Philip Bueters 22 oktober 2024, 12:30

Lightyear-veteranen storten zich op slimme energiesoftware met Simpl.energy

Tom Selten, Lightyearmedewerker van het eerste uur, heeft het afgelopen jaar met twee ex-collega’s gebouwd aan een nieuwe start-up. Simpl.energy belooft met zijn software zoveel mogelijk uit de stroomaansluiting van zijn zakelijke klanten te halen.

Simpl Energy tom selten 1200x674 Het drietal achter Simpl.energy: Jorrit Salverda, Tom Selten en Reinout de Jongh. | Credits: Simpl.energy

De energietransitie komt op gang, maar komt met uitdagingen. Een daarvan is de overbelasting van ons elektriciteitsnet. Bedrijven die willen groeien of verduurzamen, lopen tegen de grenzen van hun netaansluiting aan en moeten op hun handen zitten als ze in de wachtrij worden gezet voor een grotere aansluiting.

Een nieuwe start-up die ze belooft zoveel mogelijk uit hun bestaande aansluiting te halen, is Simpl.energy. Die heeft software ontwikkeld om onder meer zonnepanelen, laadpalen en batterijen bij zakelijke gebruikers slim aan te sturen en zo pieken in de energievraag zoveel mogelijk glad te strijken.

Het bedrijf helpt de energiekosten te beperken door bijvoorbeeld batterijen te laten opladen als de stroomprijzen laag zijn, en te ontladen wanneer de prijzen hoog zijn. Zonnepanelen schakelt het systeem uit zodra de energieprijzen negatief worden, wat voorkomt dat bedrijven hun opgewekte energie tegen een verlies verkopen.

Ervaring bij Lightyear

Er zijn meer start-ups die zakelijke gebruikers helpen het beste uit hun stroomaansluiting te halen, maar Simpl.energy valt op door zijn oprichters. Tom Selten, Jorrit Salverda en Reinout de Jongh werkten alle drie bij Lightyear, de befaamde maker van zonne-auto’s die begin 2023 de eindstreep niet haalde.

Selten was vrijwel vanaf het begin betrokken bij Lightyear en nam ook vanuit de collegebanken al deel aan de solarteams van TU Eindhoven waaruit de zonnewagen voortkwam.

“Zo’n zonne-auto is in feite ook een smart grid, met een zonnepaneel, een batterij en een laadpaal in een systeem dat we bij Lightyear in al die jaren hebben geoptimaliseerd om zo efficiënt mogelijk om te gaan met energie. Die kennis en filosofie nemen we nu mee naar Simpl.energy.”

Zakelijke markt

De drie oprichters besloten in 2023, nadat de stekker uit Lightyear ging, samen iets te beginnen. “We hadden een goede klik en kwamen begin 2023 op straat te staan. Eigenlijk hebben we de dag erna al besloten dat het gaaf zou zijn om iets nieuws op te zetten.”

Dat het software rond energievoorziening zou worden, werd al snel duidelijk. Salverda was softwarearchitect bij de omgevallen autofabrikant en had zijn eigen woning al van voor tot achter voorzien van slimme-energie-aansturing. De Jongh werkte voordat hij bij Lightyear werkte bij energiebedrijf Engie aan smart grids.

Al schetsend aan de beste ideeën voor hun nieuwe start-up kwamen de drie aanvankelijk uit bij de consumentenmarkt. “Maar na verloop van tijd sprak ik steeds vaker klanten die zeiden: jullie bouwen iets wat we graag willen hebben in ons bedrijf. Daarop hebben we een draai gemaakt naar de zakelijke markt. Daar is de relatieve schaarste aan capaciteit het meest urgent en het schaalt makkelijker. De komende tien, twintig jaar is het probleem van netcongestie nog niet opgelost.”

Software achter de meter

Let op dat woord relatief: in beginsel is er in Nederland geen tekort aan elektriciteit, en zonder de pieken en dalen waarvoor zon, wind en in mindere mate elektrische auto’s zorgen zou het net de vraag prima aankunnen. Het netwerk verzwaren is een oplossing, slimmer sturen is een andere, en dat doet de software van Simpl.energy ‘achter de meter’ bij zijn klanten.

Dat begint met een analyse van het verbruik en de opwek: hoeveel panelen liggen er op het dak, hoeveel laadpalen zijn er en hoe is de behoefte door de tijd heen? Die analyses maakt de software geschikt voor energieadviseurs en installateurs in de energiebranche.

Simpl.energy kan ook simulaties draaien. Dan wordt er een virtuele batterij ingetekend en kan een bedrijf een tijdje proefdraaien om te zien of de investering daarin een verstandig idee is.

Stroomprijzen voorspellen

Als alles is ingeregeld, stuurt het online platform alle ‘assets’ naar behoefte aan, waarbij de actuele stroomprijzen een belangrijke rol spelen. “Die proberen we ook te voorspellen en we schakelen continu. Staan er auto’s te laden? Als de stroomprijs het uur erop lager wordt, zetten we de laadpalen tot dat moment even uit.”

Simpl.energy rekent af aan de hand van de hoeveelheid apparaten die wordt aangestuurd. “Als we ons per kilowattuur zouden laten betalen, is dat een rare prikkel om klanten zoveel mogelijk energie te laten afnemen. Onze missie is juist dat zoveel mogelijk mensen zo efficiënt mogelijk met hun eigen energie omgaan.”

De markt op

Inmiddels werkt de Utrechtse start-up voor vastgoedpartijen en ontwikkelaars van zonneprojecten die zich steeds meer ook richten op laadpalen en batterij-opslag. “Die hebben nu te weinig zicht op hun laadpalen, zonnepanelen en batterijen doordat ze in drie verschillende systemen moeten inloggen. Dat verbaasde me enorm: sommige klanten hebben niet door dat een van hun omvormers eruit ligt, dat scheelt dan duizenden euro’s op jaarbasis. Bij ons krijgen ze de status van alle assets te zien in één overzicht.”

Vanaf deze week vermelden de LinkedIn-profielen van Selten en zijn medeoprichters dan eindelijk de naam van hun start-up, in plaats van ‘Working on an idea for a more sustainable world’ en ‘Start-up in stealth mode’. Na een investering van angelnetwerk Arches Capital en Rabobank – het bedrag wil Selten niet kwijt – kan Simpl.energy zijn team van tien verder uitbreiden en voluit de markt op.

Volop concurrentie in energie-software

“De komende maanden gaan we echt live met ons systeem, dat op verschillende plekken al virtueel meedraait om feedback te verzamelen. Maar binnenkort gaan we op de eerste locatie ook echt alles aansturen.”

Terwijl Simpl.energy zijn plek in de markt opzoekt, zijn er al volop andere leveranciers van de hard- en software waarmee bedrijven hun energieopwek en -verbruik kunnen optimaliseren. “Ik denk niet dat we er te laat bij zijn’, reageert Selten. De energietransitie is nog in een vroege fase van ontwikkeling en concurrentie helpt de innovatie alleen maar vooruit.”

Dat de drie een verleden bij Lightyear hebben, begint niet elk gesprek met een potentiële klant daarover? “Sommige wel. En dat is prima, want we mogen als Nederland best trots zijn op die eerste zonne-auto. Ik kijk enorm positief terug op al die jaren waarin we met een enorm getalenteerd team keihard daaraan hebben gewerkt. Het is alleen niet gelukt.”

Dit artikel verscheen als eerst op MT/Sprout.

Lees ook:

Een slim stroomnet als oplossing voor netcongestie? Twee Nederlandse bedrijven staan al in de rij

Daar sta je dan als bedrijf: zúlke plannen om te verduurzamen, maar uitzichtloos met de stekker in de hand. Het stroomnet wil je er niet meer bij hebben. Of beter gezegd: kán je er niet bij hebben. Het is de realiteit waar steeds meer Nederlandse ondernemingen mee te maken hebben. Door netcongestie barst het stroomnet uit zijn voegen; aansluitingen voor nieuwe bedrijven of woonwijken zijn schaars. Dat zit verduurzaming in de weg. Het probleem is – ook door Change Inc. – uitvoerig besproken. Maar wordt er ook wat aan gedaan? Netbeheerders moeten (en zijn) hard aan de slag met het actualiseren en uitbouwen van het stroomnet, maar wat kan er in de tussentijd nog meer gedaan worden? Beschikt Nederland over andere mogelijkheden om bedrijven hun o-zo-gewilde aansluiting te kunnen bieden? Smart grid Ja, weet adviseur Martijn Hamelink van de technische dienstverlener Equans. Equans overziet het Smart Grid Flevoland, een intelligent energienet dat met digitale hulpmiddelen duurzame stroom aan bedrijven kan leveren. De theorie achter het systeem is relatief simpel. “Het is eigenlijk een gesloten distributiesysteem”, legt Hamelink uit. “Een elektriciteitsnet dat eigendom is van iemand anders dan een netbeheerder.” Binnen zo’n net wordt energie opgewekt met duurzame energiebronnen (bijvoorbeeld windmolens of zonnepanelen) en middels een eigen kabelnetwerk gedistribueerd. Zo hoeven de aangeslotenen niet zelfstandig verbonden te worden op het ‘traditionele’ net, dat in Nederland beheerd wordt door partijen als Liander en Stedin. En dan is er nog de component die het systeem ‘smart’ maakt. Een digitaal ‘energiemanagementsysteem’ waarmee vraag en aanbod efficiënt aan elkaar gekoppeld worden. Op moment dat er overschotten aan energie zijn die het smart grid niet meer aan het traditionele net kan leveren, wordt automatisch aan de windmolens en zonnepanelen doorgegeven dat ze minder energie mogen opwekken. Er kunnen ook batterijen aan smart grid worden gekoppeld, waardoor eventuele overschotten aan stroom kunnen worden opgeslagen, klaar voor later gebruik. Alles in goede banen geleid door een digitaal systeem. 300 megawatt Het Smart Grid Flevoland, dat in beheer is van Equans, wordt gevoed door lokale zonnepanelen (ruim 500.000) en windmolens (37). Het totale vermogen komt uit op 300 megawatt. Er staan ook twee batterijen van het bedrijf Giga Storage opgesteld. Bedrijven die stroom afnemen, zijn er momenteel nog niet. Pervers genoeg belandt de opgewekte elektriciteit daarom op dit moment alsnóg op het reguliere stroomnet. Smart Grid Flevoland heeft namelijk een Tennet-aansluiting ter grootte van 150 megawatt. De windmolens en zonnepanelen die aangesloten zijn op het smart grid kunnen op momenten van veel zon en wind dus niet al hun energie kwijt op het reguliere net. Maar zonder het smart grid hadden ze überhaupt geen aansluiting gehad. “We hebben in Nederland momenteel namelijk ook te maken met invoedingscongestie”, weet Hamelink. “De windmolen- en zonneparken in Flevoland hadden dus niet kunnen worden aangesloten op het reguliere net. Wij kunnen die binnen ons smart grid wel een aansluiting bieden.” Bedrijven aansluiten Nu: wat heeft dit met bedrijven zonder stroomaansluiting te maken? Die zouden goed kunnen profiteren van het Smart Grid Flevoland, vindt de gemeente. Er ligt namelijk een schat aan duurzaam opwekt vermogen voor het oprapen. Equans staat ervoor open om bedrijven aan te sluiten op zijn net en is samen met de gemeente een onderzoek gestart naar de mogelijkheden. “We zijn er druk mee bezig. Er zijn twee grote bedrijven die interesse hebben getoond in een aansluiting: de voedselproducenten Marfo en McCain. Die willen van het gas af en flink elektrificeren, maar kunnen dat niet meer binnen het net van Liander. Bij ons zouden ze 90 procent van de tijd gegarandeerd zijn van energie uit het smart grid.” Ontheffing wijzigen Over de techniek ligt niemand wakker. “De kabels leggen is het probleem niet”, aldus Hamelink. “We kunnen morgen al beginnen met graven.” De regelgeving is een ander verhaal. Om als private partij een aansluiting te bieden aan bedrijven, is een ontheffing van de Autoriteit Consument en Markt (ACM) nodig. Voor de huidige opzet, waarbij duurzame stroom wordt ingevoed op het reguliere net, heeft Equans al zo’n ontheffing. Maar voor het bedrijf de ACM verzoekt die aan te passen zodat ook bedrijven kunnen worden aangehaakt, wil het de zaken goed op orde hebben. “We zijn met Tennet en Liander in gesprek om te kijken of zij er ook baat bij zouden hebben als we de twee bedrijven aansluiten. We vinden namelijk dat het wel echt moet helpen tegen netcongestie, en dat zijn we nu met ze aan het onderzoeken. Het gesprek zal denk ik nog zo’n twee maanden duren, en dan kunnen we met een goed verhaal naar de ACM toe.” Lees ook: Volledig klimaatneutraal in 2035 vraagt om gedurfde keuzesHoe verduurzamen we de industrie? ‘De hele, complexe puzzel moet in elkaar vallen’Rotterdamse metro- en tramnet van RET wordt grote batterij voor laadpalen