandachtsveld Patiëntenzorg; Kwaliteit en Veiligheid. In 2018 kreeg zij van het Ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport de opdracht als Kwartiermaker duurzame zorg. Ze is lid van de Sustainability Board van de Gemeente Nijmegen en ambassadeur Zorg van MVO-Nederland. In 2017 kwam ze op positie 47 binnen op de Top 100 duurzaamste denkers en doeners van het Dagblad Trouw. Lees hier het hele profiel.Bart van Straten begon in 1997 bij familiebedrijf Van Straten Medical, dat op dat moment groot is in de productie en verkoop van chirurgische instrumenten en andere wegwerpproducten. Daar ziet Van Straten hoeveel materialen werden weggegooid na een operatie: hele containers vol. Vanaf 2011 besluit hij zich samen met zijn broer in te zetten om deze producten circulair te maken, zodat er geen nieuwe grondstoffen nodig zijn. In 2018 lukt het Van Straten, als eerste ter wereld, een sterilisatienet van gerecyclede medische instrumenten te maken. Sindsdien is hij bezig met het maken van meer van dit soort circulaire toepassingen in de zorg. Lees hier het hele profiel.Cornelis Boersma is adviseur, zorgondernemer en wetenschapper. Hij combineert bewust wetenschap, beleid en ondernemerschap om op een effectieve manier impactvolle verandering tot stand te kunnen brengen. Na zijn vertrek bij GSK drie jaar geleden, startte Boersma zijn adviesbedrijf Health-Ecore en is hij betrokken bij drie startups binnen de gezondheidszorg: Digital Health Link, PITTS en SensUR Health. Daarnaast is hij Professor ‘Duurzame Zorg en Innovatie’ aan de Open Universiteit (OU) en gezondheidseconoom aan het Universitair Medisch Centrum Groningen (UMCG). Lees hier het hele profiel.