Hidde Middelweerd 26 november 2020, 11:23

Noordelijke provincies halen 438 miljoen euro op om te vergroenen

Groningen, Friesland en Drenthe hebben in totaal 438 miljoen euro binnen weten te hengelen uit twee Europese fondsen. Dat maakte Staatssecretaris Mona Keijzer van Economische Zaken bekend. Het geld wordt onder andere ingezet voor banencreatie in de duurzame energiesector en de financiering van waterstofprojecten.

Waterstof duurzame energie

Het overgrote deel van de honderden miljoenen euro’s is afkomstig uit het zogeheten ‘Just Transition Fund’ van de Europese Unie. Dit fonds werd in het leven geroepen om regio’s te ondersteunen waar de beëindiging van fossiele energiewinning gepaard gaat met groot banenverlies. Dat is het geval in Noord-Nederland, waar zo’n 20.000 banen verloren gaan door het dichtdraaien van de gaskraan.

Groene stopcontact van Nederland

Er werd de afgelopen maanden hard gewerkt en gelobbyd om de subsidies binnen te halen, vertelt René Paas, commissaris van de Koning in de Provincie Groningen, in een reactie op LinkedIn. “Sinds de lente kwamen ambtenaren en bestuurders uit het Noorden elke vrijdag digitaal bijeen om af te stemmen wat er moest gebeuren.”

Nu de honderden miljoenen binnen zijn, staat de volgende uitdaging echter alweer op de agenda. Hoe wordt het geld ingezet? “We hebben een dubbel doel met de inzet van de Brusselse miljoenen”, licht Paas toe. “Noord-Nederland heeft niet alleen prachtige kansen om het 'groene stopcontact' voor Nederland te worden. We zijn ook uit op een groene banenmotor.”

Groene waterstofeconomie

Eerder lieten de Noordelijke provincies al weten een ‘grootschalige hub voor hernieuwbare energie en toekomstgerichte technologie’ te willen worden. De transitie naar een waterstofeconomie zal daar een belangrijke rol in spelen. Er gebeurt al veel op dit gebied in het noorden van het land. Zo is Hystock in Noord-Nederland te vinden, een groene waterstofinstallatie van 1 megawatt.

De toekomstplannen zijn er echter een stuk ambitieuzer. Energiebedrijf Engie en gasleverancier Gasunie hebben bijvoorbeeld plannen voor een elektrolyser van 100 megawatt in Groningen. Een consortium van Groningen Seaports, Shell en Gasunie werkt zelfs aan het grootste groene waterstofproject ter wereld; NortH2 moet een beoogde capaciteit van 800.000 ton groene waterstof per jaar krijgen.

In 2021 rollen er daarnaast 100 waterstoftrucks van de productieband bij een nieuwe fabriek in Groningen. En in 2035 zijn alle dieseltreinen in de provincie Groningen vervangen door treinen op waterstof.

Lees ook:

Bronnen: NOS, LinkedIn 

Deze bedrijven brengen een vliegende ambulance op waterstof naar de markt

Ter ere van de samenwerking tussen CareFlight en AMSL Aero werd de Vertiia gisteren voor het eerst aan de wereld gepresenteerd. Het innovatieve vliegtuig moet de gezondheidszorg in rurale gebieden verbeteren en ervoor zorgen dat er meer levens gered kunnen worden.AMSL Aero verwacht snel de eerste testvluchten met de Vertiia te kunnen maken. CareFlight hoopt over een aantal jaar meerdere van deze vliegende ambulances in gebruik te hebben.Sneller, veiliger en stillerAndrew Moore, CEO van AMSL Aero, legt uit waarom VTOL-vliegtuigen de gezondheidszorg kunnen verbeteren: “In tegenstelling tot conventionele vliegtuigen heeft de Vertiia geen landingsbaan nodig. Hij is in staat om patiënten direct naar een ziekenhuis te vervoeren, vanaf nagenoeg elke locatie. Dat resulteert in aanzienlijke tijdswinst, die bij het redden van mensenlevens essentieel kan zijn.”De Vertiia is daarnaast een stuk stiller en veiliger dan de gemiddelde helikopter, vervolgt hij, en de gebruikskosten zullen op termijn vergelijkbaar zijn met die van een auto.Elektriciteit en waterstofHet VTOL-vliegtuig beschikt over acht elektromotoren en kan zowel op elektriciteit als waterstof het luchtruim opzoeken. Op elektriciteit komt de Vertiia 250 kilometer ver. Op waterstof hoeft hij pas na 800 kilometer te landen voor een tankbeurt. De topsnelheid van het vliegtuig ligt rond de 300 kilometer per uur en hij zal twee tot zes passagiers kunnen vervoeren.Razendsnel groeiende marktVTOL staat voor Vertical Take-off and Landing en refereert naar vliegtuigen die verticaal kunnen opstijgen en landen. Van die technologie wordt veel verwacht. Een trendrapport van de Amerikaanse bank Morgan Stanley stelt bijvoorbeeld dat er tot en met 2040 een enorme markt van zo’n 1.500 miljard dollar zal ontstaan. En dat zou zomaar kunnen; wereldwijd brengen inmiddels meer dan honderd bedrijven een dergelijk vliegtuig naar de markt, waaronder Uber, Airbus en Google-oprichter Larry Page.Dat is niet zonder reden. Zo zijn de investeringen op het gebied van infrastructuur verwaarloosbaar. Waar auto’s wegdek nodig hebben en treinen niet zonder rails kunnen, heeft een VTOL-vliegtuig genoeg aan een plek om te landen en op te stijgen. Daarnaast is de bewegingsvrijheid een groot pluspunt. Doordat ze het luchtruim opzoeken, kunnen VTOL-vliegtuigen (op papier) elke bestemming in een rechte lijn bereiken, zónder het risico dat hij in de file komt te staan.TaxidroneMoore (AMSL Aero’s CEO) verwacht dan ook dat de Vertiia in de toekomst voor een schare aan toepassingen ingezet wordt. Bijvoorbeeld als taxidrone, die klanten met hun smartphone kunnen oproepen. Dat is zeker in Australië waardevol, zegt hij, vanwege zijn uitgestrekte geografie en lage bevolkingsdichtheid. Daarnaast kan de Vertiia ingezet worden als reddingsvliegtuig bij bosbranden.Bronnen: CareFlight, AMSL Aero, Morgan Stanley | Afbeelding: CareFlight