CO2 afvangen en opslaan onder de grond is een tijdelijke oplossing om broeikasgassen in de atmosfeer te verminderen. Het is een lastige en dure techniek, omdat de CO2 zuiver moet zijn, dus niet gemengd met andere stoffen zoals stikstof en zuurstof. Onderzoekers van Kyushu University en het National Institute of Advanced Industrial Science and Technology in Japan laten zien dat nu ook CO2 met een lage zuiverheid kan worden opgeslagen. Hierdoor kan de techniek vaker worden toegepast.
Hoe werkt het?
Veel van de bestaande CO2-opslagprojecten worden uitgevoerd bij lokale bronnen, zoals bij kolencentrales, omdat daar veel CO2 vrijkomt. Die CO2 is nog niet zuiver, en daarom zijn dure zuiveringsinstallaties nodig om stikstofoxide en zwaveloxide uit het mengsel te filteren. De zuivere CO2 moet dan nog verplaatst worden naar de opslaglocatie, maar die zijn vaak ver weg van de bron. De transportkosten zijn dan ook relatief hoog.
Met de nieuwe techniek kan op iedere plek lucht worden afgevangen. De techniek heet ‘direct air capture (DAC)’ en kan ook op de opslagplaats worden gebruikt. Op die manier zijn transportkosten onnodig. Het vereist geen zuiveringsinstallatie, omdat zuurstof en stikstof niet gevaarlijk zijn. In theorie is de nieuwe techniek mogelijk, maar verder onderzoek is nodig naar de chemische reacties van zuurstof en stikstof op grote diepte.
Kritiek op CO2-opslag in Nederland
"Doordat we overal op aarde omgevingslucht hebben, heeft directe luchtafvang het potentieel om een onmisbaar middel te worden voor het afvangen en opslaan van CO2. De techniek kan worden toegepast in afgelegen gebieden, zoals in woestijnen en bij offshore-platforms. Dit is belangrijk zowel voor het verminderen van transportkosten als het zorgen voor sociale acceptatie", laat hoofdauteur van het onderzoek, professor Takeshi Tsuji weten in de studie.
De techniek voor CCS (carbon capture and storage) wordt in Nederland nog niet gebruikt. Shell deed een poging om CO2 op te slaan onder de stad Barendrecht, maar stuitte op fel verzet van de inwoners van die stad. Hoewel in het Nederlandse Klimaatakkoord is afgesproken dat ongeveer de helft van de CO2-reductiedoelstelling van de industrie in 2030 gehaald mag worden met behulp van deze techniek, is de methode niet volledig geaccepteerd. Volgens critici is CCS een dure manier om echte CO2-reductie uit te stellen. De mogelijkheid om broeikasgassen op te vangen en op te slaan neemt de prikkel weg bij bedrijven om hun vervuilende processen te verduurzamen. Ook houdt CCS niet duurzame activiteiten langer in stand, omdat immers fors is geïnvesteerd in het afvangen van de CO2.
Eerder kregen vier bedrijven in de Rotterdamse Haven 2 miljard euro subsidie om CO2 af te vangen en op te slaan in lege gasvelden onder de Noordzee. Het plan bestaat al sinds 2019 en krijgt met de subsidie nu groen licht van de overheid.
