Marc Seijlhouwer 28 oktober 2021, 10:58

Nederland maakt stappen met klimaatbeleid, maar het is nog niet genoeg

De nieuwe Klimaatverkenning (KEV) van het Planbureau voor de Leefomgeving laat zien dat het doel voor 2030 niet gehaald wordt met het beleid dat er nu is. Wel is de situatie nu rooskleuriger dan vorig jaar, omdat er nieuwe klimaatregels zijn voor de industrie en mobiliteit.

Kolencentrale adobe stock change inc De uitstoot van elektriciteitsvoorziening is een van de grootste bronnen van CO2 | Credits: Adobe Stock

Het PBL maakt met de KEV jaarlijks de balans op over het Nederlandse klimaatbeleid van de regering. Daarbij kijkt het bureau naar 2030: komen we, met de huidige voorgenomen beleidsmaatregelen, uit op het doel van 49 procent minder uitstoot in vergelijking met 1990?

Het antwoord is nee. Met de plannen die de kabinetten tot nu toe maakten zal de uitstoot in 2030 38 tot 48 procent lager liggen. In het meest positieve geval halen we het doel dus nét niet, maar in de somberste prognose moet er nog een heleboel gebeuren. De 49 procent reductie is nodig om in 2050 uiteindelijk klimaatneutraal te zijn.

CO2-uitstoot van industrie en mobiliteit

De situatie is wel beter dan in de vorige KEV, toen het er nog op leek dat de reductie in 2030 op slechts 30 tot 40 procent uitkwam. Dat de schatting nu veel hoger ligt komt omdat het kabinet concrete plannen uitwerkte voor de industrie en mobiliteit (auto’s, vrachtwagens enzovoort).

Toch is er, met nog maar acht jaar te gaan tot 2030, nog veel daadkracht nodig. Het PBL denkt vooral dat het beleid dat er nu is voortvarend uitgevoerd moet worden. Er mogen geen vertragingen, afzwakkingen of andere concessies gedaan worden.

Raad van State en Jonge Klimaatbeweging

De Raad van State, het hoogste adviesorgaan van de regering, ziet aan de hand van de KEV dat het klimaatbeleid tekortschiet. Hun jaarlijkse evaluatie van de klimaatplannen van het kabinet is dit jaar niet rooskleurig. “Dat het kabinet demissionair is, ontslaat het niet van de plicht om te doen wat nu nodig is”, aldus de Raad. Er zijn nu (extra) structurele maatregelen nodig, zoals een Minister van Klimaat en een strengere Klimaatwet die past bij de ‘Fit for 55’-ambitie van de EU. Alleen zo kan Nederland vechten tegen klimaatverandering.

De Jonge Klimaatbeweging, die deze week nog zeven klimaatpunten aan de formerende partijen presenteerde, pleit niet voor een minister van Klimaat, maar voor een Klimaatautoriteit die de regering controleert en ervoor zorgt dat de doelen écht gehaald worden.

Investeringsfonds wil Shell opsplitsen in fossiele en duurzame tak

De splitsing moet ervoor zorgen dat Shell in de toekomst weer winstgevend wordt. De strategie die Shell begin dit jaar presenteerde is volgens Third Point vlees noch vis: niet stevig gericht op verduurzaming en ook niet winstgevend in de olie en gaswinning. Dat resulteert volgens de aandeelhouder in een 35 procent lagere beurskoers dan vergelijkbare bedrijven zoals ExxonMobil en Chevron. Het bedrijf is daardoor niet langer aantrekkelijk voor beleggers die op zoek zijn naar een hoog rendement. Maar ook de aandeelhouders die juist een meer duurzame koers verlangen en daar best wat rendement voor willen inleveren, krijgen niet wat ze willen. Follow This dwingt Shell tot verandering Die groep van duurzame aandeelhouders wordt steeds groter. Tijdens de laatste aandeelhoudersvergadering in mei schaarde maar liefst 30 procent van de aandeelhouders zich achter de klimaatresolutie van de activistische aandeelhouder Follow This. Zij eisen dat Shell zijn strategie in lijn brengt met de doelen uit het Klimaatakkoord van Parijs. Ook neemt de maatschappelijke druk op Shell ieder jaar toe. Het bedrijf kreeg afgelopen mei een draai om de oren van de Nederlandse rechter, die oordeelde dat Shell zijn uitstoot voor 2030 met 45 procent moet reduceren. Meer CO2-reductie Om aan de halfslachtige werkwijze een einde te maken stelt Third Point voor om Shell op te splitsen in twee bedrijven. Een die zich richt op de traditionele activiteiten zoals olie- en gaswinning, raffinage en chemie. Deze tak zorgt voor een goed rendement. Het andere bedrijf gaat zich bezighouden met duurzame activiteiten en een meer bescheiden rendement leveren. Op die manier hebben aandeelhouders een duidelijke keuze. Ook zou Shell volgens Third Point door een dergelijke splitsing beter in staat zijn de CO2-reductie te versnellen. Hoe Shell zal reageren op het voorstel van de aandeelhouder valt te bezien. Maar met 500 miljoen aan aandelen is Third Point niet een partij die genegeerd kan worden. Reactie Shell In een officiële reactie stelt Shell dat "het bedrijf regelmatig zijn strategie tegen het licht houdt met als doel waarde te creëren voor zijn aandeelhouders. Als onderdeel daarvan wil Shell graag een open dialoog voeren met zijn aandeelhouders, waaronder ook Third Point. Shell heeft aan het begin van het jaar zijn Powering Progress strategie gepresenteerd die de steun had van 89 procent van de aandeelhouders tijdens de jaarlijkse algemene vergadering van aandeelhouders."