Kaz Schonebeek 12 april 2024, 16:16

Nederland nu letterlijk op de kaart als waterstofland

Het stikt in Nederland van de waterstofprojecten. De Waterstofkaart maakt vrijwel al die initiatieven in één oogopslag vindbaar.

Getty Images 1297835710 Groene waterstof wordt in Nederland veelal met windenergie geproduceerd. | Credits: Getty Images

Voor de echte waterstofenthousiastelingen bestaat de Waterstofkaart. Deze interactieve website brengt vrijwel alle (groene) waterstofprojecten in Nederland bij elkaar. Op een kaart kan je door bestaande en toekomstige projecten heen klikken, en zien wat er in je eigen omgeving allemaal gebeurt op het gebied van waterstof. De Waterstofkaart is een initiatief van waterstofconsortium Missie H2 en TKI Nieuw Gas.

Keten in kaart

De hele Nederlandse waterstofketen is in kaart gebracht. Van industriële elektrolysers en waterstoftankstations voor vrachtwagens tot onderzoeksinstellingen en waterstoftaxi’s. De kaart telt op dit moment 84 operationele waterstofprojecten in Nederland. 71 projecten worden actief gerealiseerd, 61 wachten op een investeringsbeslissing en 84 projecten bevinden zich in een conceptuele fase, blijkt uit de cijfers op de website.

Als al die projecten doorgaan, gaat de groene waterstofproductie de komende jaren door het dak. De projecten tellen nu gezamenlijk op tot een productie van 33.840 ton waterstof per jaar. Dit zou in 2030 kunnen zijn toegenomen tot 1.550.102 ton. Heel waarschijnlijk lijkt het echter niet dat die gigantische toename volledig gehaald gaat worden, gelet op onder andere de grote elektriciteitsvraag die daarmee gepaard gaat.

Bakkers en graafmachines

De website laat de breedte van waterstoftoepassingen zien. De projecten variëren sterk in schaal, toepassingsgebied en sector. Zo is er een bakkersbedrijf in Gorinchem dat een bakmachine op waterstof heeft draaien. In IJsselstein worden graafmachines gebouwd die waterstof als brandstof gebruiken. In Tilburg wordt kunststof gemaakt met waterstof. En in Groningen en Drenthe rijden stads- en streekbussen op waterstofgas.

Aan de productiekant wordt met name het grote aantal geplande projecten zichtbaar. De haven van Rotterdam, de Noordzee en de Eemshaven springen er wat dat betreft uit. Het streven van Nederland om een belangrijke speler op het gebied van waterstof te worden, lijkt zo langzaam vorm te krijgen.

Lees meer:

Medewerkers gerenommeerde klimaatorganisatie eisen vertrek CEO na omstreden besluit CO2-compensatie

Het SBTi werd in 2015 opgericht door het Wereld Natuur Fonds, het Carbon Disclosure Project, het United Nations Global Compact en het World Resources Institute. Samen ontwikkelden zij wetenschappelijke kaders waarmee bedrijven hun klimaatplannen in lijn kunnen brengen met het Parijsakkoord. Met Science Based Targets kunnen bedrijven dus aantonen dat ze zich, onderschreven door de wetenschap, inzetten om de opwarming van de aarde te beperken tot 1,5 graden Celsius. Scope 3 Begin deze week deed het SBTi-bestuur een aankondiging die onder medewerkers niet in goede aarde is gevallen. Vanaf nu zouden namelijk koolstofkredieten toegestaan worden als middel voor bedrijven om een deel van hun uitstoot te compenseren. Het gaat om de uitstoot die valt onder scope 3, ofwel de uitstoot die voortkomt uit het gedrag van leveranciers en klanten in de keten van bedrijven. Koolstofkredieten kunnen door bedrijven gekocht worden om een eenheid uitgestoten CO2 te compenseren, bijvoorbeeld door het planten van bomen. “SBTi erkent dat, mits goed ondersteund door beleid, normen en procedures op basis van wetenschappelijk bewijs, het gebruik van milieucertificaten voor reductiedoeleinden op scope 3-emissies kan fungeren als een extra instrument om klimaatverandering aan te pakken”, schrijft de organisatie op zijn website. “Daarom heeft SBTi besloten om het gebruik ervan voor de reductie van scope 3-gerelateerde emissies uit te breiden tot boven de huidige limieten.” Omstreden Koolstofkredieten zijn controversieel, zo erkent ook het bestuur van SBTi zelf. In theorie klinkt het principe ervan plausibel; een eenheid uitgestoten CO2 afkopen met een eenheid gecompenseerde CO2. Maar in de praktijk blijken koolstofkredieten nogal eens waardeloos. Zo kwam naar voren dat de meeste compensatieprojecten veel minder uitstoot compenseren dan ze beloven. In sommige gevallen is deze compensatie zelfs nul. Uit onderzoek bleek dat 94 procent van de koolstofkredieten uitgegeven door Verra (marktleider op het gebied van koolstofkredieten) geen klimaatwinsten opleverde. Medewerkers van het SBTi zijn daarom ook niet te spreken over het besluit van hun organisatie. In een interne brief, ingezien door The Guardian, uiten ze hun ongenoegen. Ze geven aan niet meegenomen te zijn in het beslissingsproces en benadrukken dat er aan koolstofkredieten geen wetenschappelijke onderbouwing ten grondslag ligt. Druk op CEO “We staan klaar om alle inspanningen te steunen die erop gericht zijn om ervoor te zorgen dat het SBTi geen greenwashing-platform wordt waar beslissingen overmatig worden beïnvloed door lobbyisten, gedreven door potentiële belangenconflicten en slechte naleving van bestaande bestuursprocedures”, luidt de brief. “In het geval onze zorgen niet worden weggenomen, zal het SBTi-personeel geen andere keuze hebben dan verdere actie te ondernemen.” De medewerkers gaan zelfs zo ver dat ze het vertrek van hun CEO Luiz Fernando do Amaral eisen, evenals dat van alle personen die bijgedragen hebben aan het besluit. Het bestuur heeft op deze oproep nog geen reactie gegeven. Lees ook: Nederlands klimaatdoel voor 2040 wordt 'balanceren tussen haalbaar en rechtvaardig'Klimaatdoelen op papier in zicht: 'het makkelijke gehad; nu belangrijke stappen zetten'PBL: Zo ziet Nederland eruit als de natuur veel meer ruimte krijgt